Üniversite öğrencilerinin baba katılım algısı ile öznel iyi oluşu arasındaki ilişkilerin incelenmesi

Bu çalışmanın hedefi üniversite öğrencilerinin baba katılım algısı ile öznel iyi oluşu arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığının incelenmesi ve baba katılım algısının öznel iyi oluşu yordayıp yordamadığı sorusunun yanıtlanmasıdır. Bu hedefi gerçekleştirebilmek için öncelikli olarak baba katılım algısı ölçümleri için Finley ve Schwartz (2004) tarafından geliştirilen ve "mevcut baba katılımı" ve "arzu edilen baba katılımı" olmak üzere iki düzeyi ölçen Çocuklukta ve Ergenlikte Baba Katılım Algısı Ölçeklerinin geçerlilik ve güvenirliliği test edilmiştir. Aynı zamanda daha önce Türkçe'ye uyarlanmamış olan Çocuklukta ve Ergenlikte Arzu Edilen Baba Katılım Algısı ölçeğinin Türkçe'ye uyarlanması da hedeflenmiştir. Araştırmanın bir diğer amacı ise mevcut ve arzu edilen baba katılım algısı arasındaki ilişkileri incelemektir. Bu çalışmada üniversite öğrencilerinin mevcut baba katılım algısı ile arzu edilen baba katılım algısı arasında negatif bir ilişki olacağı varsayımında bulunulmuştur. Ve son olarak baba katılım algısının toplam puanları ve alt boyut puanlarının cinsiyete göre farklılaşıp farklılaşmadığı araştırılmıştır. Çalışmanın örneklemini 18-29 yaş aralığında, yaş ortalaması 21 (S=1,8), ailesi evli ve birlikte yaşayan, 152 kadın, 135 erkek öğrenci olmak üzere, toplam 287 üniversite öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmada kullanılan veriler Kişisel Bilgi Formu, Baba Katılım Ölçeği, Çocuklukta ve Ergenlikte Mevcut Baba Katılım Algısı Ölçeği, Çocuklukta ve Ergenlikte Arzu Edilen Baba Katılım Algısı Ölçeği ve Öznel İyi Oluş Ölçeği aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırma bulguları Çocuklukta ve Ergenlikte Mevcut ve Arzu Edilen Baba Katılım Algısı ölçeklerinin geçerli ve güvenilir olduğunu göstermiştir. Analiz sonuçlarına göre, üniversite öğrencilerinin mevcut ve arzu edilen baba katılım algısı arasında orta düzeyde negatif bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuç kısmen de olsa araştırmanın birinci hipotezini desteklemiştir. Baba katılım algısı toplam puanları ve alt boyut puanları cinsiyetler arası farka bakıldığında ise mevcut baba katılım algısı toplam ve alt boyut puanları karşılaştırıldığında cinsiyetler arası anlamlı bir farka rastlanmamıştır. Öte yandan, Arzu Edilen Baba Katılım algısı toplam puanlarında da cinsiyetler arası anlamlı bir fark elde edilmezken, Arzu Edilen Duygusal destekleyici alt boyutunda erkeklere göre kadın öğrencilerin daha yüksek ortalama puanlara sahip olduğu ve cinsiyetler arası anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. Bu bulgu araştırmaya katılan kadın öğrencilerin erkek öğrencilerle karşılaştırıldığında daha fazla oranda babalarından duygusal destekleyici katılım arzu ettiklerini ortaya koymuştur. Son olarak üniversite öğrencilerinin mevcut baba katılım algısı ile öznel iyi oluşu arasında düşük düzeyde anlamlı ilişki olduğu ve mevcut baba katılım algısının %4 varyans derecesiyle öznel iyi oluşu yordadığı saptanmıştır. Baba katılım algısı arttıkça öznel iyi oluşun artacağı varsayımı düşük düzeyde de olsa doğrulanmıştır. Anahtar Kelimeler: Üniversite öğrencileri, baba katılım algısı, öznel iyi oluş, arzu edilen baba katılım algısı