Theses supervised by Doç. Dr. Funda Kavak Budak

BilişBilişsel işlevDamgalama+5

Şizofreni tanılı bireylerde bilişsel davranışçı terapi temelli psikoeğitimin içselleştirilmiş damgalanma ve işlevsel iyileşmeye etkisi

Amaç: Bu araştırma şizofreni tanılı bireylerde Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) temelli psikoeğitimin içselleştirilmiş damgalanma ve işlevsel iyileşmeye etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metod: Araştırma ön test-son test kontrol gruplu yarı deneme modeli olarak Elazığ Toplum Ruh Sağlığı Merkezi'nde (TRSM) Eylül 2020-Haziran 2021 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırma Elazığ TRSM'ye kayıtlı 100 şizofreni tanılı bireyle (50 kontrol, 50 deney) tamamlandı. Veriler Tanıtıcı Özellikler Formu, Ruhsal Hastalıklarda İçselleştirilmiş Damgalanma Ölçeği (RHİDÖ) ve Şizofrenide İşlevsel İyileşme Ölçeği (ŞİLÖ) kullanılarak toplandı. Deney grubundaki şizofreni tanılı bireylere 8 oturumluk BDT temelli psikoeğitim verildi, kontrol grubundaki şizofreni tanılı bireylere herhangi bir girişim uygulanmadı. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, ki kare, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi kullanıldı. Bulgular: Deney grubundaki şizofreni tanılı bireylerin BDT temelli psikoeğitim sonrası içselleştirilmiş damgalanma (74.40±11.39) düzeyinin kontrol grubundaki şizofreni tanılı bireylerin içselleştirilmiş damgalanma (80.00±9.46) düzeyine oranla azaldığı, işlevsel iyileşme (39.92±7.13) düzeyinin ise kontrol grubundaki şizofreni tanılı bireylerin işlevsel iyileşme (38.40±8.48) düzeyine oranla arttığı belirlendi. Araştırmada, BDT temelli psikoeğitim uygulamasının deney grubundaki şizofreni tanılı bireylerin içselleştirilmiş damgalanma ve işlevsel iyileşme düzeyleri üzerinde istatistiksel olarak önemli bir fark oluşturduğu (p<0.05) saptandı. Sonuç: Şizofreni tanılı bireylere uygulanan BDT temelli psikoeğitimin; bu bireylerde içselleştirilmiş damgalanma düzeyini azaltmada, işlevsel iyileşme düzeyini artırmada etkili olduğu belirlendi. Anahtar Kelimeler: BDT, içselleştirilmiş damgalanma, işlevsel iyileşme, psikiyatri hemşireliği, psikoeğitim, şizofreni.

Meltem Çapar Çiftçi

AnksiyeteDepresyonFarkındalık+5

Menopoz dönemindeki kadınlara verilen farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin anksiyete, depresyon ve umutsuzluğa etkisi

