Başkent University
Discipline

Sahne Sanatları Anasanat Dalı

Başkent University

67

Archived Theses

0

DOIs Assigned

0%

DOI Rate

Discipline

50 Theses
Master'sOpen AccessTR

Augusto Boal tiyatrosunda oyunun işlevinin oyun kuramları bağlamında değerlendirilmesi

Oyun, özgürce ve isteyerek yapılan bir faaliyet oluşuyla insanın olduğu her yerde varlığından söz edilebilen eylemlerden biridir. Günlük yaşamın katı gerçekliği içinde oyun, gerçekten farklı oluşuyla, geçici de olsa başka bir dünya sunuşuyla cazip bir düzlem oluşturur. İnsanın oyunla kurduğu bağ, oyunun bireysel ve toplumsal yaşamdaki işlevi çağlar boyunca araştırmaların konusu olmuştur. Antik Yunan'dan günümüze kadar oyun hakkında birçok kuram ortaya koyulmuştur. 20. yüzyılın öne çıkan yönetmenlerinden olan Augusto Boal, "Ezilenlerin Tiyatrosu" adını verdiği yönteminde, oyunun toplumsal işlevini merkeze koyan bir anlayışla hareket eder. Bu çalışma, oyunun işlevini oyun kuramları bağlamında inceleyerek Boal'in toplumsal değişimi sağlamak adına araç olarak kullandığı tiyatro yaklaşımını değerlendirmektedir. Bu amaç doğrultusunda, oyun kuramları ve Boal'in oyun yaklaşımları için literatür taraması yapılmış, edinilen bulgular sonucunda yaklaşımlar arasındaki ilişki değerlendirilmiştir.

Zeynep Burcu Altın
Süleyman Demirel University · Institute of Fine Arts
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Şiddet olgusunun tiyatro sanatına yansımaları ve bir uygulama incelemesi "Taj Mahal Muhafızları"

Karşıt görüşte olanlara kaba kuvvet uygulama, sert davranma şeklinde tarif edilen şiddet, tarih boyunca insanın ayrılmaz bir parçası olarak var olmuştur. Bir arada huzur içinde yaşamaya çalışan insanın tarih boyunca şiddeti ortadan kaldırmak için çeşitli önlemler aldığı, kurallar koyduğu caydırıcı cezalara baş vurduğu bilinmektedir. İnsanın şiddet ile olan organik bağını düzeltmek ya da güdülerinde bulunan şiddet ihtiyacını karşılamak için başvurduğu yollardan bir tanesi de sanattır. Şiddetin sanatta ele alınış biçimi her dönemde insanın şiddet ile olan ilişkisine ve sanatın çeşidine göre farklılık göstermektedir. Birebir insan ve yaşamını ele alan tiyatro sanatının da var oluşundan itibaren şiddet olgusu ile bir bağı olmuştur. Bu bağ kimi zaman Antik Yunan döneminde şiddetin olduğu sahnelerin yasaklanması gibi durumlarda zayıflamış kimi zaman şiddet gösteriminin ön plana çıkartıldığı çağdaş tiyatro uygulamalarında olduğu gibi güçlenmiştir. Ancak toplumda yaşanan şiddet olaylarının arttığı günümüz 21.yüzyılında şiddetin tiyatro sanatına nasıl yansıdığını tarif etmek oldukça zordur. Bu noktada literatürde genellikle şiddetin oyun metinleri temelinde ve kuramsal düzlemde yapılan analizlerle sınırlı olduğu ve uygulama düzleminde yapılan analizlerin de ise şiddetin sahneye nasıl yansıtıldığı hususunda eksik kaldığı ya da yeterli sayıda olmadığı düşünülmektedir. Bu amaçla bu tez çalışmasında tez çalışmasında tiyatro sanatına yansıyan şiddet ögelerinin; Rajiv Joseph'in yazdığı, yönetmenliğini Kuvvet Yurdakul'un yaptığı, 2024-2025 sezonunda Konya Devlet Tiyatrosu tarafından sahnelenen "Taj Mahal Muhafızları" isimli oyun incelenmiştir. Nitel araştırma modelinin kullanıldığı ve şiddet ögelerinin bir uygulama üzerinden incelendiği çalışmada, evreni şiddeti konu alan ve sahnelenen tüm tiyatro oyunları oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklemini "Taj Mahal Muhafızları" isimli oyun meydana getirmektedir. Nitel araştırma verilerinin toplanmasında görüşme, gözlem ve belge incelemesi yapılmış ve veriler betimsel analiz yolu ile çözümlenmiştir

Yiğit Gümüşada
Selçuk University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Rönesans'tan postmodern Faust'a: Marlowe, Goethe ve Ravenhill'in Faust'u

Bu tez, Faust miti etrafında şekillenen üç önemli dramatik eseri—Christopher Marlowe'un Doctor Faustus'u, Johann Wolfgang von Goethe'nin Faust'u ve Mark Ravenhill'in Faust is Dead adlı oyununu—tarihsel, felsefi ve dramatik bağlamlarıyla karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Faust figürü, Rönesans'tan postmodern çağa uzanan süreçte insanın bilgi, güç, kimlik ve anlam arayışıyla şekillenen çok katmanlı bir temsil alanı sunar. Bu çalışmada, söz konusu figürün tarihsel ve düşünsel dönüşümüne odaklanılarak, her bir dönemde ait olduğu kültürel bağlam içinde nasıl yeniden yorumlandığı analiz edilmiştir. Tezin ilk bölümünde Marlowe'un Faust'u, Rönesans hümanizmi ile bireysel özgürlük ve Tanrısal otorite arasındaki gerilim bağlamında değerlendirilmiştir. İkinci bölümde Goethe'nin yorumu, Aydınlanma ile Romantizm arasındaki geçişin felsefi etkileri doğrultusunda insanın metafiziksel arayışına ve ahlaki ikilemlerine odaklanmaktadır. Son olarak, Ravenhill'in Faust is Dead adlı eseri, postmodern düşünce bağlamında kimlik, anlam ve temsil krizleri çerçevesinde incelenmiştir. Bu karşılaştırmalı çözümleme, Faust anlatısının sadece dramatik bir yapı değil, aynı zamanda Batı düşünce tarihinin kırılmalarını ve dönüşümlerini yansıtan bir ideolojik anlatı olduğunu ortaya koymaktadır. Tez, bu yönüyle hem Faust mitinin çağdaş dönüşümünü hem de modern tiyatro söylemine katkısını literatürde görünür kılmayı hedeflemektedir. Anahtar Kelimeler: Faust miti, Karşılaştırmalı edebiyat, Modern tiyatro, Postmodern tiyatro, Kimlik ve anlam arayışı, Batı düşünce tarihi, Christopher Marlowe, Goethe, Mark Ravenhill, Dramatik yapı, İdeolojik anlatı

Sinan Mordağ
Selçuk University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Tiyatro – anlatı ilişkisi ve anlatıcının dönüşümü

Bu araştırma tarihte geriye gidip ilk oyuncudan bugünlere kadar evrimleşen oyuncu arasında bir yolculuk yapacaktır. Araştırma da ilk olarak anlatının bilim ve sanattaki yeri incelenecek ve temel anlamda anlatı, semiyotik, anlatıcı ve anlatı teorileri araştırılacaktır. Ayrıca bu araştırma sözün, dilin, metinlerin çözümlemesini bilimsel örnekler ve kuramlar üzerinden açıklamayı amaçlamaktadır. İnsanlık tarihinin başlangıcından bu yana anlatıcı her zaman/dönem dinleyicisiyle buluşmaktadır. Anlatıcı, ilerleyen süreç içinde bir çok farklı anlatı teknikleri denemiş, bu yönde kendini geliştirmiş ve biçimlendirmiştir. Bu araştırma anlatıcının/oyuncunun bu evrimleşme serüvenini keşfetmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışma içinde anlatının tiyatrodaki yeri esas alınarak araştırmalar yapılacaktır. Araştırmada ilk olarak anlatıcının farklı kimlik ve biçimlerinden biri olan tiyatroda anlatıyla beraber anlatıcının yeri incelenecek ve böylelikle tiyatronun vazgeçilmez unsurlarından biri olan oyuncunun çağdaş tiyatrodaki yeri belirlenmeye çalışılacaktır. Diğer bir açıdan, tiyatro disiplinindeki oyuncunun fenomenolojisini anlama yaklaşımında bulunurken; oyuncu bir hikâye anlatıcısı olarak da ele alınmalı mı sorusunu cevaplamaya çalışacaktır. Bu araştırma günümüzde ve ülkemizde örneklerine sıkça rastladığımız anlatı tiyatrosu oyunları için akademik bir araştırma kaynağı olmayı ve bu yolda eser üretmek isteyenlere (oyuncusuna, yönetmenine ve yazarına) rehber olmayı amaçlamaktadır.

AnlatıAnlatıbilimAnlatıcılar tipolojisi+6
Şükrü Veysel Alankaya
İstanbul Aydın University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2018
00
Master'sOpen AccessTR

Akademik klasik bale eğitiminde temps lié'nin teknik, artistik, müzikalite ve koordinasyon açısından ilk üç (3) yıldaki gelişiminin incelenmesi

Dört ana başlıktan oluşan bu çalışmada klasik bale eğitiminde oldukça önemli bir hareket grubu olan Temps Lié hareketi ele alınmıştır. Bu hareket formunun akademik eğitim müfredatı çerçevesinde yapılış biçimi analiz edilmiş ve harekete hazırlayıcı egzersizler tarafımdan geliştirilmiştir. Hareket formu incelenirken Rus ekolüne bağlı kalarak bir çalışma sürdürülmüştür. Bu çalışmada, sekiz yıl süren klasik bale eğitiminin ilk yılı itibariyle öğretilmeye başlanan, gelişerek büyüyen, artistik ve teknik unsurlar içeren, eğitim hayatı itibariyle öğrenciyi sahneye hazırlayan, içerisinde dans motifleri barındıran Temps Lié hareket formunun sağladığı faydalar vurgulanmıştır. ANAHTAR KELİMELER: Klasik Bale, Temps lié,

BaleBale eğitimiTemps lie
Elif Cesur Yıldırım
Mimar Sinan Fine Arts University · Institute of Fine Arts
2023
00
Master'sOpen AccessTR

William Shakespeare'in "Hamlet" oyununun psikanaliz çerçevesinde; Sigmung Freud, Carl Gustav Jung ve Jacques Lacan üzerinden incelenmesi

Bu çalışmada, psikanalizin kurucusu Sigmund Freud, analitik psikolojinin kurucusu Carl Gustav Jung ve 20. Yüzyılın en önemli psikanalistlerinden Jacques Lacan'ın kendi geliştirdikleri psikanalitik kavramlarla William Shakespeare'in "Hamlet" eseri psikanalitik bağlamda incelenecektir. Bu incelemeler tanım farklılıklarının ortaya koyulması ve karşılaştırılması üzerinden yapılacaktır. Sigmund Freud, Carl Gustav Jung ve Jacques Lacan'ın temel kavramları açılacak, daha sonra bu kavramlar ışığında "Hamlet" eseri yorumlanacaktır. Bu yorumlarda, Oidipus kompleksi ortak bir kavram olarak işlenecektir. Bununla birlikte, Freud, Jung ve Lacan'ın kendi geliştirdikleri kavramlar farklarıyla ortaya koyulacaktır. Çalışmanın temel amacı bu farklı kavramlardan doğan yeni dramaturjik perspektifleri ortaya koymaktır.

BilinçdışıFreud, SigmundHamlet+7
Sinem Hacıoğlu
Mimar Sinan Fine Arts University · Institute of Fine Arts
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Librettosu Nazım Hikmet'in Ferhat ile Şirin eserinden uyarlanmış olan bir aşk masalı balesinin koreografi metnine uyarlanması ve analizi

Bu çalışma, Arif Melikov'un yaratıcılığının önemli bir parçası olan "Bir Aşk Masalı" balesinin kapsamlı bir incelemesini sunmayı hedeflemektedir. Eser, Nazım Hikmet'in unutulmaz eseri "Ferhat ile Şirin" oyunundan uyarlanmış ve Arif Melikov'un unutulmaz müziği ile Yuri Grigorovich'in etkili koreografileriyle 1961 yılında ilk kez sahnelenmiştir. "Bir Aşk Masalı" balesi, sadece bir aşk hikayesi olarak değil, aynı zamanda toplumsal bir soruna çözüm arayan bir kahramanın hikayesini anlatması açısından da önemlidir. Nazım Hikmet'in "Ferhat ile Şirin" eseri, çalışmanın edebi analiz bölümünde karakter analizleri ve toplumcu gerçeklik açısından ele alınmıştır. Arif Melikov'un bu baleyi sahneye uyarlamasının dünya çapında ün kazanmasındaki rolü vurgulanmıştır. Melikov'un yaratıcılığı, bestesi ve Yuri Grigorovich'in koreografileriyle birleşerek "Bir Aşk Masalı" eserinin büyük başarı elde etmesine katkı sağlamıştır. Bir Aşk Masalı balesinin tarihsel ve sanatsal önemi detaylı bir şekilde ele alınmış, koreografik olarak incelenmiştir. Koreograf Yuri Grigorovich'in biyografisi ve baledeki koreografik analizi de çalışmanın bir parçasıdır. Sonuç olarak, bu çalışmanın amacı, edebi bir eserden sahneye uyarlanan "Bir Aşk Masalı" balesinin klasik bale sanatına getirdiği yorumu açıklamaya çalışmaktır.

Shahriyar Jafarov
Mimar Sinan Fine Arts University · Institute of Fine Arts
2023
00
Proficiency in ArtOpen AccessTR

Oyun yazımından sahnelemeye: Körayak

Tiyatro sanatının gelişmesi, günümüz yaşantısında bir işleve ve değere sahip olabilmesi için çeşitli araştırmalar yapılmaktadır. Bu yenilikler tutarlı oldukları ve tiyatro sanatına bir ivme getirdikleri sürece kuşkusuz yüreklendirilmelidir. Ancak tiyatro sanatının yaygınlaştırılması adına tiyatronun temel özellikleri yok sayılmamalıdır. Yaygınlaşma amacıyla tiyatronun televizyon ya da sinemaya öykünmesi, araçları nedeniyle gereksizdir ve başarılı olma olasılığı bulunmamaktadır. Bu çalışmada, tiyatroyu biricik kılan oyuncu ile izleyici arasındaki doğrudan ve anlık iletişimin gerçekleşme yöntemleri incelenmektedir. İncelenen tiyatro yöntemlerinin dışında, bazı törenlerin yapıları da izleyici ile oyuncu arasındaki iletişime katkı sağlamaları anlamında araştırma konusu edilmiştir. Araştırmalar sonucunda Körayak adlı metnin yazımı gerçekleştirilmiştir. Sahneleme düşüncesi de araştırmalar sonucu oluşturulmuştur. Sahneleme, geleneksel kaynaklardan yararlanan, oyuncunun varlığını bütün diğer tiyatro elemanlarının önüne taşıyan, törensel nitelikleri bulunan bir çerçevede sonuçlanmıştır.

