Theses supervised by Prof. Dr. Yusuf Uçar

10 theses · Isparta University of Applied Sciences, İnönü University

Master'sOpen AccessTR

Farklı toprak nemi düzeylerinin lisianthus'ta verim ve bazı kalite parametrelerine etkisi

Bu çalışma, lisianthus (Eustoma grandiflorum Raf. Shinn.) bitkisinde farklı sulama aralıkları (SA1: 2 gün ve SA2: 4 gün) ve toprak nem düzeylerinin (S1=S1 ×1.00, S2= S1×0.75, S3= S3×0.50 ve S4= S1×0.25) verim ve kalite parametrelerine olan etkisini belirlemek amacıyla 2014 yılında yürütülmüştür. Araştırmada, Eustoma grandiflorum Raf. (Shinn.) türüne ait 'Arena White' beyaz renkli, katmerli çiçeklere sahip çeşit kullanılmıştır. Deneme konularına uygulanan sulama suyu miktarı 180.25-493.58 mm, ölçülen bitki su tüketimi ise 283.13-493.58 mm arasında değişmiştir. Farklı toprak nem düzeyleri lisianthus bitkisinde çiçek sapı uzunluğunu, çiçek sapı kalınlığını, dal ağırlığını, çiçek sayısını, kuru madde oranını, yaprak alan indeksini ve boğum sayısını istatistiksel olarak önemli düzeyde etkilemiştir. Çalışmada çiçek sapı uzunluğu, çiçek sapı kalınlığı, bitki ağırlığı, çiçek sayısı, kuru madde oranı, yaprak alan indeksi ve boğum sayısı sırasıyla 46.40-77.76 cm, 3.86-6.09 mm, 34.99-70.14 g, 5.21-8.57 adet/dal, % 12.57-% 15.48, 1.10-3.91 cm2/cm2 ve 7.03-9.39 adet/dal arasında değişmiştir Araştırma sonucunda pazarlanabilir verim ve en önemli kalite parametresi olan çiçek boyu uzunluğu göz önüne alındığında, tarla kapasitesinden eksilen nemin tamamının iki ya da dört gün aralıklarla uygulandığı S1 sulama programı deneme koşullarında en uygun sulama programı olarak belirlenmiştir.

Muhammet Böcek
Isparta University of Applied Sciences · Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
2019
00
Master'sOpen AccessTR

Burdur-Yeşilova-Sazak köyü arazi toplulaştırma projesinin metrik indeksler kullanılarak değerlendirilmesi

Bu araştırma, Burdur Yeşilova Sazak köyü arazi toplulaştırma projesinin metrik indeksler kullanılarak değerlendirilmesi amacı ile yürütülmüştür. Bu amaçla, toplam parsel sayısı, ortalama parsel büyüklüğü, toplulaştırma oranı, toplulaştırma katsayısı, toplam kenar, kenar yoğunluğu, şekil indeksi, fraktal boyut, ortalama şekil indeksi, alan ağırlıklı ortalama şekil indeksi ve çift logaritmalı fraktal boyut indeksi kullanılmıştır. Belirtilen bu indeksler proje sahasının tamamında ve hisseli parseli olmayan işletmelerde değerlendirilmiştir. Araştırma sahasında, 2 280 olan parsel sayısı toplulaştırma projesiyle 841'e düşmüştür. Ortalama parsel büyüklüğü proje alanının tamamında toplulaştırma ile birlikte 1.98 da'dan 5.11 da'a, hisseli parseli olmayan işletmelerde ise 2.09 da'dan 4.95 da'a yükselmiştir. Ortalama parsel sayısı toplulaştırma ile tüm proje alanında 7.33'den 2.7'ye hissesiz işletmelerde ise 5.31'den 2.07'ye gerilemiştir. Toplulaştırma oranı ve toplulaştırma katsayısı ise sırasıyla % 63.11 ve % 36.97 olarak gerçekleşmiştir. Toplam kenar uzunluğu tüm proje alanında toplulaştırma ile birlikte 451 467 m'den 262 298 m'ye, hissesiz işletmelerde ise 112 941 m'den 66 483 m'ye düşmüştür. Kenar yoğunluğu tüm proje alanında 998 m/ha'dan 609 m/ha'a, hissesiz işletmelerde 1 101 m/ha'dan 824 m/ha'a inmiştir. Şekil indeksi tüm proje alanında toplulaştırmayla birlikte 1.23'den 1.31'e hissesiz işletmelerde ise 1.23'den 1.34'e yükselmiştir. Fraktal boyut indeksi toplulaştırma sonrasında tüm proje alanında 1.42'den 1.38'e, hissesiz işletmelerde ise 1.42'den 1.34'e düşmüştür. Ortalama şekil indeksi araştırma alanının tamamı için toplulaştırma ile 1.37'den 1.35'e inerken, hissesiz işletmelerde 1.31'den 1.34'e yükselmiştir. Alan ağırlıklı ortalama şekil indeksi ise toplulaştırma ile birlikte tüm proje alanında 1.4'den 1.3'e düşerken hissesiz işletmelerde 1.33'den 1.35'e yükselmiştir. Çift logaritmalı fraktal boyut indeksinin ise toplulaştırma ile tüm proje alanında 1.5'den 1.3'e, hissesiz işletmelerde 1.3'den 1.1'e düşmüştür. Araştırma sonunda, kullanılan indekslerden sadece kenar yoğunluğu, fraktal boyut ve çift logaritmalı fraktal boyut indeksinin toplulaştırma projesinin değerlendirilmesinde kullanılabileceği anlaşılmıştır.

