Yaşar Kemal'in Nehir romanlarında mekân

Cumhuriyet dönemi yazarlarından olan Yaşar Kemal'in, roman, hikâye, röportaj, şiir ve derleme türünde eserleri vardır. Bu kadar esere rağmen Türk edebiyatında daha çok romancılığıyla ön plana çıkar. Yazmış olduğu seri romanlarla "nehir roman" türünün de Türk edebiyatındaki önemli temsilcilerindendir. Özellikle üçleme ve dörtleme tarzında yazdığı nehir romanlarında Çukurova yöresinin insanını, kültürünü ve doğasını anlatır. Yaşar Kemal'in romanlarının ana mekânını "Çukurova" yöresi oluşturur. Edebî metinlerde olay örgüsünün oluşturulmasında etkili olan yapı unsurlarından birisi mekândır. Mekân, olay örgüsünde olduğu kadar roman karakterlerinin psikolojisini anlamlandırma bakımından da önemlidir. Bu bağlamda değerlendirildiğinde romanlar yazarın mekâna yüklediği anlamla birlikte şekillenmektedir denilebilir. Bu çalışmada, Yaşar Kemal'in romanları "nehir romanlar" olarak sınırlandırılarak mekân unsuru bakımından incelenmiştir. İncelemede Şerif Aktaş'ın Anlatma Esasına Bağlı Edebi Metinlerin Tahlili –Teori ve Uygulama- ile Nurullah Çetin'in Roman Çözümleme Yöntemi eserlerindeki sınıflandırmalar esas alınmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümünde Yaşar Kemal'in romancılığı hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde romanda mekânın hangi işlevlerde kullanıldığı değerlendirilmiştir. Üçüncü bölümde ise Yaşar Kemal'in nehir romanlarında yer alan mekânlar tespit edilip sınıflandırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Nehir Roman, Mekân, Yaşar Kemal