DramaDramaturjiGösteri sanatları+2
Enis Yıldız
Anadolu University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2008
00
Master'sOpen AccessTR

20. Yüzyıl başı kapsamında Arnold Schönberg'in op. 17 Erwartung Operası'nın incelenmesi

Bu çalışmada Klasik Batı Müziğinin önemli bestecilerinden Arnold Schönberg'in Op. 17 Erwartung Operası ele alındı. Çalışma tarihsel açıdan 20. Yüzyıl başı Modernizmi ile sınırlandırıldı. Bu sayede 20. Yüzyıl içinde oldukça farklılık ve çeşitlilik göstererek evrimleşen Modernizmin tüm özellikleri göz önünde bulundurularak Arnold Schönberg'in bu akım içindeki yeri ve önemi en kapsamlı haliyle gösterilmeye çalışıldı. Erwartung Operası müzikal ve dramatik yapıları bakımından incelenirken, Modernizmin 20. Yüzyıl başındaki durumu, özellikleri ve bu özelliklerin eser üzerindeki etkileri en ayrıntılı biçimiyle irdelendi. Bu kapsamda dönemin siyasi, ekonomik ve kültürel yapısı ve etkileşimlerine özel olarak değinildi. Çalışmada, nitel araştırma yöntemi kullanıldı. Bu sayede eserin sosyolojik bir bütünlük içinde incelenmesi sağlandı. Oldukça geniş ve kapsamlı bir kaynak taraması ve incelenmesi sonrası hazırlanan çalışma konu üzerine Türkiye'deki en zengin literatür taramasına sahip araştırmalardan biri olma özelliğindedir. Arnold Schönberg'in sanatını, yaşadığı dönem ve yer üzerinden değerlendiren bu çalışma, Erwartung Operası ile bestecinin ortaya koymayı amaçladığı müzik dilini ve bu yeni müzik dilinin beslendiği düşünce ve yaslandığı felsefe dolayısıyla ortaya çıkan sanat stilini en somut ve bütünlüklü haliyle anlatmayı hedeflemiştir. Çalışma sonunda klasik opera geleneği üzerine çeşitli araştırmalar olmasına karşın modern opera geleneği üzerine yeterince araştırma yapılmadığı, özellikle Türkiye'de hak ettiği ilgiyi görmediği ortaya çıkmıştır. Türkiye'deki opera sanatı ve opera eğitimi için önemli bir başvuru kaynağı olması amaçlan bu çalışma, aynı zamanda Türkçe literatürde modern opera sanatıyla ilgili ihtiyaç duyulan eksikliği biraz olsun gidermesi umuduyla tamamlanmıştır.

20. yüzyılBestekarlarBesteler+5
Duygu Küçük
Anadolu University · Institute of Fine Arts
2015
00
Master'sOpen AccessTR

Mozart'ın Cosi Fan Tutte operasındaki kadın karakterlerin ses ve rol bakımından analizi

Bu çalışmanın ana amacı Mozart'ın Cosi Fan Tutte Operasındaki kadın karakterlerin ses ve rol bakımından analiz edilmesidir.Yapılan çalışmanın ilk bölümünde, besteci Mozart'ın hayatından kesitler sunulmuş, yaşadığı dönem olan Klasik Dönem müzik anlayışından bahsedilmiş, bu dönemi hazırlayan akımlara yönelik bilgiler aktarılmıştır. İkinci bölümde ise Cosi Fan Tutte Operasının konusu, türü ele alınmış, libretto yazarı Lorenzo Da Ponte'nin hayatından bölümler aktarılmış, operanın karakterleri açısından ayrılı bilgiye yer verilmiştir. Son bölümde ise operadaki kadın karakterlerin aryalarının her biri incelenmiş, müziğin notayla örtüşmesi analiz edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Mozart, Cosi Fan Tutte, Opera Buffa, Lorenzo Da Ponte, Fiordiligi, Dorabella, Despina, Aria

Kadın sanatçılarKadınlarMozart, Wolfgang Amadeus+4
Dilara Aytekin
Anadolu University · Institute of Fine Arts
2014
00
Master'sOpen AccessTR

Wlodzimierz Staniewski tiyatroda köklere dönüş

Wlodzimierz Staniewski tiyatroda yeni biçim ve öz arayışında olan ve bu doğrultuda çalışmalarını dramın köklerini oluşturan ritüelleri derinlemesine araştırarak geliştiren, yenilikçi uygulamacılardan biridir. Kurucusu olduğu Gardzienice Tiyatro Topluluğu ile birlikte önce Bahtin'in karnavala ilişkin görüşlerinden etkilenerek kendi geleneksel kültürünü oluşturan hikâyeleri, geleneksel halk şarkıları ve ritüelleri uzun yıllar boyu araştırmış daha sonra Antik Yunan dramının kökenini oluşturan kaynaklara ve ritüellere yönelmiştir. Topluluk geliştirdiği kendine has görsel ve işitsel uygulama biçimleriyle dünyada ilgi odağı olan önemli tiyatrolardan biridir. Anahtar Sözcükler: Staniewski, Gardzienice, Bahtin, Ritüel, Tragedya

Bahtin, MihailStaniewski, WlodzimierzTiyatro+3
Arzu Turan
Anadolu University · Institute of Fine Arts
2017
00
Master'sOpen AccessTR

Feldenkrais Metodu ve farkındalığın oyuncunun performansına etkisi

Oyuncunun sanatını icra aracı bedenidir. Bu bağlamda, oyuncunun bedeni başta olmak üzere, tüm ifade araçlarını eğitmesi, geliştirmesi, güçlü ve çalışır durumda tutması gerekir. Bu nitelikler, performansının kalitesi açısından önem taşımaktadır. Oyuncunun hazırlığı, bireysel keşif süreciyle başlamalı, gelişim, değişim ve dönüşümle devam etmelidir. Oyuncu bu süreçte, malzemesi olan varlığıyla ilişkisini kuvvetlendirmelidir. Bu ilişki, oyuncunun kendisiyle derinden kuracağı bağlantıya ihtiyaç duyar. Bu açıdan oyuncunun farkındalığının geliştirilmesi önemli görülmektedir. Oyuncunun hazırlık ve performans sürecinde bu alanlarda öğrenmeye ve gelişmeye ihtiyacı vardır. Bu konuda oyuncuya yol gösterecek birçok yöntem ve çalışma disiplini bulunmaktadır. Bunlardan biri olan, Feldenkrais Metodu, belirtilen alanları bünyesinde barındıran bir metot olarak görülmektedir. Çalışmada, farkındalığın güçlendirilmesinde metodun önermesi olan, hareketten yola çıkılmasının etkilerine odaklanılmıştır. Feldenkrais Metodu'nun incelenmesi, farkındalık ve oyuncunun performansı üzerine kurulu bu çalışmanın, bu alanda oyunculuk çalışmalarına katkı sağlaması hedeflenmektedir. Anahtar Sözcükler: Oyuncu, Feldenkrais Metodu, Farkındalık, Beden, Performans

Beden diliBeden imajıEgzersiz+6
Nazan Yerli
Anadolu University · Institute of Fine Arts
2017
00
Master'sOpen AccessTR

Cem törenleri ile tiyatro sanatının yapısal özelliklerinin karşılaştırılması ve yeni bir yaklaşım önerisi

Bu çalışmada Alevi ibadeti olan Cem törenlerinin tiyatral özellikleri araştırıldı. Bunun için ilk bölümde Alevi toplumunun oluşumu, tarihi ve yapısı ele alındı. Ardından Cem törenlerinin kaynakları, düzenleniş amaçları, konuları, tarihsel gelişimi, felsefi temeli, dinsel anlamı, kültürel yansımaları, sosyal-hukuksal-eğitsel işlevleri araştırıldı. Bununla birlikte törenlerin içerdiği öğelerin Alevi–Bektaşi belleğindeki soyut ve somut anlamları da açıklandı. Bu sayede, çok eski çağalara uzanan bir inanç ve kültür birikiminin çözümlenmesine katkı sağlanmaya çalışıldı. İkinci bölümde ise dramatik sanatların kaynağı olan dinsel ritüeller ile Cem törenleri arasındaki benzerlikler ortaya kondu. Sonrasında, Cem törenlerinin dramatik özellikleri detaylı ve somut bir biçimde tiyatral açıdan incelendi. Bu sayede dini bir ibadet biçimi olan Cem törenlerinin eylem, metin, seyirci, mekân, oyuncu, yönetmen, kişileştirme, dans, müzik, kostüm, aksesuar gibi ögelerle yapısal özellikleri tiyatral bir yaklaşım ile değerlendirildi. Tiyatromuzun Cem törenlerinden yararlanabilmesi için törenlerin yapısal özellikleri incelendi ve tiyatral bir dille tanımlanmaya çalışıldı. Bu tanımlama sonrasında, tiyatromuzun Cem törenlerinin yapısal özelliklerinden faydalanarak, özgünleşmesi yolunda öneriler sunuldu. Cem törenlerinin sosyolojik bir bütünlük içinde incelenebilmesi için nitel araştırma yöntemi kullanıldı. Geniş ve kapsamlı bir kaynak taraması, incelemesi ve karşılaştırmalar sonrası hazırlanan çalışma konu üzerine Türk tiyatrosu araştırmaları alanına önemli katkı sağlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Alevilik, Cem törenleri, Ritüeller, Sahne sanatları, Tiyatro.

AlevilerCemDini tören+7
Esen Poyraz
Anadolu University · Institute of Fine Arts
2017
00
Master'sOpen AccessTR

Sinemada görüntü estetiği ve Nuri Bilge Ceylan sineması

Görüntü dilini kullanan bir sanat olarak sinemada görüntü estetiği konusu, sinemanın ilk yıllarından günümüze dek önemini korumuştur. Bu bağlamda sinema teknoloji ilişkilerinin gelişimine paralel olarak film görüntüsüne dair estetik yaklaşımların da farklılaştığı söylenebilir. Özellikle ticari sinema ve sanat sineması anlamında gözlemlenmekte olan bu farklılıklar sinema dilini doğrudan ya da dolaylı olarak etkileyebilmektedir. Sinemanın farklı sanat disiplinlerini bünyesine katabilen yapısı, insanı bilişsel ve duyusal olarak yönlendirebilme gücüyle hem toplumları manipüle etme hem de iyileştirme etkisine sahiptir. Ancak her iki farklı amaçta da sinema, teknik ve teknolojik yapısının etkisinde sinematografik ögelerle anlatımını oluşturmaktadır. Sinemanın teknolojik bir eğlence aracından, sanatsal bir üretime dönüşmesi kamera hareketi, ışık, renk, çerçeveleme, kurgu, çekim ölçekleri gibi birçok sinematografik unsurun bilinçli bir şekilde bir araya getirilmesiyle sağlanmaktadır. Sinema filminin üretim sürecinde, yönetmenin anlatımı oluştururken tercih ettiği her sinematografik öge, göstergeler üzerinden yeni anlamlar yaratmakta ve filmi sanatsal bir düzeye taşımaktadır. Sinemada yönetmenin kendine özgü anlatım yapısıyla insan zihninin bilişsel ve duyusal algısını yönlendirerek bir anlatım oluşturması, sinemayı eğlence aracı olmanın çok daha ötesinde bir alana taşımaktadır. Bu yaklaşımdan yola çıkarak Türk sinemasında kendini uluslararası düzeyde temsil eden bir yönetmen olan Nuri Bilge Ceylan'ın filmlerinde görüntü estetiğini bilinçli bir biçimde kullanması ve film dilini bu yaklaşım doğrultusunda oluşturması konuya dair önemli bir örnek oluşturmaktadır. Sinemada görüntü estetiğinin filmsel anlam üzerindeki etkilerini incelemeyi amaç edinen bu çalışmada; öncelikle yukarıdaki yaklaşım çerçevesinde estetik kavramının kuramsal olarak değerlendirilmesi ve sinemada görüntü estetiğinin tarihsel süreçteki gelişimi incelenmiştir. Ardından bu veriler çerçevesinde sinematografik ögelerin film dilini oluşturmadaki etkileri ilgili örnekler ışığında ele alınmıştır. Bu bağlamda güncel bir örnek olarak Nuri Bilge Ceylan sinemasında görüntü estetiği konusu yönetmenin "Koza" (1995), "Üç Maymun" (2008) ve "Ahlat Ağacı" (2018) filmleri üzerinden değerlendirilmiştir. Anahtar Sözcükler: Estetik, Sinema, Görüntü Estetiği, Nuri Bilge Ceylan

Ceylan, Nuri BilgeEstetikGörüntü+2
Meral Kuru Üngör
Bursa Uludağ Üni̇versi̇ty · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Fiziksel tiyatro çalışmalarının ve dv8 grubunun fiziksel tiyatro yaklaşımı

Dansın ve Tiyatronun işbirliği ile oluşturulan fiziksel tiyatro özellikle son otuz yılda giderek önem kazanmıştır. Fiziksel bir yaklaşıma yönelim; mim, dans ve dansın tiyatro ile ilişkisinde bir biçim edinebilmesine olanak sağlayan koreografi, fiziksel tiyatronun oluşumunda üç ana öge olarak belirir.Fiziksel tiyatroda kurgu; dans, hareket, söz, mim, oyunculuk ve sahne için gerekli bütün diğer ögelerin (ışık, dekor, aksesuar, müzik) birbiriyle sentezlenmesiyle oluşturulur.Dans ve tiyatro alanında gerçekleştirilen en önemli deneyler son otuz yılın ürünleridir. 1970 lerde uygulama alanında dans- hareket tiyatrosu ile ilgili grupların temelini oluşturan önemli buluşlar ve çalışmalar 1930 lu yıllarda dans ve tiyatro alanındaki gelişmelere dayanmaktadır. Avrupa'da fiziksel tiyatro alanında önemli araştırmalar gerçekleştiren isimler arasında V. Meyerhold ve J. Grotowski belirledikleri yöntemleriyle 1970'lerin dans- hareket tiyatrosu gruplarını dolaylı olarak etkilemişlerdir.Pina Bausch ve Wuppertal Dans Tiyatrosu, Jiri Kylian ve Hollanda Dans Tiyatrosu, Sasha Waltz, Carlos Saura, Maurice Bejart, Silvia Guillem, Mats Ek ve Dv 8 grubu 1970'den günümüze kadarki süreçte belirleyici niteliklere sahip fiziksel tiyatro grupları olarak değerlendirilmektedirler.Bağlantılı Doğaçlama çalışma tekniğini, fiziksel tiyatro gruplarının her biri bu teknik doğrultusunda kendi metodlarını geliştirerek kullanmaktadırlar. Martha Graham'ın yöntemi ve bağlantılı doğaçlama günümüz fiziksel tiyatro uygulayıcılarının, hem dans ögesinin bu tür içinde kullanımı konusunda hem de yapılan koreografilerde hareket koreografisine gidilmesinde belirleyici unsurlar olmuşlardır.Gerek fiziksel tiyatroda, gerek dramatik tiyatroda beden, artık günümüzde kalıplardan uzak, bağımsız olarak kendi özgün hareketinin arayışı içindedir. Bir çok fiziksel tiyatro grubunun çalışma yöntemi olan Bağlantılı doğaçlama; beden, yanıt veren beden, bu yanıtı veren diğer bedeni dinleyen beden ya da bu iki bedenin beraberliği ile ortaya çıkan üçüncü bir dinamiği meydana getiren bir teknik olarak tanımlanabilir.Fiziksel tiyatro çalışma yöntemi olan bağlantılı doğaçlama (contact improvisation) tekniği çalışılırken oyuncunun bedenini biyomekanik açıdan incelemesi, sanatının ifade aracı olan bedenini bir makine olarak parçalara bölmesinde yardımcı olacak ve gerek dramatik tiyatro gerek fiziksel tiyatro öğrenci oyuncuları için yeni açılımlar sunacaktır.Anahtar sözcükler: Fiziksel Tiyatro, Dans, Pandomim, Koreografi, Hareket, Bağlantılı Doğaçlama.

