Bölgesel güç bağlamında 2002 sonrası Türkiye İran ilişkileri

Bu çalışma Türkiye ile İran arasında ki bölgesel güç olabilme mücadelesini kullanıkları dış politika enstrümanları ve aralarında ki işbirliğini belirlenen tarihler arasında analiz etmektedir. Özellikle 1990 lı ve 2000 li yıllar göz önünde bulundurularak bu çalışma hazırlanmıştır. Gerçekten de politik ideoloji iki ülke arasında ki ilişkileri belirleyen önemli bir faktör olmuştur. İdeolojik faktörler 1990 lı yıllar boyunca Türkiye ile İran arasındaki fikir ayrılıklarının sebebiydi. Fakat bu ideolojik farklılıklar iki ülke arasında çok ciddi problemlere sebep olmamıştır. Sovyetler Birliği'nin yıkılmasının ardından iki ülke arasında Kafkasya ve Orta Asyayı kapsayan bölgesel çekişme baş göstermiştir. Iran Şii kimliğini bölgede hegemonya kurabilmek adına kullanmaya çalışmış diğer taraftan Türkiye Türkoman ülkeleri ekonomik ve kültürel bir güç olabilmek için bir araya toplamaya çalışmıştır.2002 senesi Türkiye İran ilişkileri açısından bir dönüm noktası olarak kabul edilebilir. Çünkü iki ülkede aralarındaki ekonomik ve kültürel bağları kuvvetlendirmek istiyordu. Kesinlikle bu dönem mükemmel olarak adlandırılmamalıdır. Türkiye ve İran her ne kadar güçlü bağlara sahip olsada, iki ülkede birbirine rakip konumdadır. Aslında Türkiye ile İran arasındaki ilişkiyi rakip işbirliği olarak adlandırılabilir. Ne olursa olsun Türkiye ve İran iki önemli rakip ülke fakat ikiside birbirleriyle güçlü işbirliğine sahip olmalıdır. Çünkü bölgesinde dengenin dengeleyicisi pozisyonunda olan bir ülke her ne kadar İran jeopolitik ve jeostratetik öneme bölgesinde sahip olsada. Deniz aşırı ülkeler istedikleri politikaları tercih edebilirler fakat Türkiye ve İran komşu ülkelerdir. Dolayısıyla birbirlerinin reaksiyonlarını tolere edebilmeli ve ortak politikalar bulabilmelidirler.