Mental health and ıntegration of refugees and asylum seekers in Turkey: Syrians and Afghans

Zorla yerinden edilmelerin sayısında eşi benzer görülmemiş bir artış vardır. Devam eden çatışma ve şiddet sebebiyle, 100 milyondan fazla insan zorla yerinden edilmiştir. Bunların arasında, 27.1 milyonu başka ülkelere sığanarak mülteci olarak yaşamaktadır. Türkiye, şu anda 4 milyon mülteci ve sığınmacıya ev sahipliği yaparak en çok mülteci barındıran ülke konumundadır. Suriyeliler ve Afganlar, Türkiye'de yaşayan en kalabalık mülteci gruplarını oluşturmaktadır. Mülteciler ve sığınmacılar, çatışma ve yerinden edilmeyle ilgili deneyimler nedeniyle ruh sağlığı problemleri gösterme riski altındadır. Bu tez, Türkiye'de yaşayan Suriyeli ve Afghan mültecilerin ruh sağlığı ve entegrasyonun farklı yönlerini ve birbirleri arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamıştır. Bölüm 2'de, Suriyeli mülteciler araasında çatışmayla ilgili travmatik deneyimlerin kültürel entegrasyonu üzerindeki rolünü inceledim. Sonuçlar, menşei ülkede veya varış ülkesine giderken travmatik deneyimlere maruz kalmanın Suriye kültürünün korunması ve Türk kültürünün benimsenmesi üzerindeki olumsuz etkileri göstermiştir. Çatışmayla ilgili travmatik deneyimler, kültürel entegrasyona yardımcı olan duygu odaklı başa çıkma stratejilerini olumsuz etkilemektedir. Bulgular, Suriyeli mültecilerin entegrasyonunu teşvik etmek için travma ve duygu odaklı psikososyal müdahale programlarının gerekliliğini vurgulamaktadır. Bölüm 3, COVID-19'un Suriyeli mültecilerin ruh sağlığı üzerideki etkilerine odaklanmaktadır. Sonuçlar, COVID-19 ile ilgili kaynak kaybının ve algılanan ayrımclığın katılımcıların ruh sağlığını olumsuz etkilediğini göstermektedir. Ancak, sosyal destek, pandemiden kaynaklanan kaynak kaybı karşısında koruyucu bir faktör olarak bulunmuştur. Bu bulgular, pandemi sırasında Suriyeli mültecilerin içinde olduğu zor durumu ortaya koymaktadır. 4. Bölümde, Türkiye'deki Suriyeli ve Afgan mülteciler arasında ruh sağlığı problemlerinin yaygınlığını ve ilişkili faktörleri inceledim. Suriyelilere kıyasla, Afganların ruh sağlığı problemleri yaşama riski daha yüksek olarak bulunmuştur. Ayrıca, Afganlar daha yüksek düzeyde çatışma ve yerinden edilmeyle ilgili stres yaşadıklarını belirtmiştir. Çatışmayla ilgili travmatik deneyimlere maruz kalma ve yerinden edilme sonrası yaşanan stresörler (sosyo-ekonomik ve yapısal), her iki grup için de ruh sağlığı için önmeki risk olarak bulunmuştur. Çeşitli sosyodemografik faktörlerin (yaş, cinsiyet, eğitim gibi) ruh sağlığı için risk oluşturduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlar, Türkiye'deki Afgan mülteci ve sığınmacıların karmaşık göç geçmişleri ve yasal statüleriyle ilgili olarak artan kırılgınlıklarına dikkat çekmektedir. Son olarak, Bölüm 5, çatışma ve yerinden edilmeyle ilgili stres faktörlerinin Afganların sosyo-kültürel entegrasyonu üzerindeki rolünü incelemiştir. Çatışmayla ilgili travmatik deneyim yaşamanın sosyo-kültürel entegrasyon için önemli bir risk faktörü olduğu tespit edilmişken yerinden edilme sonrası yaşanan stresörlerin sosyo-kültürel entegrasyonu doğrudan yormadığı görülmüştür. Bununla birlikte, ruh sağlığı sorunları, çatışma ve yerinden edilme ilgili stresörler ve entegrasyon arasındaki ilişkiyi açıklamada önemli bir rol oynamıştır. Bu sonuçlar, en az çalışma yapılan sığınmacı gruplardan biri olan Afganlar arasında, entegrasyonun en çok gözden kaçan yönlerine ışık tutan ilk ampirik kanıtı oluşturmaktadır. Bulgular, ruh sağlığının entegrasyon üzerindeki önemli rolünü göstermekte ve entegrasyon süreçlerini teşvik etmek için psikososyal destek sağlanmasına yönelik ihtiyacı ortaya koymaktadır. Genel olarak, bu tez, literatür, uygulama ve politika açısından çeşitli katkılar sunmaktadır. Bulgular, ruh sağlığı ve entegrasyon arasındaki karmaşık ilişkiyi, ruh sağlığı ve entegrayon için çeşitli stresörlerin rolünü, COVID-19'un olumsuz sosyal, ekonomik, ve psikolojik etkilerini ve son olarak, Türkiye'deki iki ana sığınmacı topluluğu arasındaki çatışma kaynaklı stresörler ve ruh sağlığı açısından benzerlik ve farklılıkları göstermektedir. Anahtar kelimeler: Suriyeliler, Afganlar, ruh sağlığı, entegrasyon, Türkiye