Ezgi Çoşkun
Çukurova University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2008
00
Master'sOpen AccessTR

Konstantin Stanislavskiy'in oyunculuk yöntemi ve evrimi: Vsevolod Meyerhold ve Yevgeniy Vakhtangov'un yönteme fonksiyonel yaklaşımları

Stanislavskiy, gerçek psiko-fiziksel oyunculuk tekniğini geliştirmek için; hayatının son aşamaları süresince kendini çözücü olarak psiko-fiziksel doğal oyunculuğa adadı ve bu teknik üzerinde kendini geliştirdi. Stanislavskiy geliştirdiği sisteminin, insanın doğal ve biyolojik kanunları sürecinde gerçekte tiyatronun teamülleri anlamına geldiğine inanıyordu. Meseleleri ele alırken kendi sahne tecrübelerine önem verirdi ve teşhislerini, ünlü aktörlerin rol üzerine çalışmalarından derliyordu.Stanislavskiy hareket çözümlemesini ve psiko-fiziksel aksiyonun metodlarını tanımladı. İnsanın doğasına bağlı olan zihinsel, duygusal, ruhsal ve fiziksel güçler ile ilgili bu metotlar aynı dönemdeki bütün aydınlar tarafından kabul ve ilgi gördü.Meyerhold, hocasının psiko-fiziksel oyunculuk yöntemini sahnede salt psiko-fiziksel gerçekçilik olarak algılıyor, her şeyden önce buna karşı çıkıyordu. Ona göre günlük yaşam gerçeği ve sahne gerçeği birbirinden çok farklıydı. Bu yüzden Stanislavskiy'in psiko-fiziksel oyunculuk yöntemini oyuncu açısından fonksiyonel bulmuyordu.Vakhtangov ise tiyatrosunda oyuncunun fantezisini öne çıkaran bir oyunculuk yöntemi benimsemişti. Stanislavskiy'in doğalcı gerçekçi oyunculuk yönteminin büyük bölümünü aynen kullanmış ve bunun yanında Meyerhold'ün biyomekanik oyunculuk anlayışını ise, oyuncunun bedeninin eğitilmesi amacıyla kullanmıştır. Her iki oyunculuk yönteminin sentezi sonucunda, tiyatrosunun seyircilerinin bilinçlerini, oyun esnasında sürekli açık tutmayı hedeflemiştir. Buradan, yaşamda görülmesi olası bir gerçeği, teatrallik içerisinde seyircisiyle buluşturmuştur.Stanislavskiy'in psiko-fiziksel oyunculuk sisteminde olduğu gibi karakterin oyuncu üzerinde etkili olmasına karşın Vakhtangov, oyuncunun karakter üzerinde etkili olmasına müsaade etmiştir.Anahtar Sözcükler: Stanislavskiy, Meyerhold, Vakhtangov, Oyunculuk, Oyunculuk Yöntemleri, Fantastik Gerçekçilik, Biyomekanik.

İsmail Dikilitaş
Çukurova University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2009
00
Master'sOpen AccessTR

Manuel Patricio Rodriguez Garcia'nın şan metodunun incelenmesi

Bu çalışmada, Manuel Parricio Rodriguez Garcia'nin şan metodu incelenmiştir. Manuel Garcia'nin şan pedagogu ve ses fizikçisi olarak yapmış olduğu icat, şan eğitimciliği ve egzersizleri araştırılmıştır. Manuel Garcia, kendisinin buluşu olan larengoskop ile canlı insan ses tellerini gören ilk kişi olmuştur. Kendisini tümüyle şan eğitimine ve yoğun tıbbi çalışmalara veren Garcia, şan sanatı ile uğraşan herkes için ve ses eğitimcileri için büyük bir kaynaktır.Bu tez çalışması Manuel Garcia'nın araştırma ve egzersizlerini en belirgin şekilde incelenmesini amaç edinmiştir. Garcia'nın araştırmalarında sesin oluşumu, mekanizması, öğrenci yetenekleri hakkında bilgiler, ses rejistirleri, bayan ve erkek sesleri sınırları ve kendisinin uyguladığı egzersizler öğrenci ve şan eğitimciler için uygulayacakları bir yöntem olduğu açıkça gözlenmiştir. Manuel Garcia hayatı boyunca ses telleri ile ilgili çalışmalar yapmış ve usta bir şancı olabilmek için nelerin yapılması gerektiğini kitapları ile yayınlamıştır. Tezde Manuel Garcia'nın Hints of Sing kitabını kapsamlı bir şekilde incelenmiştir. Manuel Garcia şan hocası olarak kendinden sonra gelecek tüm şan pedagoglara takip edebilecekleri bilgiler sunmuştur. Modern şan tekniğinin babası olarak kabul edilmektedir.Garcia İspanyol şarkıcı, vocal pedagog ve tıbbi alanda yoğun çalışmalar yapmıştır. Kendisinin yetiştirdiği çok sayıda ünlü şan sanatçıları olmuştur. Çalışmalarında dayanak noktası sesin iyi bir eğitimci tarafından doğru duyulmasıdır.Sonuç olarak şan pedagog ve öğrencilerin bu metodu incelemesi ve uygulaması bu sanatta başarılı olmalarını sağlayacaktır.Anahtar Kelimeler: Manuel Patricio Rodriguez Garcia, Şan Metodu, Larengoskop, Şan egzersizleri, Şan Pedagog.

EgzersizEğitimGarcia, Manuel Patricio Rodriguez+6
Elda Gerekli Azimoğlu
Çukurova University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2011
00
DoctorateOpen AccessTR

Beden dili ve dans eğitiminin oyunculuk sanatındaki yeri üzerine bir yöntem önerisi

Yüzyıllardır kendini değişik biçimlerde ifade eden sahne sanatları; insanın doğadan, toplumdan ve içinde yaşadığı kültürden aldığı değerlerin bilinçli bir şekilde estetik değerlerle buluşmasına imkan tanıyan, planlı bir iletişim şeklidir. Sahne sanatlarında asıl amaç, öncelikle sanatçı-seyirci arasında kurulan iletişim sayesinde sanatçının mesajını seyirciye aktarabilmesi ve onu etkileyebilmesidir. Toplumsallaşmanın vazgeçilmez bir öğesi olan iletişim ile sahne sanatlarının amacı birleştiğinde, temel iletişim dizgesindeki anlam sanatsal bir boyut kazanmaktadır. İletişimin birçok biçimini kullanarak, iletişimi sanatsal boyutta gerçekleştiren Tiyatro ve Dans, her dönemde seyircinin görme işitme ve hissetme duyularında estetik izlenimler bırakan sanatsal yapıtlarla, seyircinin yaşamı anlamasına ve yorumlamasına yardımcı olmuşlardır. Bunu gerçekleştirirken her iki sanat dalının da en önemli anlatım aracı sanatçının bedeni olmuştur.Beden aracılığıyla oyuncu-seyirci arasında kurulan iletişim sözsüz iletişimin büyük bir bölümünü oluşturmakta ve beden dili iletişimi olarak adlandırılmaktadır. Beden dili iletişimi üzerine yapılan çalışmalar, beden dilini daha iyi kullanabilmek için eğitimin gerekli olduğu sonucunu doğurmuş ve beden dili eğitimi bir çalışma alanı haline gelmiştir. Sözden daha etkili bir iletişim biçimi olan beden dili iletişimini sahne üzerinde seyirciyle kuran oyuncular için de beden dili eğitimi zorunlu bir çalışma alanıdır. Tiyatro ve Dans'ta tarihsel süreçte bedenin değişik biçim ve özelliklerle anlatım aracı olarak kullanılması ve bedeni eğitmek için harekete ve dansa dayalı tekniklerin denenmesi de bunun bir göstergesidir.Oyuncunun sahne üzerinde kurduğu beden dili iletişimi, günlük yaşamdaki beden dili iletişiminden bazı noktalarda farklı özellikler göstererek varlığını sürdürmektedir. Bu durum, oyuncunun bedenini bilinçli bir şekilde kullanması için tiyatro ve dans sanatının sahne dışında eğitim sürecinde de birlikteliğini şart kılmaktadır. Bedenini birincil anlatım aracı olarak dansçının eğitiminde kullanılan hareket ve dans tekniklerinin oyunculuk eğitiminde de kullanılması oyuncunun bedenini tanımasını ve daha iyi kullanmasını sağlayacaktır. Beden farkındalığı kazanan, sesinin yanı sıra bedensel olanaklarını da geliştiren oyuncu günümüz tiyatrosunda ayrıcalıklı bir yere sahip olacaktır.Bu çalışmada, oyuncularda olması gerektiği düşünülen beden bilincini edindirebilmek için beden dili eğitimi ve dans eğitiminin temel ilkeleri incelenerek, oyunculuk sanatı açısından önemi açıklanmaktadır. Oyunculuk eğitiminde beden dili ve dans tekniklerinin kullanılması gerektiği ve sahne sanatlarının disiplinler arası çalışmaya ihtiyacı olduğu düşüncesi ile oyunculara beden farkındalığı kazandırmak adına kullanılacak bir yöntem önerisi sunulmaktadır.Türkçe Anahtar Kelimeler:1- Beden dili 2- Dans 3- Tiyatro Oyunculuğu 4- Halk Dansları

Beden diliDansEğitim+4
Sema Erkan
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2012
00
DoctorateOpen AccessTR

Türkiye'de klasik bale dansçısının aktif dans yaşamı sonrasındaki sorunları ve çözüm önerileri

Bu çalışmada, Türkiye'deki klasik bale dansçılarının aktif dans hayatı sonrasında ortaya çıkan sorunların kaynağı tespit edilerek bazı çözüm önerileri üretmeyi amaçlanmaktadır. Dolayısıyla bu çalışmaya ait araştırmalar sorunların tabanını oluşturan bale sanatının eğitim biçimini, mesleki uygulama sürecini ve bağlı olduğu mekanizmayı da kapsayan genişliklere uzanmak durumunda kalmıştır. Türkiye'de müzik ve sahne sanatları kurumları devlet desteğiyle yönetilmektedir. Türkiye'de bu işlevi Kültür Bakanlığı üstlenmiştir. Opera-bale kuruluşlarımız, Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü'ne bağlıdır. Dolayısıyla bu mekanizma; Türkiye Cumhuriyeti Devleti ve kanunlarıyla çerçevelenen yasal boyutları da içermek durumundadır.Klasik bale, vücut yoluyla sergilenen artistik bir anlatımdır ve bir takım fiziksel uygunluk gereksinimlerine sahip olunması gereken bir sanat dalıdır. Bale dansçılarının aktif dans hayatını sona erdirme nedenlerinin başında biyolojik bir faktör olan ?yaş? unsuru gelmektedir. Ekonomik, bürokratik ve psikolojik faktörler, sakatlanmalar, eğitim ve kültürel eksikliklere bağlı sorunlar da aktif dans yaşamını sonlandırma nedenleri olabilmektedir. Bale sanatçılarının söz konusu gereksinimlerinin yerine getirilmesi, kariyerlerinin gelişimi ya da ilerlemesi ?sürekli eğitim? araçlarına başvurularak sağlanabilir.Türkiye'de bale sanatının kurumsallaştığı dönemde idealize edilen sanat politikası; ?Türk koreografların yetişmesi, Türk balesinin ulusal kimliğinin oluşturulması? sağlanamamıştır. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Devlet Opera ve Balesi mevzuatında bale sanatçılarının aktif dans yaşamı sonrası için yapılmış özel bir düzenleme yer almamaktadır. Bale sanatçıları, Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 1309 sayılı kuruluşu hakkındaki kanunun 16/a maddesi gereğince görgü ve bilgi ihtisasını artırmak amacıyla yurtdışına gidebilmektedirler. Ancak başvurular için 50 yaş sınırlaması ve istenilen yabancı dil belgesi engeller arasında yer aldığından çözüm önerisi niteliğini taşımamaktadır.Bu çalışma için yapılan tüm araştırmalar sonucunda, tespit edilen sorunlara yönelik üretilen çözümler için ?kurum içi eğitim? modeli sunulmuştur. Bu çözüm modeline göre, aktif dans yaşamı sona eren bale sanatçısı kurum içinde kültürel, psikolojik, sanatsal eğitimlerin ardından kurumsal ve toplumsal görevlerde bulunarak emeklilik sürecine kadar çalışma hayatını sürdürebilecektir.Türkçe Anahtar Kelimeler: 1-Aktif Dans Yaşamı 2-Sakatlanmalar 3-Bale Eğitimi 4-Devlet Opera ve Balesi 5-Türk Balesi

BaleDansDansçılar+3
Seda Ayvazoğlu
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2012
10
DoctorateOpen AccessTR

Tarihsel gelişim süreci içinde Ballets Russes'in sahne tasarımına yansıması

1898?1906 yıllarında Rus sanatçılar St. Petersburg?da (Mir Iskusstva) grubunu kurarak Rus sanatı üzerine çalışmalar yapmıştır. Buna bağlı olarak Diaghilev (1909?1929) aynı eksende, aynı sanatçılarla Ballets Russes topluluğunu kurmuştur. Diaghilev XX. yüzyılın yaşamını, sanatsal bakışını sahne üzerinde birleştirerek, baleyi tiyatral gösteri formunda sunmuştur. Ballets Russes Diaghilev?in 1929 yılında ölümüyle, en önemli sayılan evreyi tamamlamıştır. Toplu sanat yapıtı özelliğini taşıyan bu birliktelik, eklektik özellik kazanarak günümüze kadar gelmiştir. Tur topluluğu olarak Avrupa ve Amerika?da gösterilerini sunan Ballets Russes; estetik yaşamı yanında sosyal yaşamıyla da dünyayı etkisi altına almıştır. Halk yaşamı ya da masallarını da konu alabilen bu baleler, özellikle de sahne tasarımı ve moda üzerine kalıcı etki yaratmıştır. Her gösterisi, sahne tasarımı için bir dönüm noktası kabul edilmiş, plastik ve teknik yeniliklerin ilk denemeleri bu topluluğun gösterilerinde olmuştur. Diaghilev ilk dönem Rusya?nın etnik öğelerini vurguladığı sahne tasarımında, Rus ressamlar Bakst, Benois, Gonçharova ve Larionov ile çalışmıştır. Parade balesinde Picasso ile çalışması modern sanatın başlangıcı kabul edilmiş, sonrasında ise günümüz sanatına tasarımlarıyla katkıda bulunan diğer önemli sanatçılar; Delaunay, Derain, Matisse, Braque, Miro, Chirico, Gabo, Pevsner ve Dali gibi dünyaca ünlü birçok sanatçı, Ballets Russes için sahne tasarımları yapmıştır. Dekor ve kostümdeki bu yenilikler koreografi için yeni kapılar açmış günümüzde bale sanatı yanında modern dansın da gelişmesinde etkili olmuştur. Müziğe klasik bale müziğinden ziyade, günlük yaşamı anımsatacak efektler yerleştirilmiştir. Türkçe Anahtar Kelimeler: 1. Tiyatro 2. Sahne 3. Modern 4. Tasarım

Modern tasarımModern tiyatroRusses, Ballet+2
Melahat Çevik
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Makyajın sahne estetiğindeki yeri

Makyaj uygulaması insanlık tarihi kadar eskidir. İnsan varlığını sürdürme amacını taşıdığından beri doğaya müdahale etmiş, doğanın bir parçası olan öz benini güçlendirmek istemiştir. Tabiatta kendisinden daha güçlü varlıkları bedenine taşımak ya da onları alt etmek amacıyla makyaj uygulaması yapmıştır. Süregelen zaman içinde gerek ilkel insan, gerekse modern insan toplumsal statüsü için giyinmek gibi makyaja da ihtiyaç duymuştur. Görgü ve beğenisi doğrultusunda günlük yapılan makyaj sanatsal olana dönüşmüştür. Bilimsel ve sanatsal gelişmeler doğrultusunda günümüze çeşitlenerek taşınmıştır. Gelişen ve değişen insanın yaşam temposuna bağlı; her çağda makyaj uygulamaları ve teknikleri farklılıklaşmış, günümüzde de sanatsal bir kavrama dönüşmüştür. Sanatsal olan makyaj tasarımı malzeme ve uygulama çeşitliliği kazanmış, önemli bir sektör haline dönüşmüştür. Makyaj hem simgedir hem de belirttiği şeyi doğrudan canlandırdığı için önemli bir göstergedir. Ayrıca gösteri sanatları içinde önemli bir yere sahiptir. Sahne üzerindeki oyuncu, büründüğü role seyircisini makyajla ikna eder, yönlendirir ve bir bakıma kandırır. Makyajın sahne estetiğindeki önemi ise, görsel bir dil oluşturmada, metinle uyumlu birleşiminde görülmektedir. Günümüzde çirkinin de, biçimsizin de değeri vardır ancak bunlar, bütünün içinde daha fazla estetik değere sahip olur. Bunun için de sahne sanatının bileşenleri olan dekor, kostüm, makyaj, ışık tasarımının birbirleriyle birlikteliği çok önemlidir. Dolayısıyla tiyatral olan için de, makyaj zorunluluktur.

