Yüzey akışların SWAT modeli ile belirlenmesi: Akarsu Sulama Birliği Sahası örneği

Bu çalışma, Türkiye'nin güneyindeki Çukurova Bölgesinde yer alan Aşağı Seyhan Ovası'nda yürütülmüştür. Araştırmada, Akarsu Sulama Birliği sahasını da içine alan 10 487 ha'lık alana sahip tarımsal bir alanda, yarı-dağılımlı hidrolojik model olan SWAT (Soil and Water Assessment Tool) modeli kullanılmıştır. Bu çalışma ile, akım gözlem istasyonlarından elde edilen günlük akım verileri SWAT modeline entegre edilerek, havza çıkışındaki akımları tahmin etmek ve modelin tarımsal havzalara uygulanabilirliğini test etmek amaçlanmıştır. Modelde, 2008-2014 yıllarından gözlenen akım ve meteorolojik veriler kullanılmıştır. Araştırma alanına ilişkin toprak serileri ve özellikleri, arazi kullanımı, iklim verileri, arazi yönetim uygulamaları ve sayısal yükseklik modeli verileri ile yapay drenaj ağı materyal olarak kullanılmıştır. Modelin kalibrasyonu SWAT-CUP programı bünyesinde SUFI-2 algoritması kullanılarak yapılmıştır. Belirginlik katsayısı (R2), Nash-Sutcliffe (NSE) etkinlik katsayısı ile gözlenen ve simülasyon (benzetim) değerleri arasındaki yüzde hata (PBIAS) istatistiği kullanılarak model kalibrasyon ve doğrulama (validasyon) sonuçları değerlendirilmiştir. Model performans istatistiklerine göre, gözlenen ve simülasyon değerleri arasında iyi bir uyum olduğu görülmüş; SWAT model simülasyonlarının yeterli doğrulukta olduğu sonucuna varılmıştır. Kalibrasyon ve validasyonu yapılan model kullanılarak araştırma alanındaki ölçümü olmayan alt havzalar için yüzey akışlar tahmin edilebilmiştir.