Ömer Cebeci
Isparta University of Applied Sciences · Institute of Graduate Studies
2019
00
Master'sOpen AccessTR

Aydın-Koçarlı-Yeniköy arazi toplulaştırma projesinin toplu damla sulamada proje maliyetine etkisi

Bu çalışmada, Aydın Koçarlı Yeniköy arazi toplulaştırma projesi toplu damla sulama sisteminde proje maliyetine etkisi araştırılmıştır. Bu amaçla, arazi toplulaştırma öncesi ve sonrası için damla sulama sistemi tasarımı yapılmış ve bu projelerin, 2019 fiyatlarına göre proje keşif bedeli, tesis masrafı ve tesis+yatırım masrafı açısından değerlendirilmiştir. Ayrıca toplulaştırmanın parsel sayıları ve ortalama parsel büyüklüklerine etkisi de incelenmiştir. Arazi toplulaştırma projesi sonucunda, parsel sayısı 411'den 444'e yükselmiş ve ortalama parsel büyüklüğü 9.25 dekar'dan 5.83 dekar'a düşmüştür. Toplulaştırma oranı -%8 olarak gerçekleşmiştir. Toplulaştırma ile birlikte hidrant sayısı % 37, toplam boru uzunluğu ise % 28 oranında azalmıştır. Keşif bedeli toplulaştırma öncesinde 6832034 TL iken toplulaştırma sonrasında 5300925 TL'dir. Proje keşif bedelindeki azalma % 22 olmuştur. Proje tesis masrafı ve tesis masrafı+yatırım masrafı toplulaştırma öncesinde sırasıyla 7856839 TL ve 17795740 TL iken bu değerler toplulaştırma sonrasında 6096064 TL ve 13807584 TL olarak gerçekleşmiştir. Sonuç olarak bu çalışma ile, arazi toplulaştırmasının diğer pek çok tarımsal altyapı yatırımında olduğu gibi damla sulama sisteminin proje ekonomisi üzerinde belirgin bir olumlu etkisinin olduğu saptanmıştır.

Şimal İl Görgün
Isparta University of Applied Sciences · Institute of Graduate Studies
2019
00
Master'sOpen AccessTR

Acıpayam sulama birliği performansının değerlendirilmesi

Çalışma, Denizli ilinde bulunan, Acıpayam sulama şebekesinde yapılmıştır. Acıpayam sulamasının brüt sulama alanı 11 269 hektar net sulama alanı ise 10 300 hektar'dır. Acıpayam Sulama Şebekesi 1997 yılında işletmeye açılmış olup, işletme bakım ve yönetim sorumluğu Acıpayam Sulama Birliğine devredilmiştir. İzleme ve değerlendirme son yıllarda yönetim işleminin bir parçası olarak değerlendirilmektedir. Bu kapsamda; Acıpayam Sulama Birliğinin mevcut durumu göz önünde bulundurularak, sulama şebekesinin su dağıtım, mali ve üretim performansı gibi bazı performans göstergelerinden faydalanılarak sulama şebekesinin mevcut durumunun tespitinin yapılması amaçlanmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre su dağıtım performansı; sulama birliği sorumluluk sahası içerisinde bulunan su kullanıcılarına 2007-2018 yıllarına ilişkin toplam dağıtılan sulama suyu miktarı 11 330 000-57 190 000 m3/yıl, birim alana dağıtılan yıllık sulama suyu miktarı 1 100- 5 552 m3/ha, birim sulanan alana dağıtılan yıllık sulama suyu miktarı 4 747-9 793 m3/ha, yıllık su temini oranı % 0.59-1.19, mali performans olarak; yatırım masrafının geri dönüşüm oranı % 74-143, birim alana düşen işletme bakım yönetim masrafı 129.4-355 TL/ha, su kullanım hizmet bedeli toplama performansı % 46.9-99.8, üretim performansı olarak; yıllık toplam tarımsal üretim değeri 10 229 658-25 817 050 $, birim sulama alanından elde edilen gelir 993-2 507 $/ha, sulanan birim alandan elde edilen gelir 1 866-5 134 $/ha, şebekeye alınan birim sulama suyundan elde edilen gelir 0.245-1.082 $/m3 olarak bulunmuştur.

