Vestibüler migren ve baş dönmesi olmayan migren hastalarının klinik özelliklerinin karşılaştırılması

Amaç: Vestibüler migren ve baş dönmesi olmayan migren klinik özellik olarak birçok noktada birliktelik ve farklılık göstermektedir. Her iki grubun baş ağrısı özelliklerinin, baş ağrısının neden olduğu işlev kaybının değerlendirilmesi, anksiyete ve depresyon varlığının ve derecesinin araştırılması, mevcut hastalıkların yaşam kalitesini ne denli etkilediğinin gösterilmesi ve bu bulguların her iki grup arasında karşılaştırılması hedeflenmiştir. Ayrıca vestibüler migren hastalarında baş dönmesi özelliklerinin, eşlik eden nörootolojik bulgularının ve baş dönmesinin neden olduğu işlev kaybının değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. . Yöntem: Çalışmamızda, DEÜTF Nöroloji Anabilim Dalı Polikliniğinde The International Classification of Headache Disorders 3 Beta (ICHD beta-3) tanı kriterlerine göre vestibüler migren (VM) tanısı almış 35 hasta, baş dönmesi yakınması olmayan auralı ve/veya aurasız migren (BDOM) tanısı almış 35 hasta yer almıştır. Her iki hasta grubuna da Migren Engellilik Değerlendirmesi (MIDAS), Sağlık Anksiyetesi Ölçeği (SAÖ), Yaşam Kalitesi Ölçeği 12 Soruluk Kısa Formu (YKÖ), Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), 12 Soruluk Allodini Değerlendirme Formu (ADF), Durumluluk Sürekli Kaygı Envanteri (DSKE) ve Aktiviteye Özgü Denge Güvenlilik Skalası (AÖDGS) ölçekleri uygulanmıştır. Ayrıca, VM hastaları Baş Dönmesi Engellilik Envanteri (BDEE) ile değerlendirilmiştir. Her iki grubun baş ağrısı özellikleri ve demografik bilgileri kaydedilmiştir. Bulgular: Baş ağrısı başlangıç yaşı VM grubunda 26,2 (±11,16); BDOM grubunda 20,91 (±5,93) olmak üzere VM grubunda daha geç başlangıçlıdır (p=0,038). VM grubundaki vestibüler semptomlar; 21 (%60) hastada çevrenin dönme illüzyonu şeklinde tanımlanmıştır. Baş dönmesi ve baş ağrısının 17(%48,6) hastada aynı atak içinde olduğu görülmüştür. VM hasta grubunda baş dönmesi atağı ile başvuru sırasında migren tanısı alan hasta sayısı 22 (%66,7) olup, bu hastalardan 19 (%76)'unda ailede migren öyküsü mevcuttur. MIDAS derecesi ortalaması; VM grubunda 2,59 (±1,32), BDOM grubunda 2,82 (±1,16) olarak bulunmuştur ve anlamlı farklılık saptanmamıştır (p=0,352). BDÖ; VM grubunda 11,29 (±8,30), BDOM grubunda 7,21 (±6,64)'dir ve VM grubunda anlamlı derecede yüksektir (p=0,024). DSKE ortalaması, VM grubunda 38,88 (±4,95), BDOM grubunda 41,68 (±6,67)'dir ve BDOM grubunda anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p=0,042). SAÖ ortalamaları VM grubunda 14,14 (±5,93), BDOM grubunda 13,51(±5,38)'dir ve anlamlı farklılık mevcut değildir (p= 0,173). BDEE; VM grubunda değerlendirilmiş olup, ortalama 50(±21,44)'dir ve orta dereceli engelliliği göstermekteydir. AÖDS ortalaması; VM grubunda %62,97 (±20,79), BDOM grubunda %84,84 (20,33)'dır ve VM grubunda anlamlı derecede yüksektir (p=0). ADF ortalamaları; VM grubunda 4,54(±3,44), BDOM grubunda 5,57(±5,44) olup, anlamlı farklılık yoktur (p=0,84). YKA; VM grubunda %51,04 (±22,74), BDOM grubunda %61,04 (±20,02)'dir ve anlamlı farklılık mevcut değildir (p=0,06). VM grubunda benign paroksismal pozisyonel vertigo (BPPV) 18 hastada mevcut olup, hastaların hepsi Epley manevrasından fayda görmüştür. Sonuç: VM ve BDOM'de anksiyete ve depresyon komorbid problemlerdir. Her iki hastalık da engellilik oluşturmakta ve yaşam kalitesini olumsuz yönde etkilemektedir. VM hastalarının vestibüler bulguları değişkenlik göstermekte, hastalık günlük aktivitelerdeki dengeyi olumsuz yönde etkilemekte ve baş dönmesi, baş ağrısıyla birlikte bu hastalarda işlev kaybını artırmaktadır. Günlük klinik pratikte sık bir başvuru nedeni olan baş dönmesi yakınmasının altında migren olabileceği ve baş dönmesi ataklarının migren baş ağrısı tedavisiyle gerileyebileceği akılda tutulmalı ve baş ağrısı sorgulanmalıdır. Ayrıca vestibüler migren hastalarında kontrol vizitlerdeki pozisyonel baş dönmesi sorgulanması ve BPPV varlığında, düzeltici manevralarla tedavisi ek katkı sağlamaktadır. Anahtar Sözcükler: Vestibüler migren, Migren, Anksiyete, Depresyon, Yaşam Kalitesi