Uluslararası ticarette bilgi değişim anlaşmalarının rolü ve vergi cennetlerinin değerlendirilmesi

Değişen ve gelişen dünya ticaretinde, alışverişin boyutu ulusal sınırları aşmış; küreselleşme ve teknolojinin gelişimi sonrası e-ticaretle uzaklar yakın olmuştur. Sermaye uzaklaşmış, sermayenin ve mükellefin takibini zorlaştıran bu durum kayıt dışılığı arttırmıştır. Vergilendirilmemiş kazancı arttırmak için "vergi cennetleri" gibi yeni oluşumlar ortaya çıkmış, ülkeler de bunlara karşı yeni önlemler almaya çalışmışlardır. Küreselleşen ticarette istihbaratın önemi gittikçe artarken; bu zararlı vergi rekabetinden kurtulmak ve vergi kayıplarını en aza indirebilmek için ülkeler, "Birlikten kuvvet doğar." tezinden hareketle birlikte davranmaya başlamışlardır. Zamanla vergi konusunda karşılıklı sözleşmelere ve bilgi değişim anlaşmalarına başvurmuşlardır. İşte bu çalışmada; • Teknolojik gelişmeler ve küreselleşme ile ticaretin, ülke sınırlarını aşarak farklı bir boyut kazanması üzerinde durulmuş, • Ülkeler vergi gelirlerini arttırmak isterken, sermayenin tam aksine "Daha az vergi", "Sıfır vergi" veya "Kayıt dışılık" vaat eden vergi cennetlerine kaçışı sebep-sonuç ilişkileri yönünden araştırılmış, • Sermayenin kendisini gizleme isteği ile zararlı vergi rekabeti ve kayıt dışılığı önlemeye çalışan ülkelerin istihbarat çalışmalarına verdikleri önem ve imzaladıkları bilgi değişim anlaşmaları irdelenmiş, • Vergi konusunda yapılan idari yardımlaşma sözleşmeleri ile bilgi değişim anlaşması türleri ve yöntemleri üzerinde durulmuş, • Teknolojik gelişmeler, internetle sınırların kalkması ve e-ticaretin yaygınlaşması sonucu sermayenin avantajlar sağlayan vergi cennetlerine kaymasının uluslararası ticarete etkileri; vergi cenneti ülkelerin yapıları, özellikleri ve sayıları ile bu ülkelerin vergi tabanlarının aşınmasını engellemeye yönelik önlemler araştırılmış, • Başta OECD olmak üzere G7, G20, AB ve FATF gibi uluslararası kuruluşların ve Türkiye'nin vergi cennetlerine karşı yürüttüğü çalışmalara değinilerek, bu alanda alınan önlemlerin etkinliği üzerinde durulmuş, • Uluslararası ticarette ortaya çıkan vergisel sorunlar, zararlı vergi rekabeti ve vergi cennetleri ile baş etmenin yolları, bilgi değişim anlaşmalarının önemi ve bu yönde mevcut ve yapılması gereken çalışmaların tespiti amaçlanmış, • Doğru miktarda verginin doğru yargı bölgesine ödenmesini sağlamak için vergi idarelerinin iş birliğinin önem arz ettiği günümüzün küreselleşen dünyasında; OECD'nin banka gizliliğine son vermek, vergi kaçakçılığı ve vergiden kaçınmayla mücadele etmek amacıyla vergisel şeffaflığı ve bilgi değişimini arttırmaya yönelik uluslararası çabaları değerlendirilmiş, • Uluslararası ticaretin vergisel sorunlarına karşı alınan önlemler, uluslararası çabaların sonuçları ile bu yönde alınması gereken tedbir ve önerilere yer verilmiştir.