Amaç: Bu araştırma menopoz dönemindeki kadınlarda Farkındalık Temelli Stres Azaltma (FTSA) eğitiminin anksiyete, depresyon ve umutsuzluk düzeyine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metod: Araştırma ön test-son test kontrol gruplu deneysel bir çalışma olarak Kasım 2020- Mayıs 2021 tarihleri arasında Kars ili merkez Yenişehir ASM ve Başbakanlık TOKİ ASM'de yürütülmüştür. Araştırma menopoz dönemindeki 100 kadın (50 kontrol, 50 deney) ile tamamlanmıştır. Veriler Tanıtıcı Özellikler Formu, Durumluk Anksiyete Ölçeği (STAI-1), Hamilton Depresyon Ölçeği (HAM-D), Beck Umutsuzluk Ölçeği (BUÖ) kullanılarak toplanmıştır. Deney grubundaki kadınlara 8 oturumluk FTSA eğitimi verilmiştir, kontrol grubundaki kadınlara herhangi bir girişim uygulanmamıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, ki kare, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi kullanılmıştır. Bulgular: Deney grubundaki menopoz dönemindeki kadınların anksiyete, depresyon ve umutsuzluk düzeylerinde eğitim sonrası puan ortalamalarında kontrol grubuna göre azalma ve gruplar arası farkın istatistiksel olarak önemli olduğu belirlenmiştir (p˂0.05). Grup içi karşılaştırmada; deney grubu anksiyete, depresyon ve umutsuzluk düzeyi ön test ve son test puan ortalamaları arasındaki farkın istatistiksel olarak önemli olduğu bulunmuştur (p˂0.05). Kontrol grubu grup içi karşılaştırmasında ise anksiyete, depresyon ve umutsuzluk düzeylerindeki farkın istatistiksel olarak önemli olmadığı belirlenmiştir (p˃0.05). Sonuç: Farkındalık Temelli Stres Azaltma eğitiminin menopozlu kadınlarda, anksiyete, depresyon ve umutsuzluğu azaltmada etkili olduğu saptanmıştır. Anahtar Kelimler: Anksiyete, depresyon, farkındalık temelli stres azaltma terapisi, menopoz, psikiyatri hemşireliği, umutsuzluk.

Şafak Aydin

DamgalamaFarkındalıkMadde kullanım bozuklukları+2

Madde kullanım bozukluğu olan bireylerde farkındalık temelli psikoeğitimin içselleştirilmiş damgalanma ve madde kullanma eğilimine etkisi

Amaç: Bu araştırma, madde kullanım bozukluğu olan bireylerde farkındalık temelli psikoeğitimin içselleştirilmiş damgalanma ve madde kullanma eğilimine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal Metot: Araştırma ön test-son test kontrol gruplu deneme modeli olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini yapılan power analizi ile %80 güç, %95 güven aralığında 0.05 hata payı ve %0.7 evreni temsil etme gücü ile 100 birey (50 kontrol, 50 deney) oluşturdu. Etik onay alındıktan sonra araştırmaya başlandı. Araştırma Ekim 2020-Mayıs 2021 tarihleri arasında yapıldı. Verilerin toplanmasında, Hasta Tanıtım Formu ile Ruhsal Hastalıklarda İçselleştirilmiş Damgalanma Ölçeği (RHİDO) ve Madde Kullanma Eğilimi Ölçeği (MKEÖ) kullanıldı. Deney grubuna 8 oturumluk farkındalık temelli psikoeğitim programı uygulandı. Kontrol grubuna ise herhangi bir girişim uygulanmadı. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzdelik, ortalama, standart sapma, ki kare, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi uygulanmıştır. Bulgular: Deney grubundaki hastaların RHİDO toplam puan ortalamasının girişim öncesi 86.56±14.87 iken, girişim sonrası 66.72±10.27 olduğu, madde kullanma eğilimi ölçek toplam puanının girişim öncesi 16.38±3.25 iken girişim sonrası 13.42±4.08 'e inerek azalma görüldü. Deney grubundaki hastaların son test MKEÖ toplam puan ortalaması ile RHİDÖ alt boyut ve toplam puan ortalaması hafif düzeye inerek ön teste oranla azalma olduğu belirlendi. Kontrol ve deney grubunun son test RHİDO ve madde kullanma eğilimi arasındaki fark istatiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.05). Sonuç: FT psikoeğitimin madde kullanım bozukluğu olan hastalarda içselleştirilmiş damgalanma ve madde kıllanma eğilimini azaltmada etkili olduğu bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Farkındalık temelli psikoeğitim, İçselleştirilmiş damgalanma, madde kullanım bozukluğu, madde kullanma eğilimi.

