5
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Karşılaştırmalı hukuk düzenlemeleri ışığında internet üzerinden gerçekleştirilen dezenformasyon fiillerinin ceza hukuku açısından değerlendirilmesi
Aslında uzun bir geçmişi olan dezenformasyon, yeni medya teknolojilerinin etkisiyle günümüzün bilgi toplumları açısında asli tehlikelerden birisi haline gelmiştir. Bu tehlike, en çok internet üzerinden yayılan sahte haberler olarak tezahür etmektedir. Hal böyle olunca dünyada çevrimiçi dezenformasyona karşı ceza hükümleri ihdas etme eğilimi belirmiştir. Bu konuda Almanya, dezenformasyonun siyasi hayattaki kişiler üzerinden demokratik topluma zarar vermesini ve sosyal ağları düzenlenmesi yönünden örnek teşkil etmektedir. Singapur ise idarenin dezenformasyona doğrudan müdahalesine örnek oluşturmaktadır. Rusya ise kabahat düzeyinde düzenlemeler yaparken özel konularda suç tanımlaması yönünden bir başka örnek sunmaktadır. Türk hukukunda ise halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma, savaşta yalan haber yayma, fiyatları etkileme, bilgi esaslı piyasa dolandırıcılığı, banka itibarını zedeleme ve haksız rekabet suçlarının çevrimiçi dezenformasyona karşı uygulanmaları mümkünse de bunların tadil edilmeleri isabetli olacaktır.
Elektronik ticarette mesafeli satış sözleşmelerinde cayma hakkı
Teknolojinin küresel sınırları kaldırması ve yaşamın her noktasına sirayet etmesi, hukukun yaşanan gelişime uyum sağlamasını zorunlu hale getirmiştir. Özellikle elektronik ticaretin yaygınlaşması, bu alanda hukuki düzenlemelerin yapılmasına sebep olmaya başlamıştır. Kişilerin fiziksel olarak mağazalarda bulunmasına gerek kalmadan, web siteleri veya mobil uygulamalar üzerinden mal veya hizmet alımı yapabilmesi; ekonomik ve hukuki sorunların ortaya çıkmasını kaçınılmaz hale getirmiştir. Mal ve hizmet alımlarında tüketicinin hukuki ilişkinin bir tarafı olması ve yaptığı işlemlerin tüketici işlemi olması, tüketicinin özel olarak korunmasını gerektirdiği için bu alanda özel düzenlemelerin yapılmasına sebep olmuştur. Bu çalışma kapsamında; tüketici işlemlerinde mesafenin getirdiği risklerin etkisini azaltan ve tüketicinin mal ve hizmete ilişkin sözleşme kurulmasından sonra da düşünmesine imkan tanıyan cayma hakkı incelenmiştir. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır: İlk bölümde elektronik ticaretin tanımı, elektronik ticarette kullanılan iletişim araçlarının neler olduğu ve elektronik sözleşmelerin hukuki niteliği üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde elektronik ticarette mesafeli satış sözleşmelerinin tanımı, tarafı ve hukuki niteliğinin kapsamına yer verilmiştir. Son bölümde ise tüketicinin kurduğu sözleşmeden caymasını sağlayacak yasal haklarının neler olduğu ve cayma hakkının sonuçları incelenmiştir.
Sanal evrenlerde kişilik hakkı ihlalleri ve korunması
İnternetin web 1.0 ile başlayan web 2.0, web 3.0, web 4.0 ile devam eden gelişim sürecinde kullanıcılar da pasif kullanıcıdan aktif kullanıcıya dönüşmüştür. Kullanıcının içeriklere erişebilme, kendi içeriklerini üretme ve bunu sahiplenme süreci ile ekonomik bir kazanca dönüştürerek aktifleştiği bu süreçte üç boyutlu sanal evrenlerin de gelişmesi ile deneyim bir adım ileri gitmiştir. Çağımızda eğitimden sağlığa, ekonomiden bilime, moda sektöründen e-ticarete hemen her sektörü etkileyen bu hızlı gelişim ve dönüşüm sürecinde iş yapış şekilleri, müşteri ihtiyaçları, kullanıcı deneyimleri farklılaşmıştır. Bu durum ile kişilik hakkı ve buna yönelik ihlallerin görünümleri ve çözüm yöntemlerini gündeme getirmiştir. Çalışmamızda öncelikle kişinin tanımı ve kapsamından bahsedilecek, kişilik hakkının muhtevası açıklanacaktır. Daha sonra çalışmamızın asıl konusu olan sanal evrenlerde bir diğer deyişle metaverse'lerde kişilik hakkı ihlallerinin belirlenebilmesi için üç boyutlu sanal evrenlerin tanımı, gelişim ve özellikleri, bileşenleri ve kişilik hakkı ihlallerinin bu platformlardaki görünümleri ve sonuçlarından bahsedilecektir. Son bölümde ise kişilik hakkı ihlallerinden sorumluluğun kapsamı, sınırları ve sanal evrenlere özgü görünüm biçimleri ve hukuksal korunma yolları açıklanacaktır.
