Zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin okuma ve anlama becerilerinin geliştirilmesinde paragrafın önceden dinlenmesi stratejisinin etkililiğinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, hatasız ve akıcı okuma yapabilmek için geliştirilen stratejilerden biri olan "Paragrafın Önceden Dinlenmesi Stratejisi"ne bağlı kalınarak hazırlanan kelime tanıma ve okuduğunu anlama becerileri öğretim programının, hafif derece zihinsel yetersizliği bulunan öğrencilerin, bu becerileri öğrenmelerinde etkililiğini ortaya koymaktır. Araştırmanın deneklerini, 2018–2019 eğitim öğretim yılında Samsun ili Havza ilçesinde bulunan Çiftlik Naciye Öngel Ortaokulu bünyesinde normal sınıf ortamında kaynaştırma eğitimi alan, hafif derece zihinsel yetersizliği bulunan, araştırma için belirlenen ön koşul becerilerine sahip biri yedinci sınıf diğer ikisi sekizinci sınıf öğrencisi toplam üç öğrenci oluşturmaktadır. Öğrencilerin araştırma dahilinde yaptığı okumalar "Yanlış Analizi Envanteri" kullanılarak değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonucunda öğrencilerin okuma düzeyleri serbest okuma, öğretim ve endişe düzeyi olarak üç gruba ayrılır. Öğrencilerin sesli okuma sırasında yaptıkları okuma hataları belirlenerek kelime tanıma becerileri, sessiz okuma sonunda sorulan sorulara verdikleri cevaplarla da okuduğunu anlama becerileri tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın başlama düzeyi oturumlarında üç öğrenciden alınan veriler öğrencilerin endişe düzeyinde olduğunu göstermektedir. Araştırmada tek denekli araştırma yöntemlerinden, denekler arası çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Hedeflenen okuduğunu anlama ve kelime tanıma becerilerinin öğretimini gerçekleştirmek için on altı okuma parçasından yararlanarak, Paragrafın Önceden Dinlenmesi Stratejisi doğrultusunda öğretim planları geliştirilmiştir. Araştırma sonunda elde verilerin değerlendirilmesi grafiksel analiz ile yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda "Paragrafın Önceden Dinlenmesi Stratejisi" doğrultusunda geliştirilmiş olan okuduğunu anlama ve kelime tanıma becerisi öğretim programının, zihinsel yetersizliği bulunan üç öğrencide de hedeflenen okuduğunu anlama ve kelime tanıma becerilerini öğrenmelerinde etkili olduğu ve öğrencilerin belirlenen ölçüt olan serbest okuma düzeyine ulaştıkları belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Okuma, paragrafın önceden dinlenmesi stratejisi, yanlış analizi envanteri, kelime tanıma, okuduğunu anlama