Sevda Pınar Mehel Tutuk

Bilişsel davranış terapileriDikkat eksikliği ve aşırı hareketlilik bozukluğuHiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu+2

Dikkat eksikliği / hiperaktivite bozukluğu olan çocuklara verilen bilişsel davranışçı terapi temelli psikoeğitimin içsellestrilmiş damgalanma ve umuda etkisi

Amaç: Bu araştırmanın amacı DEHB tanısı almış çocuklara verilen Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) Temelli Psikoeğitimin içselleştirilmiş damgalanma ve umuda etkisini belirlemektir. Materyal ve Metot: Araştırma randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır. Araştırma Mayıs 2020- Ocak 2022 tarihleri arasında Diyarbakır Çocuk Hastalıkları Hastanesi Çocuk Psikiyatri polikliniğinde takip edilen DEHB tanılı çocuklar ile yürütüldü. Araştırmanın örneklem büyüklüğü yapılan güç analizi ile 128 (64 kontrol, 64 deney) olarak belirlenmiş olup araştırma 145 çocuk (75 kontrol, 70 deney) ile tamamlandı. Veriler tanıtıcı özellikler formu, çocuklar ve ergenler için içselleştirilmiş damgalanma ölçeği (ÇEİİDÖ), çocuklarda umut ölçeği (ÇUÖ) aracılığı ile toplandı. Deney grubuna sekiz oturum BDT Temelli Psikoeğitim uygulanırken kontrol grubuna herhangi bir girişimde bulunulmadı. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerin (sayı, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma) yanı sıra; ki kare, bağımlı örneklem t testi ve bağımsız örneklem t testleri kullanıldı. Bulgular: Deney grubuna uygulanan BDT temelli psikoeğitim öncesi ve sonrasında yapılan ölçümler sonucunda, DEHB tanılı çocuklarda içselleştirilmiş damgalanma azalırken, umut düzeyi istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artmıştır (p<0.05). Deney grubundaki bu değişimin kontrol grubuna göre de anlamlı düzeyde değişim gösterdiği tespit edilmiştir. Sonuç: DEHB tanılı çocuklarda BDT Temelli Psikoeğitim programının içselleştirilmiş damgalanmayı azalttığı ve umudu arttırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Bilişsel Davranışçı Terapi, Çocuk, DEHB, hemşire, içselleştirilmiş damgalanma, psikoeğitim, umut

Rıdvan Yılmaz

Bilişsel davranış terapileriPanik bozuklukPsikiyatrik hemşirelik+3

Panik bozukluk tanısı alan bireylerde bilişsel davranışçı terapi temelli psikoeğitimin psikolojik iyi oluş ve stresle başa çıkmaya etkisi

Amaç: Bu araştırma panik bozukluk tanısı alan bireylerde bilişsel davranışçı terapi temelli psikoeğitimin psikolojik iyi oluş ve stresle başa çıkmaya etkisi belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metod: Araştırma ön test-son test kontrol gruplu randomize kontrollü olarak Diyarbakır Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Dicle Üniversitesi Hastanesi'nde Mayıs 2021-Temmuz 2022 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırma, Diyarbakır Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Dicle Üniversitesi Hastanesi polikliniklerinde tedavi gören 105 panik bozukluk tanılı bireyle (51 deney, 54 kontrol) tamamlandı. Veriler Tanıtıcı Özellikler Formu, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği (PİOÖ) ve Stresle Başa Çıkma Ölçeği (SBÇÖ) kullanılarak toplandı. Deney grubunda yer alan panik bozukluk tanılı bireylere 8 oturumluk (haftada bir oturum) BDT temelli psikoeğitim grup eğitimi şeklinde verildi, kontrol grubunda yer alan panik bozukluk tanılı bireylere herhangi bir girişim uygulanmadı. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, ki kare, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi kullanıldı. Bulgular: Deney grubunda yer alan panik bozukluk tanılı bireylerin BDT temelli psikoeğitim sonrası psikolojik iyi oluş (41.37±4.06) ve stresle başa çıkma (86.72±6.84) puanlarının kontrol grubunda yer alan panik bozukluk tanılı bireylerin psikolojik iyi oluş (31.46±8.35) ve stresle başa çıkma (83.57±5.96) puanlarına göre arttığı belirlendi. Araştırmada, BDT temelli psikoeğitimin deney grubunda yer alan panik bozukluk tanılı bireylerin psikolojik iyi oluş ve stresle başa çıkma ölçeği ön test ve son test toplam puan ortalaması arasındaki farkın istatistiksel olarak önemli olduğu belirlendi (p<0.05). Sonuç: BDT temelli psikoeğitimin; panik bozukluk tanılı bireylerin psikolojik iyi oluş ve stresle başa çıkma düzeylerini artırmada etkili olduğu bulundu. Anahtar Kelimeler: BDT, Panik Bozukluk, Psikoeğitim, Psikolojik İyi Oluş, Stresle Başa Çıkma, Psikiyatri Hemşireliği