Ayşe Cengiz
Isparta University of Applied Sciences · Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
2019
00
Master'sOpen AccessTR

Farklı sulama suyu düzeylerinin yem pancarının verim ve kalite parametrelerine etkisi

Çalışma, Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Tarımsal Araştırma ve Uygulama Çiftliği'nde 2021 yılında farklı sulama suyu düzeylerinin yem pancarının verim ve kalite parametrelerine etkisini belirlemek amacıyla tesadüf bloklar deneme desenine göre üç tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Çalışmada Rota çeşidi yem pancarı kullanılmıştır. Sulama suyu miktarının belirlenmesinde Penman-Monteith yöntemine göre hesaplanan kıyas bitki su tüketimi (ETo) dikkate alınmış, on günlük kıyas bitki su tüketimi toplamının beş farklı oranı (S1: ETo×1.20, S2: ETo×0.90, S3: ETo×0.60, S4: ETo×0.30; S5: ETo×0.00) sulama suyu olarak uygulanmıştır. Denemede damla sulama yöntemi kullanılmıştır. Deneme konularına uygulanan sulama suyu miktarları 131.9 mm – 643.6 mm arasında, bitki su tüketimi (ET) ise 337.1 mm – 782 mm arasında değişmiştir. Deneme konularına göre yaş yaprak verimi, 570 – 1788.1 kg/da, yaş yumru verimi, 1865.7 – 7838.8 kg/da, toplam yaş verim, 2435.8 – 9626.9 kg/da, yaprak kuru madde verimi, 134.1 – 255.5 kg/da, yumru kuru madde verimi 469.9 – 1247.6 kg/da, yumru boyu, 12.2 cm – 25.4 cm, yumru çapı, 6.5 – 12.4 cm arasında değişmiştir Verim tepki etmeni (ky) 1.04 olarak hesaplanmıştır. Su kullanım randımanı 72.3 – 145.0 kg/ha/mm arasında iken sulama suyu randımanı 111.7 – 157.5 kg/ha/mm arasında belirlenmiştir. Deneme koşulları için yeterli sulama suyu koşullarında S2 konusu en uygun sulama programı olarak belirlenmiştir. Kısıtlı sulama suyu koşullarında ise kıyas bitki su tüketiminin %60'ının ya da %30'unun uygulandığı S3 veya S4 konularının sulama programı olarak kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Su kısıtıSulamaSulama programlaması+2
Emmanuel Hakıruwızera
Isparta University of Applied Sciences · Institute of Graduate Studies
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Burdur-Çavdır-Küçükalan basınçlı sulama sisteminin COPAM yazılımı ile performans analizi

Bu çalışmada, Burdur Çavdır Küçükalan basınçlı sulama sisteminin performans analizini yapmak için COPAM (Sınıflandırılmış Karakteristik Eğriler Modeli) bilgisayar yazılımı kullanılmıştır. Bu yazılım yardımıyla debi – su kaynağı kotu, bağıl basınç açısından yetersiz hidrantların tespiti, hidrant güvenilirliği, farklı kaynak yüksekliklerinde hidrantların yeterliliği, mevcut koşullarda boru çaplarının yeninden belirlenmesi, hesaplanan boru çaplarına göre sulama sisteminin eski ve yeni maliyetinin karşılaştırılması gibi analizler yapılmıştır. Çalışma sonunda, sulama sisteminin mevcut koşullarda % 90'lık bir verim ile çalışabileceği belirlenmiştir. Çalışmada ayrıca, sistemde bulunan 42 adet hidrantın 2'sinde hem bağıl basınç açısından yetersizlik olduğu hem de güvenilirlik değerlerinin '0' olduğu saptanmıştır. Mevcut koşullarda boru çapları açısından yapılan değerlendirmede ise 26 boru hattında daha küçük çaplı borular kullanılması gerekirken (6818.50 m) 2 noktada ise daha büyük çaplı boruların kullanılması gerektiği (491.40 m) saptanmıştır. COPAM yazılımıyla hesaplanan boru çaplarının kullanılması durumunda, bağıl basınç eksikliği olan hidrant sayısı 1'e düşmüştür. Yapılan maliyet analizinde ise COPAM yazılımı ile belirlenen boru çaplarının kullanılması durumunda proje maliyetinden 57262.49 $ tasarruf edilebileceği saptanmıştır. Sonuç olarak, basınçlı sulama sistemlerinin performans analizinde COPAM programının kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır. COPAM veya benzeri programların kullanılması durumunda, projelerin yatırım maliyetlerini düşürerek verimliliklerini yükseltmek mümkün olabilecektir. Bu nedenle COPAM veya benzeri programların basınçlı sulama sistemlerinin değerlendirilmesi amacıyla ilgili kurumlar tarafından kullanılması gerektiği düşünülmektedir.

