Türkiye'de 1980'den sonra toplumsal iletişim aracı olarak pop ve rock müzik

Toplumsal, ekonomik ve politik değişimlerle medya ve teknoloji alanlarındaki gelişmeler, müzik endüstrisine yön vererek müziğin üretim ve tüketim biçimlerini etkiler. Popüler müzikte müzikal öğelerin yanı sıra, ekstra müzikal anlatılar vasıtasıyla toplumsal iletişim hızlı ve sembolik biçimde kurulur. Popüler müzik aynı zamanda farklı statüdeki insanları bir araya getiren bir etkileşim yaratır. Batı endüstriyel popüler müziği, medya ve müzik teknolojileri kanalıyla küreselleşmiş ve yerel müzikleri etkilemiştir. Küreselleşen pop ve rock müzikle birlikte homojen bir gençlik kültürü oluşmuştur. Pop ve rock müziğin popülerleşmesinde, radyonun ve müzik televizyonunun da rolü vardır. Türkiye'de müziğin endüstrileşmesi ve Batı popüler müziğinin toplumda yayılması için Batılılaşmanın dışında liberalleşme, kapitalistleşme ve kentleşmenin yaşanması gerekmiştir. Bu süreçte Türk popüler müziği dönüşmüştür. 1980'den sonra neo-liberalleşme, toplumda tüketimi, popülizmi ve benmerkezciliği tetiklemiştir. Türkiye'de müzik teknolojilerinin ve özel kanalların yaygınlaştığı neo-liberalleşme sürecinde pop ve rock müzik anaakım türlere dönüşmüştür. Bunun yanında 1990'larda pop müzikte başlayan sığlaşma ve yüzeyselleşme, zamanla müzik sektörüne hâkim olmuştur. 2000'lerde müziğin dijitalleşmesiyle birlikte Türk müzik sektörünü de etkileyen küresel bir paradigma değişimi yaşanmıştır. Dijital dönemde yeni yaşam biçimleri oluşmuş, popüler müzik buna göre şekillenmiştir. Müziğe internetten ücretsiz ulaşılması, albüm satışlarını düşürmüş ve müzik piyasasında ekonomik kriz ortaya çıkmıştır. Dijital müziğin yasal kullanımının artıp lisanslanması ve farklı endüstrilerle işbirliği, 2010'ların ortasından itibaren gelirleri yeniden yükseltmiştir. Bu dönemde Türk müzik sektöründe sermayenin dağılımı değişmiş ve yeni yapıya uyum sağlayan şirketler güçlenmiştir. 2000'lerde küresel popüler müzikte yayılan tektipleşme, Türkiye'de müzik sektöründeki sorunları derinleştirmiştir. Anahtar Sözcükler: Popüler müzik, toplumsal iletişim, müzik ve toplum, müzik endüstrisi, MTV, MTV Türkiye, Kral TV, Türk müzik sektörü, Türkiye'de toplumsal değişim, neo-liberalleşme, Türk pop ve rock müziği, dijital müzik, dijital müzik platformu