Yoğun bakımda enteral ve parenteral nütrisyon desteği alan hasta gruplarının beslenmeye bağlı komplikasyonlarının karşılaştırılması

Yoğun bakım hastalarında nütrisyonel müdahaleler tedavinin ayrılmaz bir parçası olmuştur. Doğal beslenme yolumuz olan oral alım, yoğun bakım hastalarında genellikle mümkün olmamaktadır. Bu sebeple yoğun bakım hastaları genellikle enteral veya parenteral yol ile beslenmektedir. Her ne kadar yoğun bakımda yatış sırasında gelişen komplikasyonların engellenmesinde nütrisyonel desteğin faydalı olduğu vurgulansa da bu nütrisyon tipleri ile beslenmenin de kendine özgü komplikasyonları mevcuttur. Bu çalışmada amaç tedavileri süresince sadece enteral ve sadece parenteral nütrisyon desteği altında olan yoğun bakım hastalarında beslenmeye bağlı görülen komplikasyonları, yoğun bakım ünitesinde kalış süresi, mekanik ventilatörde kalış süresi, nozokomiyal enfeksiyon, sepsis gelişme oranı, mortalite ve morbidite açısından kıyaslanmasının retrospektif olarak araştırılmasıdır. Yoğun bakım ünitemizde takip ve tedavi edilen 100 hastanın dosyaları retrospektif olarak incelendi. Sadece enteral nütrisyon ile beslenen 55 hasta ve sadece parenteral nütrisyon ile beslenen 45 hasta şeklinde iki grup oluşturuldu. Yoğun bakım ünitesinden taburcu edilinceye veya exitus oluncaya kadar hastaların verileri toplandı. Demografik verileri, yatış nedeni, ek hastalık durumu, yoğun bakım yatışın başlangıcında kaydedilen laboratuar değerleri, toplam izlem süresince kaydedilen morbiditeleri ve bunların her iki grup arasındaki karşılaştırılmaları sağlandı ve bu iki grubun kendi içlerindeki komplikasyonları incelendi. Bulgular olarak, enteral nütrisyon ile beslenen hastalarda nozokomial enfeksiyon gelişme oranı, enfeksiyon varlığı, sepsis gelişimi, mekanik ventilatörde kalış süresi ve yoğun bakım ünitesi yatış süresi parenteral nütrisyon ile beslenen gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Yatış nedeni dikkate alındığında enteral nütrisyon ile beslenen hastaların daha çok medikal sebeple, parenteral nütrisyon ile beslenen hastaların ise daha çok cerrahi sebeple takip edildiği görüldü ve bu durum iki grup içinde istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti. PN grubunda mortalite oranı daha fazla olmasına rağmen her iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktu. Yine her iki grup arasında hiperglisemi ve hipoglisemi gelişimi açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı. Bu çalışmada daha fizyolojik olan ve daha az komplikasyon gelişmesi beklenen enteral yol ile beslenen hasta grubunda nozokomial enfeksiyon gelişme oranı, enfeksiyon varlığı, sepsis gelişimi daha yüksek oranda bulunmuştur. Bu durumun sebebi enteral yol ile beslenen hastaların cerrahiden çok medikal sebeplerle takip edilmesi, bunun sonucu olarak da yoğun bakım yatış ve mekanik ventilatörde kalış süresinin daha uzun olması ile ilişkili olduğu kanısına vardık. Parenteral yol ile beslenen hastaların yoğun bakım yatış süresinin ve mekanik ventilatörde kalış süresinin daha kısa olmasının ise daha sıklıkla cerrahi sebeple takip edilmelerine bağlı olduğu ve bu nedenle nozokomial enfeksiyon gelişme oranı, enfeksiyon varlığı, sepsis gelişiminin daha az görüldüğü düşüncesindeyiz. Sonuç olarak yoğun bakım hastalarında mortalite ve enfeksiyon gelişmesinde enteral veya parenteral beslenme yolundan ziyade yoğun bakım yatış süresi ve yatış nedeninin daha etkili olduğu kanısındayız.