Üniversite sınavına hazırlanan öğrencilerin sınav kaygısı, bağlanma stilleri ve annelerinin kaygı düzeyleri

Bu araştırma üniversite seçme ve yerleştirme sınavına hazırlanan öğrencilerin sınav kaygısı ve bağlanma stilleri ile annelerinin durumluk-sürekli kaygı düzeyleri arasındaki ilişkiyi; annenin yaşı, eğitim durumu ve sahip olduğu çocuk sayısı değişkenlerine göre incelemek amacıyla yapılan betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın çalışma grubunu, yaklaşık 600.000 nüfuslu bir ilin farklı eğitim bölgelerinde bulunan, farklı okul türüne sahip yedi farklı lisede eğitim gören 446 12. sınıf öğrencisi ve bu öğrencilerin anneleri oluşturmaktadır. Araştırmada öğrencilerin sınav kaygısı düzeylerini ölçmek amacıyla Sınav Kaygısı Envanteri ve bağlanma stillerini ölçmek amacıyla İlişki Ölçekleri Anketi uygulanmıştır. Öğrencilerin annelerine ise Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri ve araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu verilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 22 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Grupların ortalamaları arasındaki farklılığın istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığını belirlemede tek yönlü varyans analizi (ANOVA), t testi ve regresyon analizi uygulanmıştır. Araştırma sonuçları öğrencilerin sınav kaygısı düzeyi ile bağlanma stilleri arasında anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Buna göre sınav kaygısı ile güvenli bağlanma arasında negatif yönde; korkulu, kayıtsız ve saplantılı bağlanma arasında ise pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Araştırma kapsamında elde edilen diğer bir bulgu ise öğrencilerin annelerinin durumluk-sürekli kaygı düzeyleri ile öğrencilerin sınav kaygı düzeyleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğudur. Son olarak annelerin sürekli kaygı düzeyleri ile öğrencilerin güvenli bağlanma stili arasında negatif yönde; ancak korkulu, kayıtsız ve saplantılı bağlanma stilleri arasında pozitif yönde anlamlı düzeyde bir ilişkinin olduğu gözlenmiştir. Araştırmada elde edilen bulgular ilgili alanyazın ışığında tartışılmış, okul psikolojik danışmanlarına, araştırmacılara, politika yapıcılara, ailelere ve topluma yönelik önerilerde bulunulmuştur. Anahtar sözcükler: üniversite seçme ve yerleştirme sınavı, sınav kaygısı, bağlanma stilleri, durumluk-sürekli kaygı, ebeveyn becerileri