Tülay Yıldırım Üşenmez

Bedensel farkındalıkBeslenme davranışıDepresyon+7

Obez ergenlere verilen farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin yeme davranışları ve depresyona etkisi

Amaç: Bu araştırmanın amacı, obez ergenlere verilen farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin yeme davranışları ve depresyona etkisini belirlemektir. Materyal ve Metot: Araştırma, ön test - son test kontrol gruplu deneysel bir çalışma olarak, Mardin il merkezinde bulunan liselerde, Mart 2021 - Mayıs 2021 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırmanın örneklemini güç analizi ile belirlenen 93 (deney grubu:45, kontrol grubu: 48) obez ergen oluşturdu. Verilerin toplanmasında, "Tanıtıcı Özellikler Formu", "Hollanda Yeme Davranışı Anketi" ve "Kutcher Ergen Depresyon Ölçeği" kullanıldı. Deney grubuna 8 haftalık farkındalık temelli stres azaltma eğitimi verildi. Kontrol grubundaki bireylere herhangi bir girişim uygulanmadı. Verilerin değerlendirilmesinde, "yüzdelik dağılım, aritmetik ortalama, standart sapma, ki-kare testi, bağımsız gruplarda t testi ve bağımlı gruplarda t testi" yöntemleri kullanıldı. Bulgular: Deney grubundaki obez ergenlerde FTSA eğitim sonrası yeme davranışları ve depresyon toplam puanlarında azalma görüldüğü ve gruplar arası farkın istatistiksel olarak önemli olduğu belirlendi (p<0.05). Deney grubundaki obez ergenlerin yeme davranışları ve depresyon toplam puanlarının, kontrol grubundakilere göre azaldığı saptandı (p<0.05). Sonuç: FTSA eğitiminin obez ergenlerin yeme davranışlarını olumlu yönde değiştirmede ve depresyon düzeylerini azaltmada etkili bir yöntem olduğu tespit edildi. Anahtar Kelimeler: Depresyon, ergen, farkındalık temelli stres azaltma eğitimi, hemşirelik, obez, yeme davranışları

İbrahim Dağ

Bilişsel davranış terapileriDepresyonPsikiyatrik hemşirelik+2

Depresyon hastalarında bilişsel davranışçı terapi temelli psikoeğitimin intihar riski ve sosyal işlevselliğe etkisi

