Zeynep Cemali'nin çocuk kitaplarının konu-ileti-karakter bağlamında incelenmesi

Okumak, çocuğun hayal dünyasını geliştirip yaratıcılığını besleyen, eleştirel düşünme becerisi edinmesini sağlayan, kişiliğinin şekillenmesinde önemli bir rol oynayan çok yönlü bir beceridir. Çocuğa farklı yaşanmışlıklar deneyimleme fırsatı sunan okuma kültürünün kazanılması için çocuğun nitelikli kitaplarla buluşturulması sağlanmalıdır. Bu bağlamda bu araştırma, Zeynep Cemali'nin çocuklar için yazdığı sekiz kitabın hazırlanan kuramsal bir çerçeve ışığında konu, ileti ve karakter bakımından incelenip Türkçe ders kitaplarına seçilecek metin olarak uygunluğunun belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmada çocuk, edebiyat ve çocuk edebiyatı kavramlarına; çocuk edebiyatının genel özelliklerine; çağdaş çocuk edebiyatı ilkeleri bağlamında konu-ileti-karakter öğelerine yer verilmiştir. Bu kuramsal bilgiler eserlerin incelenmesinin temelini oluşturmuştur. Araştırmada kullanılacak model var olan bir durumu olduğu biçimiyle ortaya koymayı amaçladığından betimsel bir çalışmadır. Araştırmada yazılı metinlerin incelenip belirli ilkeler çerçevesinde çözümlenmesini gerektirdiğinden bir nitel araştırma olarak belge inceleme yöntemi ile yürütülmüştür. Araştırmada verilerin çözümlenmesinde içerik analizi yapılmıştır. Bu bağlamda Canlı (2016) tarafından geliştirilen yönerge kullanılmıştır. Zeynep Cemali'nin kitapları konu-ileti-karakter bağlamında çağdaş çocuk edebiyatının öğelerine uygunluğu değerlendirilmiştir. Kitapların, konu-ileti-karakter bağlamında çocuk gerçekliği göz önünde bulundurularak kurgulandığı, yönergedeki maddelere çoğunlukla uygun olduğu, Türkçe ders kitaplarına metin olarak kullanımının uygun olduğu ve çocuk okurda edebi zevk oluşturabileceği sonucuna ulaşılmıştır.