Türkiye'nin tüketim fonksiyonu: Ekonometrik bir uygulama

Etkili ve yararlı bir iktisat politikası öngörüsünde bulunabilmek için,güvenilir bir makroekonomik modele ihtiyaç duyulmaktadır. Günümüze kadar,tüketim fonksiyonu ile ilgili bir çok tüketim modeli bulunmakla birlikte, bumodellerin ampirik testlerinde özellikle de verilerin elde edilmesinde vedüzenlenmesinde yaşanan zorluklar nedeniyle sorunlar yaşanmaktadır. Bunedenle, her ülkenin kendi ülkesine uygun verileri kullanarak, ülkesindekitüketim davranışını en iyi şekilde açıklayacak, güvenilir bir makroekonomikmodel geliştirmesi önem taşımaktadır.Bu çalışmanın amacı, Türkiye'nin tüketim fonksiyonunu Geweke vePorter-Hudak (1983) tarafından geliştirilen parçalı eşbütünleşme yaklaşımınıkullanarak analiz etmektir. Bu çalışmanın, Türkiye'de tüketim fonksiyonu ileilgili yapılan diğer çalışmalardan farkı, tüketim fonksiyonunda yer alandeğişkenlerin parçalı yapısını dikkate almış olmasıdır. Değişkenlere parçalıbirim kök testi uygulanmış ve parçalı birim kök içerdikleri görülmüştür. Bunedenle, bu özellik dikkate alınmadan geleneksel eşbütünleşme yöntemlerikullanılarak analizlere devam edilmiş olsaydı, sapmalı sonuçlar elde edilmişolacaktı.Bu çalışmada, Türkiye'nin tüketim fonksiyonu, parçalı eşbütünleşmeyöntemi kullanılarak tahminlenmiştir. Ulaşılan sonuçlara göre, Türkiye'detüketiciler, Hayat Devresi-Sürekli Gelir Hipotezinin öngördüğü şekildedavranmaktadırlar. Buna göre, Türkiye'de uzun dönemde tüketimharcamalarını belirleyen temel faktörler gelir ve servettir. Kısa dönem tüketimmodeli analiz edildiğinde ise Parçalı Hata Düzeltme Mekanizmasının çalıştığıgörülmüştür. Bu durumda, Türkiye'deki tüketicilerin, gelir ve servette birdeğişme meydana geldiğinde, bu değişmenin sürekliliğiyle ile ilgili açıkgöstergelere hemen ulaşarak, tüketimlerini yeni duruma göre düzenlediklerigörülmektedir.