Amaç: Bu araştırma depresyon hastalarında Bilişsel Davranışçi Terapi (BDT) temelli psikoeğitimin intihar riski ve sosyal işlevselliğe etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metod: Ön test-son test kontrol gruplu deneysel araştırma olarak İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi psikiyatri kliniğinde Mart 2021-Şubat 2022 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırma 100 depresyon hastasıyla (50 deney, 50 kontrol) tamamlandı. Veriler Tanıtıcı Özellikler Formu, İntihar Olasılığı Ölçeği (İOÖ) ve Sosyal Uyum Kendini Değerlendirme Ölçeği kullanılarak toplandı. Deney grubundaki depresyon hastalarına 8 oturumluk BDT temelli psikoeğitim verildi, kontrol grubundaki depresyon hastalarına herhangi bir girişim uygulanmadı. Verilerin analizinde yüzde, ortalama, standart sapma, ki kare, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi kullanıldı. Bulgular: Deney grubundaki depresyon hastalarının BDT temelli psikoeğitim sonrası intihar olasılığı (88.72±18.50) düzeyinin kontrol grubundaki depresyon hastalarının intihar olasılığı (94.98±18.92) düzeyine oranla azaldığı, sosyal işlevsellik (62.40±8.86) düzeyinin ise kontrol grubundaki depresyon hastalarının sosyal işlevsellik (51.74±8.18) düzeyine oranla arttığı belirlendi. Araştırmada, BDT temelli psikoeğitim uygulamasının deney grubundaki depresyon hastalarının intihar olasılığı ve sosyal işlevsellik düzeyleri üzerinde istatistiksel olarak önemli bir fark oluşturduğu (p<0.05) saptandı. Sonuç: Depresyon hastalarına uygulanan BDT temelli psikoeğitimin; bu hastalarda intihar riski düzeyini azaltmada ve sosyal işlevsellik düzeyini arttırmada etkili olduğu belirlendi. Anahtar Kelimeler: BDT, depresyon, intihar olasılığı, sosyal işlevsellik, psikiyatri hemşireliği, psikoeğitim.

Ümmügülsüm Gül

AnksiyeteBilişsel davranış terapileriPsiko-eğitim programı+3

Kemoterapi alan bireylerde bilişsel davranışçı terapi temelli psikoeğitimin öfke kontrolü ve ölüm anksiyetesine etkisi

Amaç: Bu araştırma, kemoterapi alan bireylerde Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) temelli psikoeğitimin öfke kontrolü ve ölüm anksiyetesine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma ön test son test kontrol gruplu deneysel bir tasarım olarak Batman Eğitim Araştırma Hastanesi Kemoterapi Ünitesinde Şubat 2022- Haziran 2023 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırma kemoterapi alan 80 birey (40 kontrol, 40 deney) ile tamamlanmıştır. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Kontrol Altına Alınmış Öfke Ölçeği (KAAÖÖ) ve Ölüm Kaygısı Ölçeği (ÖKÖ) kullanılmıştır. Deney grubundaki bireylere 8 seanslık BDT temelli psikoeğitim verilmiştir. Kontrol grubuna ise herhangi bir girişimde bulunulmamıştır. Verilerin analizinde yüzdelik dağılım, ki kare testi, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi kullanılmıştır. Bulgular: Deney grubunda bulunan kemoterapi alan bireylerin BDT temelli psikoeğitim sonrası öfke kontrolü (24.67±2.74) düzeyinin kontrol grubunda yer alan kemoterapi alan bireylerin öfke kontrolü (17.20±4.52) düzeyine oranla arttığı, ölüm anksiyetesi (6.72±0.98) düzeyinin ise kontrol grubundaki kemoterapi alan bireylerin ölüm anksiyetesi (8.00±1.45) düzeyine göre azaldığı tespit edilmiştir. Araştırmada, BDT temelli psikoeğitimin deney grubunda yer alan kemoterapi alan bireylerin kontrol altına alınmış öfke ölçeği ve ölüm kaygısı ölçeği ön test ve son test toplam puan ortalaması arasındaki farkın istatistiksel olarak önemli olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Sonuç: BDT temelli psikoeğitimin; kemoterapi alan bireylerin öfke kontrol düzeylerini artırdığı, ölüm anksiyetesi düzeylerini ise azaltığı tespit edilmiştir. BDT temelli psikoğitimin psikiyatri hemşireliği ve psikoonkoloji uygulamalarında bireylerin düşünce ve duygularını (öfke, anksiyete) düzeltmek amacıyla profesyonel bir terapotik uygulama olarak kullanılması önerilebilir. Anahtar Kelimer: Bilişsel davranışçı terapi, kanser, öfke kontrolü, ölüm anksiyetesi, psikiyatri hemşireliği, psikoeğitim.

