Ürotensin II peptidinin raynaud fenomeni ve sistemik lupus eritematozus hastalığındaki rolü

ÖZETÜROTENSİN II PEPTİDİNİN RAYNAUD FENOMENİVE SİSTEMİK LUPUS ERİTEMATOZUSHASTALIĞINDAKİ ROLÜDr. Hakan BÜYÜKHATİPOĞLUUzmanlık Tezi, İç Hastalıkları Anabilim DalıTez Yöneticisi: Yrd. Doç. Dr. Ahmet Mesut ONATMart 2007, 58 sayfaEndotel disfonsiyonu, Raynaud, hipertansiyon, aterosklerotik damar hastalığıgibi vasküler kökenli hastalıkların ortaya çıkmasında önemli rol oynamaktadır.ürotensin-II peptidi bugüne kadar tespit edilmiş en kuvvetli vazokonstrüktör maddedir.Etki mekanizmasının temelini endotel disfonksiyonu ve vazokonstrüktif mekanizmalaroluşturmaktadır. SLE, endotel disfonksiyonu için bağımsız bir risk faktörüdür. SLEhastalarının yarısına yakın bir kısmında Raynaud fenomeni bulunmaktadır. Raynaudfenomeninin etki mekanizmasında ise endotel disfonksiyonu ve vazokonstrüksiyonprimer rol oynamaktadır. Biz bu çalışmada SLE hastalarında: 1) U-II peptidinin buhastalıkta nasıl değiştiğini ve klinik farklılıklar üzerine etkisinin olup olmadığını, 2)Raynaud fenomeni olan ve olmayan SLE hastaları arasında U-II'nin etyolojideki yeriniaraştırmayı planladık.Çalışmaya 15 Raynaud (-) SLE, 15 Raynaud (+) SLE'li hasta ve yaş uyumlu30 sağlıklı kontrol dahil edildi. SLE hastalarında ve Raynaud (+) SLE hastalarındakontrol grubuna göre serum ürotensin II seviyeleri belirgin olarak yüksek saptandı(p<0,001 ve p<0,01). SLE+Raynaud hastalarında serum ürotensin II seviyeleriRaynaud negatif SLE hastalarına göre anlamlı olarak yüksek bulundu (p=0,001).Serum ürotensin-II seviyeleri ile serum total kolesterol ve LDL arasında anlamlı pozitifyönde korelasyon (r=0,476, p=0.011 ve r=0,460, p<0.024); HDL ile anlamlı ve negatifbir korelasyon saptandı (r=-0447, p=0.029). Kontrol grubunda lipid parametreleri ileürotensin-II arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı; ancak, total kolesterol ve LDLdüzeyleri kontrol grubunda hasta grubuna göre daha yüksek HDL ise daha düşükolarak bulundu. Ürotensin-II ile hastalık aktivite skoru, ESR ve CRP arasında anlamlıkorelasyon saptanmadı.Sonuç olarak, ürotensin-II peptidinin Raynaud hastalığı ve/veya SLE'dedoğrudan veya dolaylı yollarla patogenezde rol oynadığı ve bu durumun endoteldisfonksiyonuna bağlı olarak gerçekleştiği düşünülmüştür.Anahtar Kelimeler: Ürotensin-II, Sistemik lupus eritematozus, Raynaud fenomeni,Vazokonstrüksiyon