Sanal dünyalarda marka koruması
Sanal dünya platformları, internetin gelişiminden bu yana değişim içerisinde olan elektronik ticaret ve reklamcılığın odak noktası haline gelmekte, hızla geliştirilen gerçeklik teknolojileri ve blokzincir teknolojileri sayesinde kendine ait bir ticari ekosistem yaratmaktadır. Bu durum, ticari markaların da sanal dünya platformlarında gerek ticari ürün pazarlaması gerekse reklam gücünden yararlanılması amaçlarıyla kendini göstermesine yol açmıştır. Çalışmamızda mevcut ticari marka koruması ve internette marka kullanımına dair hüküm ve yasal uygulamaların sanal dünyalarda kullanılan markalar için nasıl uygulanabileceğinin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Çalışmamız temel olarak üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm, ticari marka koruması ve internette marka hakkı ihlalleri için öngörülen yasal hükümlerin açıklanmasını içermektedir. İkinci bölümde sanal dünya kavramı ve yıllar içerisindeki gelişimi araştırılmış, mülkiyet hakkının sanal mallar için uygulama alanı değerlendirilmiş, bu kapsamda gerçekleşen ticari uygulamalar ile ticari markanın sanal dünyalarda ne şekillerde kullanıldığı araştırılmıştır. Üçüncü bölümde ise çalışmamızın asıl konusu olan sanal dünyalarda marka koruması hususu, markasal kullanım, marka hakkı ihlali kriterlerinin uygulanması ve sorumluluk değerlendirmesi olmak üzere üç alt başlık üzerinde durularak incelenmiştir.
Elektronik ticarette aldatıcı reklamlara karşı tüketicinin korunması yolları ve aldatıcı reklamların denetimi
Günümüzde teknolojinin gelişmesiyle birlikte, ticaret, elektronik ortama taşınarak tüm iş ve işlemler elektronik ticaret vasıtasıyla yapılmaya başlanmıştır. Bu gelişme tüm sektörlerin iş yapış yöntemlerini değiştirmiştir. Özellikle işletmeler işlemlerini elektronik ticaret vasıtasıyla gerçekleştirmeye başlamışlardır. Tüketicilerin de elektronik ticareti kullanmaya başlamasıyla birlikte işletmeler, reklam ve tanıtım faaliyetlerini elektronik mecralar üzerinden yapmaya başlamış ve böylelikle e-reklamcılık ortaya çıkmıştır. Reklamlar, tüketici ile işletmeler arasında köprü görevi gören araçlardır. İşletmeler, reklamlar aracılığıyla ürün veya hizmetlerinin satışını ve markalarının tanınırlığını arttırmaya çalışırlar. Tüketiciler de reklamlar sayesinde ürün veya hizmetler hakkında detaylı bilgi sahibi olup kıyaslama imkanı bulurlar. Bu sebeple reklamlar hem rekabetin sağlanması hem de tüketicinin aydınlatılması noktasında büyük öneme sahiptirler. E-reklamcılıkla birlikte çeşitli reklam türleri ortaya çıkmıştır. Bu e-reklamlar vasıtasıyla reklam verenler zaman zaman hukuka uygun olmayan, aldatıcı reklamlar yapabilmektedirler. Elektronik mecraların denetiminin zayıf olması ve konuya ilişkin yeterince bilgi sahibi olunmaması nedeniyle işletmeler, aldatıcı reklam yapma yolunu tercih etmekte ve böylelikle tüketiciyi yanıltarak tüketicinin satın alma iradesini etkilemektedirler. Aldatıcı reklam tüketicinin mağdur olmasına neden olduğu gibi rakip firmalar nezdinde de haksız rekabet oluşturarak rekabet piyasasını olumsuz yönde etkilemektedir. Çalışmamızda, Elektronik Ticarette Aldatıcı Reklamlara Karşı Tüketicinin Korunması Yolları ve Aldatıcı Reklamların Denetimi konusu ele alınmıştır. Konunun daha iyi anlaşılması için öncelikle elektronik ticaret ve tüketici kavramları açıklığa kavuşturulmuştur. Akabinde, aldatıcı reklam kavramı irdelenerek tüketicilerin elektronik ticarette karşılaştığı e-reklamlara değinilmiştir. E-reklamların aldatıcı reklam olarak yapılması halinde ise tüketicinin korunması yolları ile aldatıcı reklamın denetim mekanizmaları anlatılmıştır. Tüm bu kavramlar açıklanırken yer yer Reklam Kurulu kararlarından faydalanılmıştır.