Sabri Toğluk

2023

Bilişsel davranış terapileriPsikiyatrik hastalarPsikiyatrik hastalıklar+3

Şizofreni tanılı bireylerde bilişsel davranışçı terapi temelli psikoeğitimin tedaviye uyum ve agresyona etkisi

Amaç: Bu araştırma şizofreni tanılı bireylerde bilişsel davranışçı terapi (BDT) temelli psikoeğitimin tedaviye uyum ve agresyona etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metod: Araştırma ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel model olarak 73 şizofreni hastasıyla (33 deney, 40 kontrol) Haziran 2022- Temmuz 2023 tarihleri arasında yürütüldü. Veriler Tanıtıcı Özellikler Formu, Morisky Tedaviye Uyum Ölçeği (MTUÖ) ve Buss-Perry Saldırganlık Ölçeği (BPSÖ) kullanılarak toplandı. Deney grubundaki şizofreni hastalarına 8 oturumluk BDT temelli psikoeğitim verildi. Kontrol grubuna herhangi bir girişimde bulunulmadı. Verilerin analizinde yüzdelik, ortalama, standart sapma, Ki-kare testi, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi kullanıldı. Bulgular: Deney grubundaki şizofreni tanılı bireylerin BDT temelli psikoeğitim sonrası tedaviye uyum düzeyinin (3.57±0.66) kontrol grubundaki şizofreni hastalarının tedaviye uyum düzeyine (2.17±1.36) göre arttığı, agresyon düzeyinin (73.12±15.28) ise kontrol grubu şizofreni hastalarının agresyon düzeyine (85.60±11.72) göre azaldığı belirlendi. Araştırmada, BDT temelli verilen psikoeğitimin deney grubunda tedaviye uyum ve saldırganlık düzeyleri üzerinde istatiksel olarak önemli bir fark olduğu (p=0.001) belirlendi. Sonuç: Şizofreni tanılı bireylerde BDT temelli psikoeğitimin tedaviye uyumu arttırma ve agresyonu azaltma üzerinde etkili olduğu belirlendi. Psikiyatri hemşirelerinin, şizofreni tanılı bireylerde tedaviye uyumu artırmak ve saldırganlığı azaltmak için hemşirelik uygulamalarında BDT temelli psikoeğitime yer vermeleri önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Agresyon, BDT, Psikiyatri hemşireliği, Psikoeğitim, Şizofreni, Tedaviye uyum

Sevinç Yaşar Can

BilinçBilinçli farkındalıkDepresyon+4

2023

Master'sOpen AccessTR

Depresyon hastalarında bilinçli farkındalık ile olumsuz otomatik düşünceler arasındaki ilişki

Depresyon Hastalarında Bilinçli Farkındalık ile Olumsuz Otomatik Düşünceler Arasındaki İlişki Amaç: Bu çalışmanın amacı depresyon hastalarında bilinçli farkındalık ile olumsuz otomatik düşünceler arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Materyal ve Metot: İlişkisel tanımlayıcı olarak yapılan araştırmanın evrenini İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi psikiyatri kliniğinde tedavi gören 800 yetişkin depresyon hastası oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemi yapılan güç analizi ile 151 depresyon hastası olarak belirlenmiştir. Araştırmanın verileri Temmuz 2017-Mayıs 2018 tarihleri arasında psikiyatri kliniğindeki hastalarla araştırmacı tarafından yüz yüze görüşülerek toplanmıştır. Verileri toplamak için Tanıtıcı Özellikler Formu, 'Bilinçli Farkındalık Ölçeği (BİFÖ)', 'Olumsuz Otomatik Düşünceler Ölçeği (OODÖ)' kullanılmıştır. Verilerin analizinde; yüzdelik dağılım, aritmetik ortalama ve Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların, bilinçli farkındalık ölçeğinden aldıkları toplam puan ortalamasının 32.59±8.55, olumsuz otomatik düşünceler ölçeğinden aldıkları toplam puan ortalamasının 109.06±15.07 olduğu belirlenmiştir. Araştırmada depresyon hastalarında bilinçli farkındalık ile olumsuz otomatik düşünceler arasında istatistiksel olarak negatif yönde güçlü bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0.05). Sonuç: Araştırmada hastaların olumsuz otomatik düşüncelerinin yüksek, bilinçli farkındalıklarının düşük olduğu ve bilinçli farkındalık azaldıkça olumsuz otomatik düşüncelerin arttığı belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Bilinçli Farkındalık, Depresyon, Hemşirelik, Olumsuz Otomatik Düşünce

