Yapısal ve maddesiz öğelerin Mimar Sinan'ın cami tasarım diline etkileri

Bu tez çalışmasının amacı Osmanlı İmparatorluğu'nda 16. yüzyılda inşa edilmiş camilerin tasarımında, yapısal ve maddesiz elemanlarının etkilerinin araştırılması yoluyla, dönem içerisinde ayrıştırılarak takip edilebilen bir tasarım dili olup olmadığını ortaya koymaktır. Dönemle ilgili bilimsel araştırmalarda, yapı içi günışığı, yapı akustiği ve mekân tasarımı kavramları sıklıkla ele alınmasına rağmen, bu elemanları sayısal yöntemlerle analiz eden araştırma sayısı çok azdır. Çalışma kapsamında 16. ve 17. yüzyılda inşa edilmiş yapılar arasından, genele yayılabilecek özellikler gösteren, çoğunluğu başkent İstanbul'da bulunan bazı yapıların, müdahalesiz yöntemler yardımıyla üretilmiş verileri üzerinden, üç boyutlu modeller üretilerek, söz konusu elemanlara yönelik analizler gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda bu çalışmada yapısal ve maddesiz tasarım elemanları olarak tanımlanan günışığı, yapı akustiği ve mekân algısı kavramlarının, dönem camilerinin tasarımlarına doğrudan etki ettiği ortaya konulmuştur. Bunun dışında Mimar Sinan'a atfedilen ilk hanedan yapısı olan Haseki Hürrem Sultan Camisi'nden Edirne Selimiye Camisi'ne kadar geçen süreç içerisinde inşa edilen camilerde, mimar tarafından sürdürülmüş bir tasarımsal araştırma süreci olduğu kanısına ulaşılmıştır.