Yasemin Acar
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2013
00
Master'sOpen AccessTR

J. W. v. Goethe'nin Faust eserinde geçen 'Flohlied' ve 'Der König in Thule' baladlarından bestelenmiş liedlerin şiir müzik ilişkisi açısından incelenmesi

Sözlü bir eserin müzikle zenginleştirildiği şarkı geleneği, kökü antik dönemlere uzansa da: 'Romantik lied' ile birlikte en verimli dönemini yaşamıştır. Bu çalışma, Goethe'nin Faust eserinde geçen iki edebi balad üzerine bestelenmiş liedlerin, lied formları bağlamında karşılaştırmalı incelemesini içermektedir. Bu bağlamda Faust eserinde geçen iki baladın 'strofik', 'ikili – üçlü şarkı formu' ve 'through composed' lied formları yapısında olan beste örnekleri, şiir - müzik ilişkisi bağlamında incelenmiştir. Araştırmaya öncelikle Goethe'nin hayatı ve Faust eserinin anlatılmasıyla başlanmıştır. Sonrasında Romantik dönemde şiir ve müzik ilişkisi 'Romantiklerin Çatışması' ekseninde incelenmiş; akabinde edebi baladın bu dönemdeki gelişimi ele alınmıştır. Daha sonra lied sanatının Romantik dönemdeki gelişimi incelenmiş; strofik ve through composed formları anlatılmıştır. Edebiyat ve müzik arasındaki bu biçimsel ve dramatik ayrımların yapılmasının lied yorumcularının performanslarına katkısı araştırılmıştır.

BaladFaustGoethe+3
Görkem Turan
Başkent University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Benjamın Brıtten'ın Peter Grımes operasının karakter analizi ve dönemin sosyopolitik koşullarında müzikal kimlik açısından değerlendirilmesi

Aleyna Bozoğlu, Benjamin Britten'ın Peter Grimes Operasının Karakter Analizi ve Dönemin Sosyopolitik Koşullarında Müzikal Kimlik Açısından Değerlendirilmesi, Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Performans Tezli Yüksek Lisans Programı, 2025. Benjamin Britten 20. yüzyıl opera dünyasının en önemli bestecilerinden biri olarak, operalarında bireysel ve toplumsal çatışmaları derin bir müzikal ve dramatik perspektifle ele almıştır. Bu çalışma, Benjamin Britten'ın Peter Grimes operasının karakter analizi ve dönemin sosyopolitik koşullarında müzikal kimlik açısından değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Britten, sanatçı kimliği ve müziğiyle çağının sanatına yön verecek kadar başarılı bir bestecidir. Onun bazı operaları, özellikle Peter Grimes, modern sanat ve müzik dünyasına yön veren en önemli eserlerindendir. Operaları, hem müzikal özellikleri hem de öne çıkardığı temalar açısından, kendi döneminde olduğu kadar günümüz sanat dünyasında da Britten'e özel bir yer kazandırmıştır. Benjamin Britten savaş karşıtı, bireysel özgürlüğe önem veren, otoriter sistemlere karşı olan bir bestecidir. Pasifist tavrıyla dikkati çeken Britten, operalarında II. Dünya savaşı sırasında, savaş karşıtı düşüncelerini ve savaşı gerekli gören politikacılara karşı eleştirilerini keskin ifadelerle yansıtmıştır. Bununla beraber, yaşadığı dönemde toplumun kabulleri ve ahlaki kurallarına aykırı yaşamı nedeniyle toplumdan soyutlanmıştır. Bu soyutlanma, operalarında içinde yaşadığı topluma yabancılaşma teması olarak karşımıza çıkar. Bu bağlamda Britten'ın operalarının, yalnızca estetik kaygılarla değil, aynı zamanda savaş sonrası yaşadığı travmalar ve bireysel kimlik mücadeleleriyle şekillendiğini söylemek mümkündür. Bu çalışmada onun bu özelliklerini en çok yansıtan, belki de düşüncelerinin aynası olan en bilinen operası ele alınmıştır: Peter Grimes. Bu operasındaki karakter, tema ve müzikallik unsurlarından yola çıkılarak Benjamin Britten'ın operalarında içinde yaşadığı dönemin genel özellikleri ışığında müzikal kimlik ve politik bağlam üzerine çalışılmıştır. "Peter Grimes"te birey-toplum ilişkisi, kimlik arayışı, ve toplumsal dışlanma temaları öne çıkmaktadır. Bu eserlerdeki yabancılaşma teması, Britten'ın kişisel yaşamında deneyimlediği ötekileştirilme ile ilişkilendirilmiştir. Bu eserlerde, toplumun normlarına karşı eleştirel bir yaklaşım benimseyen Britten, bireyin içsel mücadelelerini hem müzikal hem de dramatik yapılar aracılığıyla derin bir şekilde yansıtmıştır. Bestecinin homoseksüel kimliği ve bu kimliğin toplumsal baskılar altında nasıl şekillendiği, eserlerindeki tematik ve müzikal dokulara nüfuz etmiştir. Savaş sırasında ve sonrasında İngiltere'nin sosyal yapısında yer alan ahlaki ve kültürel çatışmalar da Britten'ın eserlerinde önemli bir yer tutar. Anahtar Kelimeler: Benjamin Britten, Peter Grimes Operası, Müzikal Kimlik, Karakter Analizi, Sosyopolitik Koşullar

Aleyna Bozoğlu
Başkent University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Barok dönemde reçitatif

Reçitatif, Batı müziği tarihinde Barok dönemden Çağdaş döneme kadar, dönemin önde gelen bestecileri üzerinden incelenmiştir. Reçitatifin kökeni, Floransa Camerata‟sının Antik Yunan tragedya anlayışından etkilenerek geliştirdiği Erken Barok dönem pratiklerine dayanmaktadır. Claudio Monteverdi ve Jacopo Peri gibi öncü bestecilerle başlayan bu ifade biçimi, zamanla operanın dramatik yapısının merkezi olmuştur. Çalışma, Barok dönemdeki "Stile Rappresentativo" anlayışından başlayarak, Gluck ve Mozart gibi bestecilerin Klasik dönemde getirdiği, sadelik ve denge arayışını, Romantik dönemde Bellini gibi besteciler ile birlikte lirik anlatıma dönüşmesini ve Schönberg gibi Modern bestecilerle "atonalite" ve "Sprechstimme" gibi yöntemlerle geçirdiği evrimi incelemiştir. Barok Dönem, Klasik Dönem, Romantik Dönem ve Modern Dönem eserlerinden birer reçitatif örneği ile incelenmiş, müzikal analiz, tarihsel kaynaklar ve müzik kuramları üzerinden yapılan değerlendirmeler, reçitatifin biçimsel ve işlevsel değişimlerini ortaya koymuştur. Bu çerçevede çalışma, reçitatifin sadece bir anlatım aracı değil, aynı zamanda her dönemde ifade gücünün arttığı ve dönemsel dramatik anlayışların ve müzikal anlamda değişen yaklaşımların bir yansıması olduğunu göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Reçitatif, secco reçitatif, accompagnato reçitatif, barok dönem.

Aslı Öksüz Köksal
Başkent University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Romantik Dönem: Devrimler çağı ve opera

"Romantizm" kelimesi İngiltere'de 1659 gibi erken bir tarihte kullanılmıştır. İngiliz şairlerin Fransız Devrimi'ne hayranlıkları bilinmektedir. Romantik şiirin temsilcisi olan İngiliz şairler, Göl Bölgesi (Lake District) olarak adlandırılan bir bölgede yaşamaktaydılar ve burası ile anılır olmuşlardı. Romantizm kelimesini bugünkü anlamına en yakın şekilde ilk olarak kullanan kişi Jean Jacque Rousseau'dur. Rousseau, bir eserinde Bienne gölünü anlatırken, anlattığı yerin "romantik bir yer" olduğunu söyler. Fransız Akademisi, buradan hareketle kavramı 1789'da, "Romantik, umumiyetle insana şiirlerdeki ve romanlardaki manzaraları tahayyül ettiren yerlere denir." Şeklinde tarif etmiştir. 19. yüzyıla kadar kullanılmayan Romantizm terimini müzik tarihinde ilk kullanan kişi ise, Alman yazar ve besteci Ernst Theodor Amadeus Hoffmann olmuştur. Romantik dönemin ilk operalarından biri olarak kabul edilen "Undine" ile tanınan Hoffmann, romantizm kelimesini ilk kez 1813 yılında Ludwig Van Beethoven'in eserlerini incelediği bir makalesinde kullanmıştır. Romantik dönem müziğinin tarihsel aralığının belirlenmesi konusunda fikir birliği bulunduğu söylenemez. Genel hatları itibariyle 1830-1910 yılları arasında hüküm sürdüğü söylenebilecek olan müzikte Romantik dönemi özellikle Alman kökenli müzikbilimciler, Erken Romantizm (1800-1830) Yüksek Romantizm (1830-1860), Geç Romantizm (1860-1910) başlıkları altında inceleme yoluna giderler. Romantik Dönem ve bestecilerinin incelenmesi, Fransız operası ve bu dönemin ruhunun ve sanatının ortaya çıkışı, özellikle sanatçılarının kimler olduklarına, eserlerine, bu eserlerde çağdaşlarından farklı olarak ortaya neler koyduklarına ve neoklasik dönemden romantik döneme geçiş süresince yaşanan olayları göz önünde bulundurarak bu sanatsal anlayışın nasıl başladığına değinilmektedir. Bu çalışmanın önemi, konuyla ilgili yapılacak araştırmalarda kaynak niteliği taşıyabilecek olması düşünülmektedir.

19. yüzyılAlmanyaFransa+4
Ekin Öner
Başkent University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2020
00
Master'sOpen AccessTR

12 Mart Süreci'nde İstanbul Şehir Tiyatrosu

ÖZET12 Mart 1971 Muhtırası Türkiye'nin siyasal, toplumsal ve ekonomik yönde gelişiminde bir dönüm noktası niteliğindedir. 27 Mayıs İhtilalinden sonra kabul edilen 1961 Anayasası ile oluşan özgürlük ortamı; her alanda serbest düşünme ve tartışma olanağı sağlar. Toplum ideolojik açıdan yapılanma süreci yaşar. Sosyalist, Milliyetçi ve muhafazakar kesim arasındaki ayrımlar belirginleşir. Muhtıraya doğru yaklaşan süreçte genel anlamda bir toplumsal gerginlik yaşanmaktadır. Fraksiyon farklılıkları, dünya görüşleri arasındaki uzlaşmazlık silahlı çatışmalara dönüşmüş, öğrenci ve işçi olayları patlak vermiştir. Enflasyonist politikaların getirdiği hayat pahalılığı gibi etkenler de eklenince toplum bunalıma sürüklenmiştir.Yetmişli yıllarda, yaşanan tüm değişimlerin izleri tiyatroya yansımıştır. Toplumsal yapının, siyasi ortamın, sosyal hayatın içindeki değişimin yoğunluk kazandığı bu dönem tiyatro metinlerine dolayısıyla da genel anlamda tiyatroya yansır. Oyun yazarları, 12 Mart dönemi öncesi ve sonrasında yaşanan çalkantılardan, dönemin hem ülkede hem de dünyadaki gelişimden etkilenen, toplum ve bireyin değişim dönüşümünü oyunlarına taşımış, irdelemişlerdir. Bu dönem, Türk Tiyatrosu'na uygulanan sansürün yoğun olduğu yıllardır. Siyasal ve ideolojik olarak ayrılan taraflar tiyatronun yönelişini de belirlemişlerdir. İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatrosu 12 Mart döneminde kurum içi çalkantılar yaşamakta, tiyatro çevresi tarafından eleştiri oklarına isabet olmaktadır. Kuruluşundan bugüne gerileme, ilerleme, duraksama dönemlerinden geçmiş olan Şehir Tiyatrosu seçtiği oyun repertuarıyla, yönetim değişiklikleriyle, iç karışıklarıyla 12 Mart döneminde varlığını sürdürmüştür. Dönemin tiyatro yaşantısındaki canlılık, Şehir Tiyatrosu'nun içerik ve biçim yönünden arayışlarına etken olmuştur.

12 Mart 1971 DönemiTiyatroTürk tiyatrosu+1
Ege Işık
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Sahne tasarımında efekt boyutu açısından ?Rock Set?