Mehmet Osman Ayhan

2019

Bilinçli farkındalıkFarkındalıkHasta eğitimi+4

Şizofreni hastalarında bilinçli farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin umut, psikolojik iyi oluş ve işlevsel iyileşmeye etkisi

Amaç: Bu araştırma, şizofreni hastalarında bilinçli farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin umut, psikolojik iyi oluş ve işlevsel iyileşmeye etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal Metot: Araştırma ön test son test kontrol gruplu yarı deneme modeli olarak, Eylül 2018- Ocak 2020 tarihleri arasında Elazığ TRSM, Malatya Göztepe TRSM, Malatya Yeşilyurt TRSM'de yürütüldü. Araştırma, örneklem seçim yöntemine gidilmeden, araştırma kriterlerine uyan 137 hasta ile tamamlandı. Veriler, Tanıtıcı Özellikler Formu, Herth Umut Ölçeği, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ve ŞİLO kullanılarak toplandı. Farkındalık grubuna 16 oturumluk farkındalık temelli stres azaltma; psikoeğitim grubuna 8 oturumluk psikoeğitim programı uygulandı. Kontrol grubuna ise herhangi bir girişim uygulanmadı. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistik yöntemler, One Way ANOVA ve Tekrarlayan Ölçümlerde ANOVA kullanıldı. Bulgular: Eğitim öncesi farkındalık, psikoeğitim ve kontrol grubunun umut düzeylerinin düşük, psikolojik iyi oluşlarının ve işlevsel iyileşme düzeylerinin orta düzey olduğu belirlendi. Farkındalık grubundaki hastaların umut, psikolojik iyi oluş ve işlevsel iyileşme ikinci ve üçüncü ölçüm puan ortalamalarının psikoeğitim ve kontrol grubuna göre artma gösterdiği ve gruplar arası farkın istatistiksel olarak önemli olduğu belirlendi (p˂0.05). Grup içi karşılaştırmada; farkındalık ve psikoeğitim grubu umut, psikolojik iyi oluş ve işlevsel iyileşme düzeyi birinci puanının, ikinci ve üçüncü ölçüme göre istatistiksel olarak önemli derecede düşük olduğu saptandı (p˂0.05). Kontrol grubu grup içi karşılaştırmasında ise umut, psikolojik iyi oluş ve işlevsel iyileşme düzeyinde istatistiksel olarak önemli bir değişimin olmadığı belirlendi (p˃0.05). Sonuç: FTSA'nın psikoeğitime oranla şizofreni hastalarında umut, psikolojik iyi oluş ve işlevsel iyileşme düzeyini arttırmada daha etkili olduğu bulundu. Anahtar Kelimeler: Farkındalık temelli stres azaltma terapisi, hemşirelik, işlevsel iyileşme, psikolojik iyi oluş, şizofreni, umut.

