Uluslararası ticarete etkileri açısından küreselleşme ve alternatifi bölgeselleşmenin Türkiye için rolü ve önemi

Bu tez çalışmasının amacı, uluslararası ticaretin küresel ve bölgesel dinamikler açısından incelenmesi, bunun yanı sıra Türkiye'ye yönelik etkilerinin ve sonuçlarının ortaya konulmasıdır. Son yıllarda, özellikle ekonomik açıdan önemli bir konuma oturtulan küreselleşme ve bölgeselleşme kavramlarının, ticari dinamikler çerçevesinde kazandığı ivme ve Türkiye'nin bu değişim - gelişim süreci içerisindeki rolünün belirlenmesi yönündeki ihtiyaç, söz konusu çalışmanın tarafımdan yapılması yönünde karar almamı sağlamıştır. Bu sebeple, küreselleşme ve bölgeselleşme eğilimlerinin gelişimlerinde, iki eğilimin birbirlerini tamamlayıcı mı yoksa yok edici mi olacağı konusundaki tartışmalara açıklık kazandırmak ve Türkiye'nin bu çerçevede bölgesel entegrasyonlara üyeliği veya üye olma isteği bağlamında küresel ekonomik sisteme entegre olma gerçeğinden hareket ettiğini kanıtlama hedefi çerçevesinde bu tez çalışması hazırlanmıştır. Özellikle, uluslararası ilişkilerde güçlü politik ilişkilerin ekonomik gelişme dinamiklerinin gerisinde kalmış olması, siyasal ekonominin etkinliğini arttırarak, günümüz uluslararası ilişkilerini yönlendirmesi ve uluslararası ticaretin artan dünya ekonomik sistemi içerisindeki rolü, Türkiye'nin içinde bulunduğu ve bulunması gerektiği konumu ortaya koymuştur. Böylece, tez çalışmamım sonucunda, belirtilmesi gereken iki önemli sonuç ( makro-mikro ) ortaya çıkmıştır; 1) Bölgeselleşme, tüm dinamikleriyle küreselleşmeyi meşrulaştırıcı ve tamamlayıcı bir eğilimdir. Uluslararası ticareti kısıtlayıcı bir eğilim olarak bölgesel ekonomik gruplaşmaları görmek ise, gelecekte oluşması öngörülen kıtasal ekonomik blokları ve bunlar arasında kurulacak ekonomik ilişkileri yadsımak anlamına gelir. Çünkü hiçbir ülke veya gruplaşma otarşik uygulamaların yol açtığı terkedilmişliğe dayanamaz. 2) Türkiye, bölgeselleşme eğilimini Avrupa Birliği'ne üye olarak veya olmaksızın ancak AB' nin ortaya koymuş olduğu standartlar çerçevesinde geliştirmelidir. Böylece küresel ekonomik düzenin standartlarına uyumun sağlanması bir bölgesel ekonomik entegrasyon modeli çerçevesinde gerçekleşmiş olacaktır.