Türkiye'de inşaat sektöründeki indirimli orandan kaynaklanan KDV iade uygulaması

Harcama üzerinden alınan Katma Değer Vergisi (KDV), gelişmiş ülkelerde iyi bir vergi sisteminin parçası olmakla birlikte maliye politikası aracı olarak etkin bir şekilde kullanılmaktadır. Türkiye'de ise KDV vergi gelirleri içinde önemli bir paya sahip olup etkin bir bütçe geliridir. Bu sebeple Türkiye'de uygulanan KDV oranları ve KDV'nin konusuna girmekle birlikte vergiden istisna edilen işlemler, ekonomik unsurlar tarafından ciddi anlamda önemsenmektedir. Maliye politikasının bir gereği olarak KDV oranlarında, istisna ve indirimlerde zaman zaman değişikliğe başvurulmaktadır. Türkiye'de inşaat sektörü arz ve talep dengesine bağlı olarak değişken bir yapıya sahip olduğundan ve işsizliği önemli ölçüde etkilendiğinden, devlet tarafından lokomotif sektör olarak görülmekte ve hükümet politikalarıyla devamlı olarak desteklenmektedir. İnşaat sektöründe özellikle konut tesliminde ekonomik ve sosyal amaçla KDV'nde indirimli oran uygulanmakta ve belli şartları haiz konutların tesliminde genel oran yerine daha düşük KDV oranı uygulanmak suretiyle bu konutların satışı teşvik edilmektedir. Böylece belli özelliklerdeki konutlara daha uygun fiyatlarla ulaşma imkanı sağlanmaktadır. İndirimli orana tabi teslim ve hizmetler için Türkiye'de yürürlükte olan genel %20 KDV oranı yerine daha düşük KDV oranı olan %1 ve %10 oranlar uygulamaktadır. Sürekli indirimli orana tabi işlemleri gerçekleştiren mükellefler için devreden KDV farkı, KDV'nin indirim özelliğiyle giderilemediğinden iade imkanı getirilmiştir. İnşaat sektöründeki bazı teslim ve hizmetlerde indirimli oran uygulanmakta, inşaat işlerinin yapısı ve çeşitliliği gereği sektörün çok sayıda aktörü bulunduğundan vergilemede ve indirimli orana tabi işlemlerden kaynaklı iade sürecinde sorunlar yaşanabilmektedir. Sorunlar mevzuattan veya uygulamadan kaynaklı olabilmektedir. Betimsel tarama yöntemlerinden literatür taraması yöntemiyle hazırlanan bu çalışmada KDV hakkında genel bilgi, Türkiye'deki inşaat sektörüne ilişkin bilgiler verildikten sonra mevzuattaki KDV hükümleri çerçevesinde inşaat sektörü için belirlenen indirimli orana tabi işlemlere, iade sürecine, bir takım özellikli hususlara değinilmiş ve uygulamadaki sorunlar irdelenerek çözüm önerileri sunulmuştur. Anahtar Kelime: KDV, İnşaat, İnşaat Taahhüt İşleri, Konut Teslimi, İndirimli Oranı, KDV İadesi