Çocukların gözünden oyunu anlamak: Fenomenolojik bir çalışma

Bu çalışma, çocukların bir kavram olarak oyunu nasıl tanımladıklarını incelemiştir. Katılımcıları, İstanbul'da bulunan bir üniversitedeki erken çocukluk birimindeki beş-altı yaşlarındaki sekiz çocuk oluşturmaktadır. Fenomenolojik desende kurgulanan bu çalışma, çocukların oyunu nasıl tanımladıklarını anlamayı hedeflemiştir. Bu tez çalışması, çocukların araştırmaya katılımını güçlendirmek ve yetişkin araştırmacı ile çocuklar arasındaki mesafeyi azaltmak için Mozaik Yaklaşım olarak bilinen yaklaşımdan uyarlanan çeşitli yaratıcı veri toplama yöntemlerini kullanmıştır. Bunlar görüşme niteliğinde olup a) araştırmacının çocuk oyununa ait gözlemleri, b) formel olmayan sohbetler, c) çocukların çizimleri ve d) çocukların yönettiği okul turları üzerinden sohbet etme şeklinde ilerlemiştir. Bu çalışma, yetişkinlerin oyuna dair anlayış ve anlamlarının ağırlıkta olduğu çocuk oyunu çalışmalarındaki alan yazındaki açıklığa katkıda bulunmaktadır. Çocukların beyanlarının tekrarlayarak analiz edilmesi sonucunda, çocukların oyun kavramları dört boyutta ele alınmıştır. Bunlar: oyuna dair güdülenme, oyunda duygular, oyun oynarken hayal gücü ve oyun için kaynaklar. Bulgular, oyunun hoşa giden bir deneyim olmakla birlikte olumsuz duyguların da deneyimlendiği bir ortam olduğunu ve çocukların oyunlarına dair güdülenmelerinin farkında olduklarını göstermektedir. Çocuklar yetişkinleri oyunda kaynak olarak kullanırken, nadir zamanlarda yetişkinlerle oynadıklarından bahsetmişlerdir. Oyun olarak adlandırsın ya da adlandırmasın, çocukların bireysel ya da kolektif olarak failliklerini uygulamak, gücü deneyimlemek ve oyuna dair motivasyonlarını gerçekleştirmek için alana, güven duygusuna, materyallere ve arkadaşlara ihtiyacı bulunmaktadır. Çalışmaya rehberlik eden yöntem bilgisi ve araçların kullanımı, yetişkinlere çocukların oyununu anlamalarında yardımcı olmakla birlikte yetişkinlerin oyundaki rolleri ve yerine dair bilgi de sağlayabilmektedir.