Rock müzik, önce müzikallerle daha sonra da ortaya çıkan rock akımları, gelişen teknolojiler, farklı sanatsal eğilim ve disiplinlerin bir araya gelmesiyle sahnede görsellik kazandı. Grup ve sanatçılar, hem seyirciyi etkilemek, hem sanatsal ve maddi kaygılarla, sahnede görselliği kullanmaya başladılar. Zamanla bu alanın sektörleşmesiyle sahne tasarımı kendi içinde uzmanlık alanını yaratmıştır.Bu çalışmanın amacı, konserlerde hangi teknoloji ve tekniklerin kullanılarak, hangi sanatsal eğilimlerin ortaya çıktığını derli toplu olarak görmek ve yeni arayışlar için bir çıkış noktası oluşturmasını sağlamak; yeni çıkış noktaları için temel olacak bir kuramsal çalışma hazırlamaktır.Giriş bölümünde, rock setinin ortaya çıkmasını oluşturan nedenlere, rock setin tarihsel sürecine ve bu süreçte ortaya çıkan rock akımlarına, çalışmanın içeriğine ve çalışmada ön plana çıkan anahtar kavramlara genel hatlarıyla değinilmiştir. Birinci bölümde, tarihsel süreci içinde, bazen birbiriyle iç içelik gösteren rock akımları, rock seti ele alış yönleriyle ve yöntemleriyle sınıflandırılmış ve akımlarım tarihsel gelişimlerinin yanında, diğer akımlara olan etkilerine değinilmiş ve akım içinde iz bırakmış grupların sahne performanslarından kapsamlı örnekler verilmiştir. İkinci bölümde, başlangıcından günümüze rock sette kullanılan teknoloji ve tekniklere değinilmiştir. Üçüncü bölümde ise öncelikle rock set tasarımlarıyla ve rock gruplarının görsel konseptleri üzerine olan çalışmalarıyla öne çıkan tasarımcıların özgeçmişlerine, sanatsal eğilimlerine ve yaptıkları tasarımların örneklerine yer verilmiştir.Son olarak sonuç bölümü; diğer bölümlerde verilen bilgilerin ışığında sahne tasarımında rock setin ve müzikte görselliğin önemi, görselliğin müzikle ilişkisi, sahne tasarımının müzikteki görsellikle nasıl bir etkileşim içerisinde olduğu ve bu bağlamlarda çalışmaların nasıl ve hangi yöntemlerle geliştirilebileceği hakkındaki görüşlerimi içermektedir.

EfektKonserRock müzik+2
Fatih Nalbantoğlu
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2010
00
DoctorateOpen AccessTR

Çocuk tiyatrosunda güldürü elde etme yöntemleri

Mizah ve yol açtığı gülme edimi üzerine konuya daha çok ahlaki olarak bakan Platon'dan günümüze kadar pek çok düşünür çeşitli görüşler ileri sürmüştür. Düşünürler genel olarak gülmeyi, üstünlük, uyuşmazlık ve rahatlama kuramları ile açıklamışlardır. Gülmenin mekanizmasını açıklamaya çalışan bu kuramların hiç birinde, diğerini çürütme çabası görülmez; yalnızca biri diğerinin önüne geçer. Bunun nedeni her bir kuramın gülme görüngüsü içindeki rolü ile açıklanabilir. Çağdaş düşünürlere göre gülmeyi harekete geçiren temel mekanizma "uyumsuzluk" tur. Üstünlük duygusu, uyumsuz şey karşısında gülmeyi hareketlendiren bir sebep ise, rahatlama duygusu, gülme olayının ruh ve bedende yol açtığı değişiklikleri işaret eden bir sonuç olarak görünmektedir. Olumlu mizah tarzına sahip olan insanların fizyolojik, psikolojik, sosyolojik ve akademik açılardan büyük kazanımlara sahip oldukları düşünülmektedir. Çocuklar üzerinde bu yönde yapılan çalışmaların sonuç bölümlerinde, sağlıklı ruh ve beden sahibi olmada, aile ve sosyal bağların güçlendirilmesinde, akademik başarı sağlamada, olay ve durumlar karşısında yapıcı eleştirel bakış açısı geliştirmede, yaratıcı düşünmede, dil gelişimi ve zihinsel fonksiyonları artırmada, mizahın ve gülme eyleminin önemi vurgulanmıştır. İnsan çeşitli şekillerde uyumsuz olarak algıladığı şeylere gülmektedir. Tiyatro da güldürü elde etmeye yarayan görsel ve işitsel uyumsuz görüntülerden yararlanır. Çocukların duygusal ve bedensel gelişimleri bir yetişkininkinden farklıdır. Bu yüzden çocuk tiyatrosu yazın ve uygulamalarında çocukların mizah kavrayışlarının göz önünde bulundurulması gereklidir. Çocuk, söz dağarında bulunmayan kavramlarla üretilmiş olan uyumsuzlukları anlayamaz ve gülemez. Yine biçim, hareket ve ses yoluyla yaratılacak uyumsuzlukların çocuğu incitmeyecek, gülme yerine korku ve endişe yaratmayacak şekillerde ayarlanması gerekir. Çocuk tiyatrosu çeşitli sözlü mizah araçlarının yanında hareket ve biçim açısından uyumsuzluklardan yararlanır. Genellikle oyunun mesajını barındıran şarkılar, oyun sırasında kullanılan ses efektleri, dekor, kostüm ve aksesuarlar güldürü elde etmede kullanılmaktadır. Çocuklar özellikle görsel olarak tasarlanmış mizahı algılamaya daha açıktırlar. Bu yüzden, sözlü mizah tasarımları da mümkün olduğunca görsel olarak desteklenmelidir. Türk Tiyatrosu çocuk oyunlarına baktığımızda çeşitli dil oyunları, mecaz ve benzetmeler, karşıtlıklar, deyimler, atasözleri, tekerlemeler, uyaklı sözler, yalanlar, ironiler, şakalar ve bilmeceler yoluyla sözlü güldürü elde edildiği görülmektedir. Hareket yoluyla elde edilen güldürü yöntemlerinin başında sakarlıklar, şaklabanlıklar el kol şakaları, şiddete yönelik hareketler ve söz ya da durumla uyumsuzluk içeren hareketler gelmektedir. Kabaca oyun metninin yönlendirmeleriyle canlandırılan güldürü amaçlı hareketlerde yönetmen ve oyuncunun katkıları çok önemlidir. Oyun metninde yer almayan ama oyun örgüsü ve akışı ile ters düşmeyecek farklı hareket biçimleri güldürü elde etmek için denenmelidir.

KomediTiyatroÇocuk tiyatrosu
Filiz Keskin
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2015
00
DoctorateOpen AccessTR

1990 sonrası Türk oyun yazarlığında eğilimler

?1990 Sonrası Türk Oyun Yazarlığında Eğilimler? başlıklı bu süreç çalışmanın ilk bölümünde; toplumsal dinamikler ortaya konmuştur. Global eksende Türkiye'ye bakarak; gerek bu dönemde de yazmayı sürdüren eski oyun yazarlarının, gerekse yeni yetişen oyun yazarlarının etkilenmesi olası temalar gözden geçirilmiştir.İkinci bölümde; Türk Tiyatrosu'ndaki gelişmeler ortaya konmuş, ödenekli ve yarı ödenekli tiyatrolar, özel tiyatrolar ve bu tiyatroların repertuarlarında ne ölçüde yerli oyunlara yer verdikleri gözetilerek, Türk oyun yazarlarının bu ortamdaki varlıkları saptanmaya çalışılmıştır.Çalışmanın üçüncü ve son bölümü ise oyun yazarlarının toplumsal yapıyla nasıl bir ilişkiye girdiği ve hangi temalara eğilim gösterdiğini bulgulamak üzerine oluşturulmuştur.12 Eylül, politika, insan, kadın, göç ve tüketim toplumu, medya, sistem ve bilim, hayatın saçmalığı, tiyatro ve sanat, biyografi ya da söylence kaynaklı olarak temaları belirlenen oyunlar; metinleri esas alınarak toplumsal gelişmelerle ilişkileri içinde irdelenmiştir.

1990 sonrasıDramaPostmodernizm+1
Akın Banu Ayten
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2009
11
DoctorateOpen AccessTR

Bir anlatım aracı olarak erotik ve tiyatro estetiğinde kullanımı

Bu çalışma, evrim sürecinde cinselliğin estetize edilmesiyle ortaya çıkan erotizmin, tiyatro sanatıyla olan ilişkisini irdelemeyi amaçlamaktadır. Çağlar boyunca güçlü bir anlatım aracı olarak ele alınan erotizmin, tiyatro sanatındaki kullanım amaçları ve yöntemlerinin tespit edildiği bu tezde, tiyatro sanatındaki erotizmin genel tarihçesi, uygulandığı dönemlerin cinsellik algısı ışığında netleştirilmeye çalışılmıştır.Bu hedef doğrultusunda, cinselliğin üreme işlevinden erotiğe evrim süreci içinde geçirdiği fizyolojik ve düşünsel dönüşümler saptanmış, erotik olanın kültür ve sanat olguları içinde bir anlatım aracı olarak kullanılmasının temellerine değinilmiştir. Bu temeller doğrultusunda, erotik anlatım aracının tiyatro dilindeki kullanım alanları tespit edilmiş, Antik Yunan tiyatrosundan günümüze kullanım şekilleri ve kullanım amaçları netleştirilmek istenmiştir. Buna ek olarak, Türk Tiyatrosundaki erotik anlatım biçiminin tarihsel gelişiminin de incelendiği bu çalışmada, dönemlerin cinsellik algısını etkileyen gelişmeler ışığında, erotik anlatım aracı kullanımının cinsellik algısıyla ilişkisi ortaya konulmaktadır.Tiyatro sanatındaki erotik anlatım biçimlerinin, oyun metinleri ve aktarımlar dışında, mümkün olduğunca sahne üstü uygulamalarıyla da örneklendiği bu çalışmada, erotik anlatım aracının gelişim ve değişimlerin tiyatro sanatı üzerindeki etkileri de ortaya konulmak istenmiştir.Kısaca bu çalışma, tiyatro sanatında uygulanan erotik anlatım biçiminin, çağın cinsellik algısıyla olan ilişkisi üzerinden, tiyatro ve erotizm bağının etkin kullanımının sağlayacağı yararların tespit edilmeye çalışıldığı, böylelikle bu anlatım aracının tiyatro sanatında daha nitelikli kullanılmasına yardımcı olmanın hedeflendiği bir yaklaşımı içermektedir.

AnlatımCinsellikErotizm+1
Münip Melih Korukçu
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2009
00
Master'sOpen AccessTR

Fındıkkıran Balesinin müzik, sahne tasarımı ve koreografi açısından incelenmesi

İnsanoğlunun toplu yaşam düzenine geçmesinden bu yana kendini ifade etmek için müziğe ve dansa gereksinim duyduğu biliniyor. İnsanlığın geçirdiği her evrim, sonucunda kendi gibi müziği ve dansı da gelişme göstermiştir.Dans, antik çağlarda tragedya'larla başlayan gelişmesini, Rönesans döneminde de sürdürmüş; basit halk danslarının sanat yoluyla inceltilmesiyle sonuçta soyluların daha çok ilgi duydukları bir sosyalleşme aracı olmuştur. Dans kültürünün gelişmesine katkı sağlayan faktörlerin, dansın saraylara girmesiyle başladığı söylenebilir. Nitekim Saray danslarının gelişerek günümüz bale sanatının temelini oluşturduğu bilinmektedir. 17. y.y. sonu ve 18. y.y. başlarında, kadın dansçıların sahneye adım atmasıyla bale sanatı daha da önem kazanarak Avrupa'da ve Rusya'da yayılmıştır. 18. y.y. sonu ve 19 y.y. başlarında sanata verilen önem birçok değerli besteci, koreograf ve dansçıların yetişmesine yol açmıştır. Opera ve balenin Rusya'da gösterdiği büyük gelişme, o dönem eserlerinin günümüzde de zevkle, ilgilenilmesini getirmiştir.Klasik balelerin en güzel eserlerinden biri olan Fındıkkıran Balesi, Çaykovski'nin görkemli müziği ve Petipa - İvanov ikilisin müzikle büyük bir uyum içinde olan koreografileri; baleyi yeni yılı anlatan bir Yılbaşı Klasiği yapmıştır. Fındıkkıran'ın ilk sahnelendiğinde, olumlu eleştirilerin yanı sıra olumsuz eleştirilerde aldığı biliniyor. Hatta bu acımasız eleştiriler ağır basmış ve Fındıkkıran Balesi kimi çevrelerce beğenilmemiştir. Beğenilmemesinin nedenleri arasında; eserde dansçıların yerine çocuklara rol verilmesi; böylece profesyonel dansçıların kendilerini yeterince gösteremedikleri sanıları; birinci sahnenin gerçekçi ortamı ile ikinci sahnedeki büyülü atmosferin arasındaki geçişin gereğince sağlanamamış olması yanında ilk onbir gösteride Iolanthe Operası ile Fındıkkıran Balesi'nin birlikte sunulmuş olması sayılabilir.Bütün bu olumsuzluklara rağmen Fındıkkıran Balesi; Avrupa'ya yayılan Rus İmparatorluk Tiyatrosu'nun sanatçıları sayesinde yeniden yorumlanarak sahnelenmeyi sürdürmüştür. George Balanchine, 1954 yılında Fındıkkıran Balesi'nin dekor ve kostümlerinde yaptığı değişikliklerle esere yeni bir yorum kazandırmıştır. Ayrıca bu koreografi, Amerika'da yayın yapan televizyonlar sayesinde geniş bir seyirci potansiyeline ulaşmıştır. Fındıkkıran Balesi günümüzde de herkesin izlemekten hoşlandığı, her yıl sahnelenen ve Noel ruhunu çok hoş yansıtan bir dünya klasiği olarak seyirci toplamaya devam etmektedir.

Pınar Çatkın
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2009
00
DoctorateOpen AccessTR

Arketipsel eleştiri bağlamında tiyatro metinlerinde gölge arketipinin incelenmesi

Arketipsel Eleştiri, İsviçre'li psikanalist Carl Gustave Jung'un kolektif bilinçdışı ve arketip kuramını temel alan bir edebi analiz yöntemidir. Yöntem, yirminci yüzyılın başlarından itibaren kullanılmaya başlanmıştır. Jung, kolektif bilinçdışını tüm insanlığın ortak deneyim deposu olarak tanımlamaktadır. Arketipler ise içgüdüsel bilinçdışı özlerdir. Arketipler kendilerini sonsuz sayıda arketipsel imgeyle gösterebilmektedir. Hikayenin arketipi olan mitler, arketiplerin evidir. Kolektif bilinçdışının belli başlı arketipleri Gölge, anima-animus ve benliktir. Bunlar aynı zamanda, kişinin ruhsal olarak bir bütünlüğe ulaşması anlamına gelen bireyleşme sürecinin parçasıdır. Bireyleşme sürecinin ilk aşaması olan gölgeyle yüzleşme, kişinin gerçek benliğine ulaşmak için çıktığı yolculukta, bilinçdışının karanlık köşelerine attığı gölge özelliklerinin farkına varmasını temsil etmektedir. Kişi, ancak gölgesiyle yüzleştiğinde, karanlık özellikleri üzerinde hakimiyet kurabilmektedir. Tiyatro metinleri bu zamana kadar edebi metinler kadar arketipsel eleştirinin konusu olmamıştır. Kolektif bilinçdışının başlıca arketiplerinden gölge, tiyatro metinlerindeki karakterlerin motivasyonlarını daha katmanlı bir şekilde anlamak için oldukça işlevseldir. Çünkü gölge arketipi çoğu kez antagonist olarak oyunlarda ortaya çıkmaktadır. Dolayısıyla metnin merkezindeki çatışmanın bir parçasıdır. Böylece gölge, farklı oyunlarda farklı şekillerde imgeleşerek, karakteri bireyleşme sürecine davet etmektedir. Bu tez, seçilmiş oyunlarda protagonistin gölgesi olan bir kişi, durum, olay ya da ruhsal bir etkiyi ortaya koyarak, protagonistin bireyleşme sürecini tamamlayıp tamamlamadığını araştırmaktadır. Arketipsel eleştiri metinleri arketipsel boyutta yeniden analizini yapmaya yardımcı olmaktadır. Bu analiz, dramaturjik olarak metne farklı yorum imkanları vermekte, oyuncular ve sahneye koyucular için karakterleri ve durumu daha katmanlı bir şekilde anlama fırsatı yaratmaktadır.

