Yıkılma riski bulunan binalar için CBS destekli otomatik yol kapanma modeli geliştirilmesi ve ağ analizleri ile entegrasyonu

Bu tez çalışmasında, deprem sonrası bina yıkılmalarına bağlı yol kapanmalarını tahmin etmek amacıyla Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) destekli bir Otomatik Yol Kapanma Tespit Modeli geliştirilmiş ve bu model ağ analizi uygulamaları ile entegre edilmiştir. Model, yıkılan binalardan kaynaklanan moloz yayılımına bağlı doğrudan kapanan yolları belirlemekte; ayrıca kullanıcı tercihine göre geçiş genişliği 3,5 metrenin altına düşen yolları kapalı kabul edebilmekte ve belirsizlikleri azaltmak için Monte Carlo Simülasyonu (MCS) uygulanabilmektedir. Model, doğrudan kapanan yolları değerlendirebildiği gibi 3,5 m koşulu ve/veya MCS seçeneklerini tek başına ya da birlikte kullanabilmektedir. Doğruluk performansı üç senaryo altında test edilmiştir: (i) doğrudan kapanan yollar ve MCS, (ii) doğrudan kapanan yollar ve 3,5 m koşulu, (iii) doğrudan kapanan yollar, 3,5 m koşulu ve MCS. Moloz yayılımının hesaplanmasında bina yüksekliğine dayalı 8 formül test edilmiştir. Bu testler, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depreminde Elbistan'da kapanan yollar dikkate alınarak gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, H/2 formülünün en iyi sonuçları verdiğini ve F1-skorunun sırasıyla 0,77, 0,76 ve 0,77 olarak belirlenmiştir. Modelin ağ analizine entegrasyonu Eskişehir Tepebaşı ilçesinde gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda, 71 riskli binanın yıkılmasıyla kapanacak yollar belirlenmiştir. Bu kapanmaların, hastane ve acil sağlık istasyonlarına ulaşım süresini etkileyerek erişim süresini yaklaşık iki katına çıkardığı görülmüştür.