Türkiye'nin ulusal destekli gönüllü geri dönüş mekanizması: Kuramsal ve hukuki bir inceleme

Günümüzde küresel anlamda tüm ülkeleri etkileyen göç hareketliliği sadece hedef ülkelerin geliştireceği ve ülke içerisinde uygulayacağı politika ve projelerle kontrol altına alınamaz bir boyuta ulaşmıştır. Bu minvalde, göç yönetiminde kullanılacak araçların aynı zamanda, göçe kaynaklık eden menşe ülkelerde kalkınma ve büyümeye destek verecek biçimde şekillenmesi söz konusu politikaların sonuçlarının kalıcılığı ve sürdürülebilirliği açısından önem arz etmektedir. Yukarıda bahsedilen hususları içerisinde barındıran gönüllü geri dönüş ve yeniden uyum faaliyetleri hedef ve menşe ülke ile göçmenin kendisine sağladığı katkılar ve faydalar neticesinde önemli bir başlık olarak göç alanında değerlendirilmektedir. Bu çerçevede hedef ülkeler gerek uluslararası kurum ve kuruluşlar aracılığıyla gerekse kendi ulusal kurumları ve mekanizmaları ile ülkelerinde bulunan yabancıların gönüllü olarak kendi ülkelerine geri dönüşlerini desteklemek adına çeşitli programlar geliştirmektedir. Türkiye'de de uzun yıllardır ulusal ve uluslararası kurumlar aracılığıyla gönüllü geri dönüş ve yeniden uyuma yönelik mekanizmalar uygulanmaktadır. Ayrıca düzensiz göçle etkin mücadele başta olmak üzere ulusal göç politikalarını destekleyici nitelikte nispeten yeni kurulan Ulusal Destekli Gönüllü Geri Dönüş Mekanizması (UDGGDM), Göç İdaresi Başkanlığı koordinasyonunda Dışişleri Bakanlığı, Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı ve Türk Kızılay'ı iş birliğinde oluşturulmuştur. Bu çalışmada, gönüllü geri dönüş ve yeniden uyum alanındaki kavramlara değinilmiş konu uluslararası göç kuramları çerçevesinden ele alınmıştır. Ayrıca konu ile ilgili ulusal ve uluslararası mevzuat incelenmiş ve toplu bir şekilde okuyucuya sunulmuştur. Son olarak Türkiye'nin oluşturmuş olduğu UDGGDM'i incelenmiş, uluslararası göç kuramları ve hukuksal boyuttan ele alınmıştır.