ArketipEdebi eleştiriGölge+2
Tuğçe Gözde Pelister
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2018
00
Proficiency in ArtOpen AccessTR

Verdi'nin Otello operası'nda Desdemona'nın "Salce" aryasının dramatik ve müzikal yapısının incelenmesi ve 1 örnek uygulama

Bu çalışmada 19. yüzyılın ünlü İtalyan bestecisi Giuseppe Verdi'nin son yaratış dönemi operalarından Otello Operası, başrol kadın karakter Desdemona'nın öncülüğünde diğer karakterler de ele alınarak dramaturjik açıdan incelenmiştir. Tez başlığı altındaki bölümler dışında son bölümde ise resitale ait uygulama raporuna yer verilmiştir. Birinci bölümde, bestecinin çocukluk döneminden itibaren müzikle olan bağlantısından yola çıkılarak yaşamı ve opera literatürüne kazandırdığı çok önemli yapıtların rehberliği eşliğinde sanat anlayışı, kariyerinin gelişiminin de göstergeleri olan yaratış dönemleri ve dünya opera tarihine sağladığı katkılar incelenmiştir. İkinci bölümde Shakespeare'in Otello yapıtına değinilerek Otello Operası gerek karakter çözümlemeleri gerekse de biçim, öz, tema, karşıtlık ve çatışma kriterleri açısından incelenmiştir. Operanın olay dizisi, seslendirilen aryalar ve ansambl bölümleri de belirtilerek ele alınmıştır. Üçüncü bölümde, Desdemona karakterinin psikolojik ve sosyolojik açıdan çözümlemesi yapılırken, seslendirilecek olan "Salce" aryasının dramatik, yapısal ve müzikal yönden incelemesine de bu bölümde değinilmiştir. Uygulama Raporunun yer aldığı dördüncü bölümde ise, örnek uygulamanın yapılacağı Salce aryasının da içinde yer aldığı Bitirme Resitali'nde seslendirilecek olan yapıtların biçimsel, müzikal ve dramatik açıdan ele alınmış olduğu incelemelere yer verilmiştir.

DramaturjiOperaOthello+1
Ferda Konya
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2018
00
DoctorateOpen AccessTR

21. yüzyıl kukla tiyatrosunda imge-ileti ilişkisi bağlamında kukla ve oynatıcı dinamiği

Kukla tiyatrosu ile ilgili genel yargı onun çocuklar için yapılan eğlendirici geleneksel bir form olduğu yönündedir. 21. yüzyılda, bu genel yargıyı karşılayan oyunlar sahnelenmeye devam etse de yeniliklere, deneylere ve disiplinlerarası çalışmalara açık bir kukla tiyatrosu giderek yaygınlaşmaktadır. Görsel dilin ve hareket dilini yoğun olarak kullanıldığı 21. yüzyıl kukla tiyatrosu, mesaj iletiminde imgelerden faydalanmaktadır. Çağdaş oyunlar uluslararası festivallerde farklı kültürlerden seyircilerce anlaşılma ihtiyaçları sebebiyle görsel anlatıma daha fazla yer vermektedirler. Görsel anlatım her yaştan izleyicinin sahnede gördüğünü anlaması ve anlamlandırması için etkili bir anlatım biçimi olarak kukla kumpanyaları için işlevsel bir öneme sahiptir. "21. Yüzyıl Kukla Tiyatrosunda İmge-İleti İlişkisi Bağlamında Kukla Ve Oynatıcı Dinamiği" başlıklı doktora bitirme çalışması, çağdaş kukla tiyatrosunu meydana getiren unsurları ortaya koymayı, tasarım çerçevesinde oyunun seyirciye ulaştırmak istediği mesajı imge oluşturarak nasıl somutlaştırdığını ve kukla ile oynatıcısı arasındaki etkileşimin buna katkısını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda, temel tasarım unsurlarından çizgi, renk, biçim ve malzemenin anlama olan etkisini bilmek algı ve anlamlandırma süreçleri içinde kullanım olasılıklarını değerlendirmek açısından önemlidir. Kumpanyalar, kukla oyunu yoluyla uluslararası bir iletişim kurabilmek için kültürel farklılıkların ötesindeki insana özgü olan ortak duygu ve olgulara yönelmektedir. Bunu yaparken kullandıkları tasarım elemanlarının çağrışım alanlarının da herkes tarafından okunabilecek genişlikte olmasına özen gösterilmektedir. Bunun için mim, hareket tiyatrosu, mask tiyatrosu ve animasyon disiplinlerinin imge ile ileti için kullandıkları soyutlama ve indirgeme teknikleri faydalı olmaktadır. Bugün çağdaş bir gösteriden söz etmek için konvansiyonel kukla tiyatrosunun kuralları dışına çıkan, her yaşa hitap eden, işbirliğine ve deneylere açık sahne pratikleri gerekmektedir.

DisiplinlerarasıKuklaKukla tiyatrosu+2
Işınsu Ersan
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2018
00
DoctorateOpen AccessTR

Geçmişten günümüze tiyatroda erdem kavramı ve model oyunlar

Erdem kavramına geçmişten günümüze uzanan zaman dilimi içinde baktığımızda; doğu ve batı kültüründe değişmez ilkeleri olduğu görülmüştür. Fakat her çağın kendini oluşturan sosyolojik, ekonomik, bilimsel ve kültürel öğeleriyle bir tanımlamaya ulaşmaya çalıştığı dikkatten kaçırılmamıştır. Çalışmada tanımlamada bulunabilmek için, bilimi doğuran düşünceden yani felsefeden ve onun tarihini oluşturan yapıtlardan yararlanılmıştır. Felsefi bir disiplin olan etiğin ilgi alanına giren erdem kavramı; ahlakı ve onu oluşturan öğeleri açımlama gereksinimini doğurmuştur. Çalışmada saptanan ilk ayrım; etik ve ahlakın aynı kavramlar olmadığıdır. Görülür ki, günümüze değin uzanan zaman diliminde; ahlak etiğin yerine konulmaya çalışılmıştır. "İyi/Kötü", "Doğru/ Yanlış" yargıları üzerinden hareket ederek erdem tanımının belirleyiciliğine ulaşmak isteyen iki unsur; birey ve devlettir. Bireyin yaşamındaki nihai amacı mutluluğa ulaşmaktır. Ve toplumu oluşturan bireylerin uyumlu birlikteliği için yazılı ya da sözlü kimi kurallara, yasalara ihtiyaç duyulur. Erdem kavramının bir kırılma yaşayarak problem gibi algılanma noktası buradadır. Fakat hiçbir bulanıklığa yer bırakmazsın görülür ki; bireyin bilgiyle şekillenen iyi kötü algısında hiçbir otoritenin -tanrı/devlet/gelenek- baskısı altına girmeyen bir özgürlükte olması, her koşulda adaleti sağlaması, metanın belirleyiciliğine kapılmaması, diğerine karşı duyacağı sorumluluk bilinciyle ölçülülüğünü sağlayabilmiş, cesaretli, iyiye yönelen bir eylem gerçekleştirmesi erdemdir. Ve erdem çürümeye bir başkaldırıştır. Tiyatro, olay dizisini geliştirmek için çatışmayı kullanır. En az iki farklı değer taşıyıcısının/ bireyin ya da bireyin kendisinde taşıdığı en az iki değerin savaşımı olan çatışma; dramatik yapının kurucu unsurudur. Tiyatro sanatı, içinde eğiticilik ilkesini barındırmasıyla her yapıtın erdemle ilişkilendirilebileceği yanılgısını doğurmuştur. Çalışmadaki model oyunlar göstermiştir ki; tiyatronun her iyiye yönelişi erdem kavramını ortaya çıkartmamaktadır. Fakat tiyatro tarihinde kimi yapıtların kendini zamansız kılabildiği gözlenmiştir. Tiyatroda bunu sağlamak için herhangi bir türün ya da akımın kullandığı biçimsel özellikler belirleyici olmamıştır. Bu metinlerin tek ortak noktası, erdem kavramına ulaşmış olmasıdır. Tiyatro metnini zamansız kılabilmiş oyun yazarının hedefi izleyicisini eğitmek değildir. Kendi tamamlanmışlığı ile ulaştığı erdem kavramının sürekliliğini birlikte sağlayabilmek için izleyicisine sanat aracılığıyla yaptığı bir çağrıdır.

ErdemTiyatroTiyatro oyunları+1
Ceren Olpak
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2018
00
Proficiency in ArtOpen AccessTR

Metinden oyunculuğa biçem arayışları: ?Medea ya da Öteki?

Tragedya yazarları, mitos, efsane ve kahramanlık destanları gibi yaşadıkları dönemlerde ulaşabildikleri bu kaynakların içeriklerini oyunlarında karakter, konu, olay örgüsü yaratmak için kullanmışlardır. Bu kaynaklar arasından en çok rağbet görenin mitoloji olduğu söylenebilir. Bunun başlıca nedenlerinden biri olarak mitolojilerin içerikleri itibarıyla yaşamı anlama ve anlamlandırma sürecinin en başat ürünlerinden biri olduğu ve bu bağlamda tragedya yazarlarına sınırsız olanaklar sağladığı bilinmektedir. Özellikle insanın dünyadaki yerini kavrama çabasını evrensel boyutta ele alan mitolojiler aracılığıyla, tragedya yazarları, bu süreçleri oyunlaştırarak eyleme dökmüş ve sahneden daha büyük kitlelere ulaşmasına olanak vermişlerdir.Bu çalışma kapsamında Altın Post mitosu ele alınmıştır. Altın Post mitosunun içinde yer alan Medeia ve İason adlı kişilerin serüvenlerinin Euripides, Seneca, Dario Fo ve Yüksel Pazarkaya adlı yazarların kaleminde yeni anlamlar bulduğu ortaya çıkarılmıştır. Çalışma kapsamında gerçekleştirilen kuramsal inceleme ve araştırmalarda, oyun metinlerinin, yazıldıkları dönemde olduğu kadar, günümüzde de geçerliğini koruyan, kadının ?ötekileştirilmesi? durumu ve ötekileştirilen kadının yaşadığı süreç temel alınmıştır. Bu sürecin ortak paydası olarak Medeia karakteri kullanılmıştır. Ötekileştirme sürecinin başlayış biçimi; yani erkeğin baskısı; gelişmesi, yani kadının içinde bulunduğu durumu içselleştirmesi; hemen sonrasında da erkeğin istediği ve onu önceleyen düzenin kurulması; yani durumu normalleştirmeye dönük zor kullanması üzerinde durulmuştur. Buradan hareketle de, Medeia'nın, evlat, kadın, eş ve anne olarak, maruz kaldığı ötekileştirme sürecinde, ona yaşatılan fiziksel, cins ayrımcı ve psikolojik şiddete, kendini önceleyerek karşı durma biçimi önem kazanmıştır. Ötekileştirilme biçimine ve sürecine karşı, ?eylem? kararının alınmasında etkin rol oynayan öteleme biçimleri, oyun metinlerinin içinden seçilen ve karakterin kendi sözleriyle durumu açıkça sergileyen tiradlar vasıtasıyla, uygulama çalışmasında ortaya konmuştur. Dolayısıyla bu çalışmada tema olarak önem kazanan, Medeia'nın öldürme eylemi değil, onu bu eyleme taşıyan karar verme süreci ve sebepleri olarak öne çıkarılmıştır.Adı geçen yazarların, Medeia'yı çocuklarını öldürme eylemine taşıyan ?karar? sahneleri kolaj yöntemiyle birleştirilerek, ?Medeia ya da Öteki ?adı verilen bir temsil metni oluşturulmuştur. Temsil metninde kullanılan tiradlar, yazıldıkları dönemlerdeki oyunculuk yöntemleri ve biçem denemeleri ile çalışılıp sahnelenirken, 5. yüzyıldan günümüze geçirdikleri değişimler, sadece kuramsal olarak değil, uygulamada da derinlikli bir biçimde ele alınmıştır. Prova sürecinde, temsil metinlerinin yazıldıkları döneme ait oyunculuk üslupları olabildiğince korunmaya özen gösterilmiştir. Üslupların benzerlik gösterdiği durumlarda ise, özellikle Euripides ve Seneca ele alındığında, yazarların metinlerinde kullandıkları dilin, anlatım üslubunun ve tavrın oyunculuğa etkisi öne çıkarılmıştır. Yani, metinlerin barındırdığı baskın karakteristik özelliklerin oyunculuk biçeme etkisi, hatta biçemi yaratması, oyunculuk denemelerini doğrudan şekillendirmiş, örneğin, Antik Yunan dönemi oyunculuğu ile Roma dönemi oyunculuğu arasındaki farkları ortaya çıkarmıştır.Çalışmanın uygulama sürecinde ve temsiller sırasında gözlemlenen, oyunculukta, o dönemi yansılayan dil, ses, jest, mimik ve postur kullanımlarının, günümüz seyircisinin algısında benzer anlamları ürettiği ve dönem üsluplarının, metinle uyumlu kullanıldığı takdirde, günümüz seyircisi için güncelliğini koruduğudur.

Fo, DarioKadın ruhuKadınlar+5
Alev Gündüz
Anadolu University · Institute of Fine Arts
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Memet Baydur'un oyunlarındaki anlatıların işlevleri

1981'de ilk oyunu `'Limon'' 'u yazan Memet Baydur Türkiye'de ünlenen, geçen yıllar içinde de ürettikleriyle ünü daha da perçinlenen bir oyun yazarıdır. Baydur örgütlü devlet baskısının Türkiye'de son derece etkili olduğu bir dönemde oyun yazmaya başlamıştır. Bu dönem yozlaşmış, arabesk yaşamın hakim olduğu suskun ve bıkkın bir dönemdir.Baydur'un oyunlarındaki oyun kişileri sözkonusu dönemin tanıklarıdır. Bu kişiler 1980'ler ve 90'lar Türkiye'sindeki somut koşullardan kendilerini soyutlayarak ya da pamuk ipliğine bağlı bir ilişki içinde izleyici-okuyucu karşısına sözkonusu baskının birer anlatım aracı olarak çıkarlar ve bu döneme ilişkin ifadelerini anlatılarla desteklerler.Sözkonusu olaylar geçmişte, başka yerde yaşanmış, olup bitmiştir. Anlatma eylemi ise şimdi ve burada olmaktadır. Fakat her geçmiş hakkında konuşma bir anlatı oluşturmamaktadır. Bir anlatının oluşabilmesi için, anlatılan kişi veya kişiler belli bir zaman ve uzam içinde yer alabilmeli ve anlatı bunların her birinin değişimine ilişkin olmalıdır.Memet Baydur, oyunlarındaki oyun kişilerini, sözkonusu dönemin tanıkları yaparken pek çok `'anlatı'' ya başvurmuştur. Bu anlatılar olayların ayrıntılı bir biçimde aktarılmasını, olay kişilerinin geçmişlerinin aydınlatılmasını, pek çok teknik problemin ortadan kaldırılmasını mümkün kılmıştır. Aynı zamanda incelenen sözkonusu anlatılar metinden farklı okumalar-anlamlar üretilmesini, seyirci ve oyun kişilerinin uzak açı kazanmasını ya da özdeşleşmesini, estetik açıdan oyunun güzelleşmesini ve böylelikle olaylar örgüsünün bütünlüklü bir yapı içinde aktarılmasını sağlamıştır.Elinizde bulunan bu çalışma bir giriş,iki yöntem,üç bulgular- yorum ve bir sonuç bölümünden oluşmaktadır.Giriş bölümünde tezin amacı ve yönelimleri açıklanmıştır. Yöntem bülümünde dram sanatı ve anlatı birlikteliği, anlatıların dram sanatı içindeki ölçütleri ve işlevleri incelenmiştir. Çalışmanın bulgular ve yorum bölümünde Memet Baydur'un Limon, Yalnızlığın Oyuncakları, Kadın İstasyonu, Cumhuriyet Kızı, Yangın Yerinde Orkideler, Sevgi Ayakları, Çin Kelebeği adlı oyunlarındaki anlatılar Teknik işlev başlığı altında, Elma Hırsızları, Yalancının Resmi, Düdüklüde Kıymalı Bamya, Vladimir Komarov, Yangın Yerinde Orkideler adlı oyunlarındaki anlatılar Estetik İşlev başlığı altında, Kutu Kutu, Aşk, Maskeli Süvari, Limon, Cumhuriyet Kızı, Kuşluk Zamanı adlı oyunlarındaki anlatılarsa İdeolojik İşlev başlığı altında incelenmiş ve değerlendirilmiştir.Sonuç bölümünde ise yukarıda kısaca bahsedilmiş olan anlatı sanatı ve dram sanatı birlikteliğinden yola çıkılarak, Memet Baydur'un oyunlarında anlatı başlığı altında incelenen tüm anlatıların oyunlara işlevsel olarak neler kattıkları belirtilmiştir.Bu çalışmada Memet Baydur'un oyunlarında incelenen anlatıların; hangi teknik , estetik ve ideolojik işlevleri yerine getirdiği incelenmiştir.

