Yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin okuma kaygıları ile okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişki

Bu araştırmanın amacı, yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin okuma kaygıları ile okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmak; bunun yanında öğrencilerin okuma kaygıları ile okuduğunu anlama becerilerini çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırmada "ilişkisel tarama modeli" kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrenciler oluşturmaktadır. Evrenin tamamına ulaşılamadığı için uygun örneklem yoluyla örneklem alma yoluna gidilmiştir. Bu doğrultuda Gazi Üniversitesi TÖMER'den 105, Gaziantep Üniversitesi TÖMER'den 112, İnönü Üniversitesi TÖMER'den 54, Sakarya Üniversitesi TÖMER'den 31, İstanbul Üniversitesi Dil Merkezi'nden 70, Sabahattin Zaim Üniversitesi TÖMER'den 13, Yıldız Üniversitesi TÖMER'den 15, Aydın Üniversitesi TÖMER'den 56, Fatih Üniversitesi TÖMER'den 54 olmak üzere 510 yabancı dil olarak Türkçe öğrenen B düzeyinde öğrenci örneklem olarak alınmıştır. Çalışmada veri toplamak amacıyla yabancı dil olarak Türkçe öğrenen B düzeyindeki öğrencilere yönelik "Okuma Kaygısı Ölçeği" ve "Okuduğunu Anlama Başarı Testi" geliştirilmiştir. Bu ölçekten ve başarı testinden elde edilen verilerin analiz edilmesinde SPSS (21) paket programı kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen B düzeyindeki öğrencilerin en düşük puan olarak 8 en yüksek puan olarak ise 45 alınabilen okuduğunu anlama başarı testinden ortalama 33 puan aldıkları, standart sapmanın 7,55 olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin okuma kaygısı düzeyleri ölçeğin üç alt boyutu ve tamamına ilişkin ölçek puanları ayrı ayrı ele alınarak incelenmiştir. İnceleme sonucunda ölçeğin "okuma becerisi korkusu" boyutunda okuma kaygısı puan ortalamaları 15,07 olarak bulunmuştur. Ölçeğin "dil bilgisi kaygısı" boyutunda öğrencilerin puan ortalamaları 18,71; "okuduğunu anlama endişesi" boyutunda ise 13,14 olarak bulunmuştur. Ölçeğin tamamından elde edilen sonuçlara göre yabancı dil olarak Türkçe öğrenen B düzeyindeki öğrencilerin okuma kaygısı puan ortalamaları 46,92 olarak tespit edilmiştir. Öğrencilerin Okuduğunu Anlama Başarı Testi'nden elde ettikleri puanlar ile Okuma Kaygısı Ölçeği'nin tamamı ve alt boyutlarından elde ettikleri puanlar arasındaki ilişkilerin negatif yönlü olup -,069 ile -,275 arasında değişmekte olduğu ve sadece Okuma Kaygısı Ölçeği'nin "okuduğunu anlama endişesi" boyutundan elde edilen puanlar ile okuduğunu anlama başarı testinden elde edilen puanlar arasındaki ilişkide anlamlı farklılık bulunmadığı diğer tüm ilişki katsayılarında anlamlı farklılıklar bulunduğu tespit edilmiştir. Tüm bu sonuçlar ışığında okuduğunu anlama başarı testinden elde edilen puanlarla okuma kaygısı ölçeğinden elde edilen puanlar arasında ters yönlü bir ilişki olduğu, okuma kaygısı arttıkça okuduğunu anlama testinden elde edilen başarı puanının düştüğü sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin okuduklarını anlama başarı düzeylerinin cinsiyet, yaş, Türkiye'ye gelmeden önce Türkçe eğitim alma durumu, Türkçe kitap, dergi, gazete okuma durumu, Türkçe öğrenme amacı ve okuma sıklığı değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermediği; bilinen dil sayısı, Türkiye'de bulunma süresi değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin okuma kaygısı düzeylerinde cinsiyet, Türkiye'ye gelmeden önce Türkçe eğitim alma durumu değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık olmadığı; yaş, Türkçe kitap, dergi, gazete okuma durumu, bilinen dil sayısı, Türkiye'de bulunma süresi, Türkçe öğrenme amacı, okuma sıklığı değişkenlerine göre ise anlamlı farklılıklar bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.