Aysel Özdemir

BağımlılıkDepresyonErgenler+3

2020

Master'sOpen AccessTR

Adölesanlarda sosyal medya kullanımının depresyon ve yalnızlığa etkisi

Amaç: Bu araştırmanın amacı, adölesanlarda sosyal medya kullanımının depresyon ve yalnızlığa etkisini belirlemektir. Materyal ve Metot: Kesitsel tipte yapılan araştırma Mart 2019-Ocak 2020 tarihleri arasında Mardin il merkezinde bulunan ortaöğretim kurumlarında yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemi yapılan güç analizi ile 599 öğrenci olarak belirlenmiştir. Verilerin toplanmasında; Tanıtıcı Özellikler Formu, Ergenlerde Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, UCLA Yalnızlık Ölçeği, ve Reynolds Ergenlerde Depresyon Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin Analizinde; yüzdelik dağılım, bağımsız gruplarda t testi, varyans analizi, Kruskall Wallis ve regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Adölesanların sosyal medya bağımlılığı toplam puan ortalaması 6.21±2.50 (orta düzey), depresyon toplam puan ortalaması 67.60±15.59 (orta düzey), yalnızlık toplam puan ortalaması 58.65±9.90 (orta düzey) olarak saptanmıştır. Araştırmada adölesanların sosyal medya bağımlılığının depresyon ve yalnızlığı açıklamada istatistiksel öneme sahip olduğu belirlenmiştir (p<.05). Sonuç: Sosyal medya bağımlılığının adölesanlarda depresyon ve yalnızlığı etkilediği belirlenmiştir. Okullar da rehberlik öğretmenlerinin adölesanlara sosyal medya kullanımının olumsuz etkilerini açıklayan, ilişkili olduğu depresyon ve yalnızlık ile baş etme yöntemlerini içeren eğitim vermesi önerilebilir. Anahtar Kelimeler: Adölesan, Depresyon, Hemşirelik, Sosyal Medya Bağımlılığı, Yalnızlık

Sevinç Yaşar Can

2020

Motivasyonel görüşmePsiko-eğitim programıPsikolojik iyi oluş+3

Şizofreni hastalarında motivasyonel görüşme tekniklerine temellendirilmiş psikoeğitimin tedaviye uyum, umut ve psikolojik iyi oluşa etkisi

Amaç: Bu araştırma şizofreni hastalarında motivasyonel görüşme tekniklerine temellendirilmiş psikoeğitimin tedaviye uyum, umut ve psikolojik iyi oluşa etkisini belirlemek için yapılmıştır. Materyal Metot: Araştırma ön test son test kontrol gruplu deneme modeli olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklem büyüklüğü yapılan güç analizi ile 150 (75 deney, 75 kontrol grubu) şizofreni hastası olarak belirlenmiştir. AraştırmaEkim 2018-Temmuz 2020 tarihleri arasındaAnkara TRSM, Etimesgut Şehit Sait ERTÜRK Devlet Hastanesi TRSM ve Çankırı TRSM'deyapılmıştır. Veriler Tanıtıcı Özellikler Formu, Morisky Tedaviye Uyum Ölçeği (MTUÖ), Herth Umut Ölçeği (HUÖ), Psikolojik İyi Oluş Ölçeği (PİOÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde; sayı, yüzdelik, ortalama, standart sapma, ki kare, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi uygulanmıştır. Bulgular: Deney grubundaki hastaların son test tedaviye uyum (2.881.11), umut (36.123.24) ve psikolojik iyi oluş (24.562.91) düzeylerinde kontrol grubuna (tedaviye uyum=1.040.03, umut=20.233.44, psikolojik iyi oluş=19.732.61) göre daha fazla artma meydana geldiği saptanmıştır. Araştırmada motivasyonel görüşme tekniklerine temellendirilmiş psikoeğitimin deney ve kontrol grubu hastaların tedaviye uyum, umut ve psikolojik iyi oluş düzeylerinde istatistiksel olarak önemli bir fark oluşturduğu belirlenmişitr (p<0.05). Sonuç: Şizofreni hastalarına uygulanan motivasyonel görüşme tekniklerine temellendirilmiş psikoeğitimintedaviye uyum, umut ve psikolojik iyi oluşu arttırmada etkili olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, motivasyonel görüşme, psikoeğitim, psikolojik iyi oluş, şizofreni, tedaviye uyum, umut

Pınar Harmancı