Anlatım sanatıBaydur, MehmetHikaye+3
Serap Uluyol
Anadolu University · Institute of Fine Arts
2010
11
Master'sOpen AccessTR

Keşif Tiyatrosu ve bir uygulama çalışması: "Dağınıklık"

Tiyatro sanatı geçmişten bugüne birçok farklı anlayış ve yorumlamalarla üretimini gerçekleştirmiştir. Tiyatronun içeriğine ve biçimine ilişkin birçok farklı yöntem uygulanabilir. Yöntemler ne kadar farklı olsa da her sanatçı aslında diğerlerinin yaptığı gibi tiyatro üretiminin idealine ulaşmak için çaba göstermiş, içerik ve biçime ilişkin görüşlerini paylaşmıştır. Çağımız sanatçıları bu çabayı hala sürmekte ve özgün bir eser üretmenin yollarını aramaya devam etmektedir. Bu yaratıcı yolculuk, "sanat" kavramının temel tanımı sabit kaldığı sürece devam edecek gibi görünüyor. Bu çalışma kapsamında tiyatronun içerik ve biçiminden öte, bir tiyatro üretimine yaklaşım biçimi (Keşif Tiyatrosu) incelenmiştir. Tiyatronun temel isterlerine (topluluk ve oyuna) dayanan Keşif Tiyatrosu, tiyatronun nasıl olması gerektiğine değil; nasıl daha fazla/çeşitli olabileceğine odaklanır. Bu yaklaşım, tiyatro alanında içerik ve biçime dair yeni yollar ve/veya sorunlar keşfetmek, çabalamaya devam etmek isteyenler için bir yol gösterici olabilir. Tezin kapsamında; Keşif Tiyatrosu'nun anlamı, içeriği ve gelişimi sade bir şekilde açıklanmaya çalışıldıktan sonra, uygulamasına dair de fikir edinmek adına "Dağınıklık" adlı uygulama çalışması incelenmiştir. Anahtar Sözcükler: Tiyatro, Keşif, Özgün, Süreç, Devised Tiyatro

Tiyatro
Orkun Türkmen
Anadolu University · Institute of Graduate Studies
2024
00
Proficiency in ArtOpen AccessTR

Üzeyir Hacıbeyli ve Ahmed Adnan Saygun'un Köroğlu operalarının karşılaştırılması

Üzeyir Hacıbeyli ve Ahmed Adnan Saygun sayesinde Azerbaycan ve Türkiye'de milli kimlik taşıyan ilk opera eserlerinin sahnelenmesinin ardından her iki ülkede birbirine paralel olarak opera sanatı gelişme sürecine girmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde Azerbaycan milli opera sanatının doğuşu ile 1960 yılına kadar geçen süreçte opera alanında kaydedilen gelişmeler ele alınarak Hacıbeyli'nin hayatı ve opera eserleri hakkında bilgi verilmiştir. Benzer şekilde Cumhuriyet Dönemi'nde Türkiye'de opera sanatının doğuşu ve 1960 yılına kadar sahnelenen bütün opera eserleri kronolojik olarak sıralanmıştır. Ardından Saygun'un hayatı ve opera eserleri anlatılmıştır. Böylece her iki bestecinin Azerbaycan ve Türkiye'de opera sanatının gelişmesinde üstlendikleri rol ve eserlerinin önemi vurgulanmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde Köroğlu Destanı hakkında bilgi verilerek, Köroğlu operalarının destanın batı versiyonlarıyla olan ilişkisi açıklanmıştır. Hacıbeyli'nin 1934 yılında bestelediği Köroğlu operası ve Saygun'un 1973 yılında bestelediği Köroğlu operası tüm ögeleriyle derinlemesine incelenmiştir. Eserlerin günümüze kadar sahnelenen bütün temsillerinin bilgilerine yer verilmiştir. Yapılan çalışmayla operaların yazım aşamasında bestecileri etkileyen tarihi, siyasi ve sosyo-politik faktörlerden bahsedilerek, eserlerin ideolojisi ve ulusalcılık özellikleri bakımından ilişkisi irdelenmiştir. Tezin üçüncü bölümünde Köroğlu operaları; karakterler, karakterlerin ses türleri, zaman, yer, mekân, konu, olay örgüsü, hikâyelerin kurgusu ve Köroğlu karakterlerinin müzikal anlatım bakımından aralarındaki benzerlik ve farklılıklar değerlendirilmiştir. Eserlerin dramatik çatısı ve final sahnesinde protagonist için planlanan karakter dönüşümleri analiz edilerek, bestecilerin Köroğlu destanını nasıl ele aldıkları incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Azerbaycan Milli Operası, Türkiye'de Operanın Doğuşu, Üzeyir Hacıbeyli, Ahmed Adnan Saygun, Köroğlu Operası.

Ayşe Yılmaz
Anadolu University · Institute of Graduate Studies
2024
71
Proficiency in ArtOpen AccessTR

Behiç Bey: Belgesel içerikli mekânsal tiyatro uygulaması

Bu çalışmada mekân odaklı belgesel içerikli tiyatro oyunu sahneleme modelinin nasıl olabileceği araştırılmıştır ve örnek bir oyunla model oluşturulmuştur. Bu sayede seyircinin hali hazırda yaşadığı gerçek mekânı yeniden keşfetmesi hedeflenmiştir. Bu doğrultuda örnek mekân olarak Eskişehir'in bireysel ve toplumsal hafızasında önemli bir yeri olan tren istasyonu seçilmiştir. 1893 yılında demiryolunun kente gelişi ile geleneksel kentten modern kente geçiş arasında organik bir ilişki vardır. Eskişehir, Millî Mücadele döneminde de İstanbul- Ankara- İzmir demiryolu hattını birbirine bağlayan önemli bir kavşak olarak ön plana çıkmıştır. Bu stratejik öneminden dolayı 1919 – 1922 yılları arasındaki üç yıllık sürede İngiliz işgaline, Yunan işgaline ve Kurtuluş Savaşı'na tanıklık etmiştir. Eskişehir, Millî Mücadele ve demiryolları denilince de öncelikle Behiç Erkin'i anmak gerekir. Erkin, Çanakkale ve Kurtuluş Savaşı'nın kazanılmasında önemli katkıları olan bir kahramandır. Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları'nın (TCDD) kurucusu ve ilk genel müdürü olan Erkin, "Demiryollarının Babası" olarak anılır. Ölümünden sonra Eskişehir'e defnedilen Erkin'in anıt mezarı yine istasyon sınırları içindedir. Tez kapsamında mekânın Eskişehir tren istasyonu, zamanın Millî Mücadele Dönemi ve insanın da Behiç Erkin olduğu "Son İstasyon Eskişehir" adlı belgesel içerikli tiyatro oyunu sahnelenmiştir. Seyirciyle anket ve yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış ve analiz edilmiştir. Oyunun yaratım ve sahneleme süreci iş paketleri ile detaylandırılmış ve model haline getirilmiştir. Çalışmanın sonunda; sonuçlar tartışılmış ve öneriler yapılmıştır.

Esen Poyraz
Anadolu University · Institute of Graduate Studies
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Oyuncunun provaya hazırlık aşamasında Viewpoints Tekniğinin kullanılması

Bu çalışma, oyunculuk yöntemlerinden biri olan Viewpoints Tekniğinin, bir oyuncunun provaya hazırlık aşamasında bu tekniğin kullanımına yönelik incelenmesi üzerine gerçekleştirilmiştir. Tarihsel süreçte postmodernizm fikirleriyle birlikte ortaya çıkan bu dans teorisinin oluşum süreci, ilk kez tekniği ortaya koyan Mary Overlie üzerinden başlatılarak bir inceleme süreci ortaya konmuştur. Ardından Stanislavski, Grotowski, Peter Brook ve Barba'nın yaklaşımlarıyla örtüşen bazı fikirlerinden hareketle, Anne Bogart tarafından çerçevesi genişletilerek bir oyunculuk tekniği olarak ortaya çıkışı aktarılmaktadır. Bu tekniğin önerdiği Bakış Açılarına dair alıştırmalar incelenerek hedeflerinin saptanmasının ardından, incelenen alıştırmalardan hareketle; tekniğin oyunculuk çalışması ve provaya ön hazırlık aşamasında kullanımına yönelik mevcut bir örnek çalışmanın analizi yapılarak inceleme tamamlanmıştır. Bu süreçte, alıştırmaların hedeflerine ulaşıp ulaşmadığı ve oyuncu kişisine olan yaratıcı katkısı gibi araştırma sorularını oluştururken; sonuç bölümünde ise tekniğin bir oyuncu kişisine ve oyun provasına katkısı bağlamında değerlendirilmesinin ardından, günümüz tiyatro anlayışındaki yeri ve geçerliliği üzerine bir tartışma alanı oluşturularak çalışma tamamlanmıştır.

Melis Nur Ölçersoy
Anadolu University · Institute of Graduate Studies
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Meisner tekniği ve yaratıcı süreç: Bahçe Galata'nın "İspat" oyunu üzerinden bir inceleme

Bu çalışmada, Sanford Meisner tarafından geliştirilen Meisner Tekniği'nin yaratıcı sürece etkileri, Bahçe Galata'nın "İspat" oyunu üzerinden incelenmiştir. Araştırma, tekniğin dinleme, anlık tepki ve partner odaklılık prensiplerinin prova ve performans süreçlerindeki rolünü; oyuncuların anda kalma, sahicilik ve etkileşim becerilerine katkılarını analiz etmeyi amaçlamıştır. Meisner Tekniği üzerine uluslararası literatür taramasıyla teorik çerçeve oluşturulmuş; "İspat" oyununun üç oyuncusu ve yönetmeniyle yapılan on üç görüşme ile on dokuz provada elde edilen gözlem notlarıyla veri toplanmıştır. Görüşmeler, prova öncesi, ortası, sonu ve oyun sonrası aşamaları kapsarken; veriler tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Analiz, anda kalma, gerçekçilik ve sahicilik, spontanelik ve doğallık, partnerle etkileşim ve yaratıcı sürece katkı başlıklarında yapılmıştır. Bulgular, Meisner Tekniği'nin prova süreçlerinde dinleme odaklı yaklaşımıyla verimliliği artırdığını ve oyuncuların sahici performanslar üretmesini sağladığını göstermiştir. Öte yandan, verili koşulların zayıf algılanması metinden uzaklaşmalara neden olmuş; kısa prova süresi ve iletişim eksiklikleri ekip uyumunu zorlaştırmıştır. Sonuç olarak, Meisner Tekniği'nin diyalog ağırlıklı oyunlarda oyuncuların rahatlama, odaklanma ve sahicilik becerilerini geliştirdiği; yaratıcı sürece esneklik kazandırdığı anlaşılmıştır. Ancak metinsel bağlılık açısından dikkatli uygulanması gerekliliği ortaya çıkmıştır. Türk tiyatrosunda bu tekniğin daha etkili kullanımı için, verili koşulların netleştirilmesi, ekip içi iletişimin güçlendirilmesi ve kültürel bağlama uygun uyarlamalar önerilmiştir. Anahtar Sözcükler: Meisner Tekniği, Yaratıcı Süreç, Tiyatro, Oyunculuk, Partner, An, Gerçek.

Sermin Şenol
Anadolu University · Institute of Graduate Studies
2025
00
Master'sOpen AccessTR

2000 sonrası Türk oyun yazarlığında mizahın kullanımı

''2000 sonrası Türk oyun yazarlığında mizahın kullanımı'' başlıklı bu çalışmanın birinci bölümünde; mizah kavramsal olarak ele alınarak gülme kuramları bağlamında psikolojik, sosyolojik olarak incelenmiş sonrasında ise gülme ve tiyatro arasındaki ilişkiye değinilmiştir. İkinci bölümde ise; 2000 sonrası Türk oyun yazarlığındaki örnek oyunlar, biçim ve içerik yönünden incelenerek mizahın kullanımı saptanmaya çalışılmıştır. Biçim incelemesi; oyun yazarlarının komik olanı açığa çıkarmak için kullandıkları komedi unsurları ve postmodern unsurlar çerçevesinde yapılmıştır. İçerik incelemesi; oyun yazarlarının komik olanı açığa çıkarmak için kullandıkları temalar çerçevesinde yapılmıştır. Belirtilen kuramsal çerçevede bu tez çalışması '2000 sonrası Türk oyun yazarlığı özelinde' şu sorulara yanıt arar: Mizah kullanımı, alternatif ve ödenekli tiyatrolara göre değişkenlik gösterir mi? Klasik komedya anlayışı bu dönemde geçerliliğini korumakta mıdır? Kara mizah içeren bir oyun yapısından söz edilebilir mi? Mizah, hangi temalarla ilintilidir ve yeni yazarların mizah kullanımı ile hem geleneksel Türk tiyatrosu hem de modern sonrası tiyatro öğeleri arasında nasıl bir ilişki söz konusudur? İlk oyunları 2000 sonrasında sahnelenen yazarların ele alındığı bu araştırmanın evreni; ' yazarların bir yazar tiyatrosu, alternatif veya ödenekli bir tiyatro topluluğuyla süreklilik gösteren bir ilişki içinde olması ve bu doğrultuda en az 2 oyununun sahnelenmiş olması koşulunu sağlaması' ilkesiyle oluşturulmuştur. Ve bu kapsamda 27 oyun metni incelenmiştir. Çalışmanın sonuç kısmında; çözümleme sonucu ortaya çıkan bulgular ışığında bir değerlendirme yapılmış, oyun yazarlığımızın gelişimi için önerilere yer verilmiş, çalışmanın hem gülme ve komediyle ilgili literatüre hem de oyun yazarlığına katkı sağlaması amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: mizah, 2000 sonrası, tiyatro, oyun yazarlığı, postmodernizm.

