X ve Y kuşağı öğretmenlerin motivasyon ve örgütsel vatandaşlık davranışlarına ilişkin, X ve Y kuşağı okul müdürlerinin görüşleri (Malatya ili örneği)

Bu çalışmanın amacı, Çoklu Kuşak Kuramı bazında ele alınan X ve Y kuşaklarını temsil eden okul müdürlerinin, kendi örgütlerinde görev yapan yine X ve Y kuşağı öğretmenlerin, bazı örgütsel davranışlarına (motivasyon ve örgütsel vatandaşlık davranışı) yönelik görüşlerini belirlemek ve bu örgüt davranışlarının kuşak farklılıklarından kaynaklı olup olmadığını tespit etmektir. Bu amacı gerçekleştirmek için nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim deseni kullanılmıştır. Bu çalışmada öncelikle okul müdürlerinin Çoklu Kuşak Kuramı bazında hangi kuşakta yer aldığı tespit edilmiş, sonrasında okul müdürlerinin kurumlarında görev yapan öğretmenlerinin örgütsel davranışlarına ilişkin görüşleri alınmıştır. Araştırmanın çalışma evrenini, 2019-2020 eğitim öğretim yılında, Malatya ilinde görev yapan okul müdürleri oluşturmuş; araştırmanın çalışma grubunu ise Yeşilyurt ve Battalgazi ilçe merkezinde görev yapan her kademeden seçilmiş 12 okul müdürü oluşturmuştur.Çalışma grubunun belirlenmesinde örnekleme yöntemlerinden aykırı durum örnekleme türü kullanılmıştır.Araştırmanın verileri toplanırken çalışmanın amacı doğrultusunda alan yazından hareketle hazırlanmış, çalışma grubunun hangi kuşağı temsil ettiğini tespit edecek bir anket ve belirlenen örgütsel davranışlara ilişkin soruları içeren yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, öğretmenlerin kuşaklarından kaynaklıolarakbelirgin tutum ve davranışları olduğu ve bunu örgütlerine de yansıttıkları ortaya çıkmış ve bu bağlamda X kuşağı öğretmenlerin Y kuşağı öğretmenlere göre daha çok örgütsel vatandaşlık davranışı sergiledikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, öğretmelerin motivasyonlarını artıran ya da azaltan etkenlerin de temsil ettikleri kuşağa göre farklılıklar gösterdikleri tespit edilmiş ve X kuşağı öğretmenlerin daha çok somut ve maddi motivasyon kaynakları ile, Y kuşağının daha çok sözel takdir ya da başarı belgeleri ile motivasyonlarının arttığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlara ekolarak X kuşağı öğretmenlerin motivasyonlarını örgüt içerisinde değersiz görülmek ve yetersiz kaldıkları görevler olumsuz yönde etkilerken, Y kuşağının motivasyonunu örgüt içerisinde pasif olmanın olumsuz yönde etkilediği tespit edilmiştir.Araştırmadan elde edilen sonuçlara dayalı olarak uygulayıcı ve araştırmacılara çeşitli önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Sözcükler: X kuşağı, Y kuşağı, Motivasyon, Örgütsel vatandaşlık davranışı, müdür, öğretmen.