MizahOyun yazarlarıOyun yazarlığı+3
Gökhan Yıldırım
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Samuel Beckett oyunlarının komedi ve karakter kavramları üzerinden incelenmesi

21. Yüzyılı en etkileyen yazarlardan biri Samuel Beckett'tir. Beckett'in kurduğu yapı kendi döneminde bile öncü sayılmıştır. Alışılmış tiyatro yapısını kıran oyunlarıyla bir öncü olarak bilinmektedir. Absürt tiyatro akımının bir parçası sayılan Beckett hem ontolojik hem de biçimsel olarak trajediyi ve komediyi kullanmıştır. Oyunlarında çoğu zaman hiçlik, yok oluş ve felaket kavramlarını kullanan Beckett, bu kavramları komedinin araçlarıyla inşa etmiştir. Çağının huzursuzluğunu taşıyan oyunlar bugünün öznesinin nasıl kurulduğuna ışık tutmuştur. Dünyamızın bugününün tiyatrosuna baktığımızda çoğu oyunda Beckett'in izlerini görmekteyiz. Bu izler bizleri doğrudan tekinsiz olan komedinin yeni olanaklarını göstermektedir. Bu tez çalışmasının amacı, tekinsiz komedinin özneyi nasıl yapılandırdığını göstermeye çalışmaktır. İlk bölümde Beckett tiyatrosunun temelinde komedinin nasıl işlediği incelenmektedir. Komedi ve Absürt kavramlarının oyunların içerisinde yapısal olarak nasıl yer aldığına bakılmıştır. İkinci bölüm ise özneliğin karmaşık yapısının oyunlardaki karşılığı incelenmiştir. Özneliğin kurulumunda yer alan hiçliğin önemi Beckett metinleri üzerinden değerlendirilmiştir. Üçüncü bölümde Beckett'in yazarlığının diğer yazarlardan nasıl ayrıldığına, onun karakteri inşa ederken tekinsizlik ve komedi ilişkisinden nasıl yararlandığına bakılmıştır. Dördüncü bölüm ise Beckett'in oyunlarında dünyayı nasıl kurduğuna, bu yapının komedinin özne üzerindeki etkisi incelenmiştir. Son bölümde ise Beckett sonrası yazılan oyunlarda Beckett'in etkisi incelenmiştir. Tezin nihai amacı, Beckett tiyatrosunun yeni bir yorumunu sunmak ve özne kavramının ne kadar tekinsiz bir kavram olduğunu ve bunun ne kadar komik olduğunu göstermeye çalışmaktır.

Çınar Taşdemir
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Tiyatroda sinematografik sahnelemenin tarihi ve anlatım araçları

20. Yüzyıl sanatı, sinemanın keşfi ile birlikte köktenci bir devrimle karşılaşmıştır. Özellikle tiyatronun temsil biçimini etkileyen sinema ve sinemayı oluşturan estetik araçlar (sinematografi) çok kısa bir süre içinde tiyatro temsilini destekleyen etkiler oluşturmuş, köklü bir dönüşümünde kapısını aralamıştır. Başlangıçta tiyatronun araçlarını kullanan sinema sanatı, teknolojik gelişmeler sayesinde hızla kendi dilini oluşturmuştur. Sinemanın anlatım dilini oluşturan sinematografi; kameranın sanatsal bir araç olarak kullanımının yanı sıra bakış açısını çeşitlendiren, temsilin izlenebilirliğini arttıran ögelere sahiptir. Bu tez çalışması, sinema-tiyatro etkileşimini, sinematografik araçlar eşliğinde inceleyerek 1990 sonrası oluşan "sinematografik tiyatro" kavramını incelemiştir. Üç bölümden oluşan çalışmanın birinci bölümde; kaydetmenin tarihi, sinematografinin anlam ve araçları ve sinematografik düşünce incelenmiştir. İkinci bölümde sinema tiyatro ilişkisi, sinemanın doğuşu, sinematografik araçların 1990 yılına kadar gelişen süreci incelenmiş; yönetmenlerin kullanım amaçları tartışılmış ve performans sanatı içinde sinematografik tiyatroyu etkileyen yönelimler değerlendirilmiştir. Son bölümde ise "sinematografik tiyatro" çalışmaları yapan; John Jeserun, Robert Lepage, Katie Mitchell, Jay Scheib adlı yönetmenlerin sinematografik araçları temsilde ne şekilde ve ne amaçla kullandıkları incelenmiştir. Bu bölümde aynı zamanda Bonnie Maranca' nın ortaya attığı yeni bir temsil inceleme biçimi olan "mediaturji" kavramı da değerlendirmeye alınmıştır. Bu çalışmanın amacı, sinematografik araçların tiyatroda oluşturduğu dönüşümü ve kattığı kavramları ortaya çıkartarak, 21. Yüzyıl tiyatro temsilinde yönetmenlere yeni tartışma alanlarının zeminini hazırlamaktır.

Sahneye koymaSinematografiSinematografik tiyatro+1
Ömer Polat
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2021
00
Master'sOpen AccessTR

Çocuk tiyatrosunda nesne kullanımının dramaturjik bağlamı

Çocuk tiyatrosu, tiyatro sanatının başlangıcından günümüze kadar oluşturduğu birikimin ve ona yön veren sanat eğilimlerinin dışında düşünülemez. Sahne sanatlarında nesnelerin estetik amaçlar doğrultusunda kullanılmasının uzun bir geçmişi vardır. Elbette, çocuk tiyatrosu da bu uzun geçmişin birikimini ve izlerini bünyesinde taşımaktadır. Çocuğun bilişsel gelişimini de işin içine katarak, çocuk tiyatrosunda nesnenin estetik boyutlarını anlamaya çalışan bu tez çalışması üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde bilişsel gelişimin, çocuğun nesne algılayışını doğrudan etkileyen, en temel özellikleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde ise insan ve nesne etkileşimleri, nesnenin kültürle ilişkisi; tarih, antropoloji, pedagoji ve toplumbilim verileriyle harmanlanıp nesnenin idolden sanat objesine giden öyküsüne değinilmiş; daha sonra tiyatro sanatının modern plastik sanatlarla kesişen çizgisi takip edilerek, nesnenin sahne sanatlarındaki konumu saptanmaya çalışılmıştır. Son bölüm ise iki ana başlık altında incelenmiştir: Birinci kısımda nesnenin sahnede kullanım biçimleri sınıflandırılıp ortaya konulurken ikinci kısımda ise çocuk tiyatrosundan ele aldığımız örnekler bilişsel gelişiminin temel verileri ışığında tartışılmıştır. Böylece, bir taraftan çocuk tiyatrosunda nesnenin kullanım estetiği ortaya konulmaya çalışılırken diğer taraftan da çocuk seyirciyi ile nesne ilişkisi tartışılmıştır.

Estetik nesneNesneTiyatro+2
İrfan Atav
Dokuz Eylül University · Institute of Fine Arts
2021
00
Master'sOpen AccessTR

Miyofasyal gevsetme tekniklerinin opera sanatçıları üzerindeki etkisinin kolay şarkı söyleme anketi ile değerlendirilmesi

Bu çalışma, Eylül 2020–Ağustos 2021 tarihleri arasında pandemi sebebiyle uzaktan eğitim ile yürütülmüştür. Çalışmamıza 21 opera sanatçısı dahil edilmiştir. Anket, sanatçıların sosyodemografik verilerini araştırmak amacıyla da kullanılmıştır. Çalışmada kullanılan egzersiz ve miyofasyal gevşetme eğitim videosu Dr. Fzt. Ayça Aklar Çörekçi tarafından hazırlanmıştır ve çalışmaya katılan her birey kendine uygulamıştır. Miyofasyal gevşetme sonrası ses performansı Kolay Şarkı Söyleme Değerlendirme soru formu ile değerlendirilmiştir. Kolay Şarkı Söyleme Değerlendirme (EASE) soru formu geniş ölçüde ses performansını belirlemek amacıyla kullanılmıştır. Buna ek olarak, EASE soru formu şarkı söyleme sırasında değişen vokal yükü değerlendirmek için önemli bir araç olabilir. Araştırma iki bölümden oluşturulmuştur. Birinci bölümde Ankete katılan her bireyden sırasıyla vücut ve ses egzersizi yapmaları, bir eser seçmeleri ve eserlerinde rahat hissetmedikleri veya çalışmak istedikleri bir cümleyi (fraz) söylemeleri istenmiştir. Sanatçılar seçtikleri parçadaki müzik cümlesini söyledikten sonra Kolay Şarkı Söyleme Değerlendirme (EASE) formunu doldurmuşlardır. İkinci bölümde ise miyofasyal gevşetme ve egzersiz eğitim videosu izleyip bunları sırasıyla kendilerine uyguladıktan sonra tekrar aynı formu doldurmaları istenmiştir ve iki form arasındaki değişim analiz edilmiştir. Analizler SPSS Versiyon 22.0 programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmaya göre, miyofasyal gevşetmenin ses performansında etkili olduğu gözlenmiştir. (p<0,05) Miyofasyal gevşetme öncesi ve sonrası, ses performansı arasında anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur. Sonuç olarak, miyofasyal gevşetme tekniklerini kullanılarak ses performansı arttırabilir

GevşemeMiyofasyal gevşetmeOpera+5
Cumhur Görgün
İstanbul University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2022
00
Proficiency in ArtOpen AccessTR

Bir anti-anti-opera örneği olarak György Ligeti'nin Le Grand Macabre Operasının incelenmesi

Bu tezin temel amacı, 20. Yüzyıl opera repertuvarının seçkin eserlerinden olan ve György Ligeti tarafından bestelenen Le Grand Macabre Operasının müzik tekniği ve düşünsel dayanaklar açısından analiz edilerek anlaşılmasını ve tanınmasını sağlamaktır. Çalışmada öncelikle 20. Yüzyılın politik ve sanatsal çerçevesi çizilmiş, ardından besteci ve eser hakkında temel bilgiler verilip en sonunda eserin müzikal ve dramatik açıdan incelemesine yer verilmiştir. Dönemin opera akımları ve felsefi yaklaşımları ayrıntılı incelenerek, eserin bu akımlar içinde alacağı yer üzerine ileri sürülen argümanlara baş vurulmuştur. Sonuç olarak, eserin tüm yönlerden incelenip anlaşılabilmesine yardımcı olacak Türkçe literatüre katkı sağlamak hedeflenmiştir. Nitel araştırmanın kullanıldığı bu çalışmada, henüz dilimize çevrilmemiş birçok kaynaktan yararlanılarak, bu çevirilerin ilerideki araştırmalara yardımcı olması hedeflenmiştir. Anahtar Kelimeler: György Ligeti, Le Grand Macabre, 20. Yüzyıl operası, anti anti-opera, modern opera, postmodern opera

BestekarlarBestelerLigeti, György+2
Duygu Küçük Özbek
İstanbul University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Ralph Vaughan-Wıllıams'ın "Songs of Travel" şarkı dizisi'nin incelenmesi

Bu tezin amaçları sırasıyla Türkçe literatürde besteci Ralph Vaughan-Williams ve eseri "Songs of Travel" şarkı dizisinin yer alması; eserdeki şiirlerin Türkçe çevirisi yapılarak dizinin bütünlüğü sorgusuna dramaturjik unsurların tespiti ve protagonist karakterin analiziyle yeni bir yaklaşım sunulması ve geçmiş akademik çalışmalara işaret edilerek gelecek çalışmalara kaynak olunması ve sunulmasıdır. Aynı zamanda Robert Louis Stevenson tarafından yazılmış "Songs of Travel and Other Verses" kitabındaki şiirlerin besteci Ralph Vaughan-Williams tarafından bahsi geçen dizi için yeniden değerlendirilmesine dramaturjik yönden sınırlı bir yaklaşımla açıklık getirmek amaçlanmıştır. Birinci bölümde Ralph Vaughan Williams'ın hayatı, aldığı eğitim ve vokal müziğe yaklaşımı ele alınmıştır. İkinci bölümde Robert Louis Stevenson'ın hayatı, aldığı eğitim ve "Songs of Travel and Other Verses" kitabı ele alınmıştır. Üçüncü bölümde "Songs of Travel" şarkı dizisinin yapısı ele alınmış ve şiirlerin çevirileri ile açıklamaları yapılmıştır. Sonuç bölümünde önceki bölümlerde tespit edilen unsurlardan yola çıkarak dizinin edebi ve müzikal yönünü gözeterek kuvvetlendiren bir sahneleme önerisi sunulmuştur.

MüzikMüzik dizileriMüzik eserleri+7
Ulaş Saka
İstanbul University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2022
00
Master'sOpen AccessTR

19. yüzyıl Rus toplumsal yapısı bağlamında Çehov oyunlarının incelenmesi

"19. Yüzyıl Rus Toplumsal Yapısı Bağlamında Çehov Oyunlarının İncelenmesi" başlıklı yüksek lisans tezi, Rus oyun ve hikâye yazarı Anton Pavloviç Çehov'un büyük oyunları olarak bilinen "İvanov", "Martı", "Vanya Dayı", "Üç Kız Kardeş" ve "Vişne Bahçesi" isimli eserlerini 19. yüzyıl Rus toplumsal yapısı bağlamında incelemektedir. Söz konusu oyunların zamansal ve mekânsal bağlamını oluşturan 19. yüzyıl Rus toplumu, 18. yüzyıldan itibaren tanık olunan modernleşme (veya Batılılaşma) girişimleri ile, etkileri yoğun olarak 19. yüzyılın ikinci yarısından itibaren hissedilmeye başlanan sanayileşme, kentleşme, kapitalistleşme ve 1861'de serfliğin kaldırılması gibi toplumsal değişim unsurlarının etkisi altındadır. Bu sebeple, söz konusu oyunlar, 19. yüzyılda Rus toplumunun içerisinde bulunduğu toplumsal değişim süreci ile; bu sürecin çevresel, toplumsal ve bireysel etkileri bağlamında değerlendirilmelidir. Bu amaçla ortaya koyulan tez çalışmasının yöntemini, detaylı bir literatür taraması, kavramsal ve kuramsal çerçevenin oluşturulması, dönem araştırması ve edinilen bilgiler ile söz konusu oyunlar arasında kurulan bağlantılar ışığında oyunların incelenmesi oluşturmuştur. Toplumsal yapının anlaşılmasında sosyal bilimlerin literatür ve kuramlarından yararlanmanın sağlayacağı disiplinlerarası katkıya inançtan hareketle, iki sosyal bilimler kuramından destek alınmıştır: Emile Durkheim'ın "anomi" kuramı ve Pierre Bourdieu'nün "sermaye" kuramı. Tez çalışması sonucunda, 19. yüzyıl Rus toplumsal dönüşümünün analizinin ve oluşturulan sosyal bilimsel yaklaşımın söz konusu oyunlarda yinelenen olay, atmosfer ve karakter örüntülerini açıklamada etkili olduğu sonucuna varılmıştır.

19. yüzyılRuslarRusya+4
Simay Yılmaz
İstanbul University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2020
00