Basınçlı sulama sistemleriBurdurPerformans
Can Özkaya
Isparta University of Applied Sciences · Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
2022
00
DoctorateOpen AccessTR

Aspir (carthamus tinctorius L.)'de malç uygulamalarının ve farklı gelişme dönemlerinde uygulanan su kısıtının verim ve kalite parametrelerine etkisi

Bu denemede, aspir bitkisinde yetişme dönemi boyunca uygulanan malç uygulamalarının kısıtlı sulama koşulları altında bitkinin verim, kalite ve su kullanım özelliklerine etkisi incelenmiştir. Deneme, Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Eğitim, Araştırma ve Uygulama Çiftliği'nde tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Denemede, üç farklı malç uygulaması (M0, M1, M2) ve on farklı sulama konusu (I1, I2, I3, I4, I5, I6, I7, I8, I9, I10) değerlendirmeye alınmıştır. Deneme sonuçlarına göre; en yüksek bitki su tüketimi (ET) birinci ve ikinci yılda M0I1 kombinasyonunda sırasıyla 797.31 mm ve 687.10 mm, en düşük ET birinci ve ikinci yılda M1I8 kombinasyonunda sırasıyla 314.82 mm ve 247.82 mm olarak ölçülmüştür. En yüksek tane verimi birinci yılda M0I1 kombinasyonunda 1077.02 kg da-1, ikinci yılda ise M1I1 kombinasyonunda 740.01 kg da-1 olarak belirlenmiştir. En yüksek yağ verimi birinci yılda M0I1 kombinasyonundan 339.07 kg da-1, denemenin ikinci yılında ise M1I10 kombinasyonundan 202.39 kg da-1 olarak elde edilmiştir. Malç uygulamaları ve sulama konularının palmitik asit oranı üzerindeki etkisi istatistiksel olarak önemli bulunmazken, en düşük stearik asit oranı birinci yılda M2I2 kombinasyonunda, ikinci yılda ise I1 ve I7 sulama konularında, en yüksek oleik asit oranı birinci yılda M2I7 kombinasyonunda, ikinci yılda ise M2I5 kombinasyonunda, en yüksek linoleik asit oranı ise birinci yılda M1I9, ikinci yılda ise M1I7 kombinasyonunda tespit edilmiştir. Denemenin birinci yılında plastik malç uygulamaları verim parametrelerinde artış sağlamasına rağmen yüksek maliyetli olması karlılığı sınırlandırmıştır. Denemenin ikinci yılında ise iklim koşulları ve düşük satış fiyatları nedeniyle her konuda ekonomik kayıp yaşanmıştır.

AspirMalç uygulaması
Emre Topçu
Isparta University of Applied Sciences · Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
2025
00
DoctorateOpen AccessTR

Biyokömür ve malç uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında domatesin verim ve kalite özelliklerine etkisi

Bu çalışmada, sürdürülebilir tarım uygulamaları kapsamında farklı sulama düzeyleri, biyokömür dozları ve malç uygulamalarının domates meyvesinin verim, kalite ve besin içeriği üzerindeki etkileri incelemiştir. Araştırma, Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma alanında yapılmıştır. Çalışmada 3 farklı sulama konusu (I100: Tam sulama, I75: %25 su kısıtı ve I50: %50 su kısıtı) dört farklı biyokömür dozu (B0: 0 t/ha, B1: 10 t/ha, B2: 20 t/ha ve B3: 30 t/ha) ve iki farklı malç uygulaması (M0: Malçsız ve M1: Malçlı) yer almıştır. Araştırma sonuçlarına göre; bitki su tüketimi (ET) en yüksek M0B3I100'de (2191.5 mm), en düşük M1B0I50'de (808.7 mm); WUE en yüksek M1'de (26.2 kg/m3), en düşük ise M0'de (22.3 kg/m3) belirlenmiştir. Deneme konuları içerisinde en fazla verim M0B3I100'den (42.86 t/ha) elde edilirken en az verim ise M1B3I50'den (15.71 t/ha) elde edilmiştir. Biyokömür uygulamaları toplam verimi %7.99 ile %9.44 arasında artırmış, malç ve biyokömürün birlikte kullanımı ise %0.20 ile %12.03 arasında artırmıştır. Sonuçlar, tam sulamanın (I100) en yüksek verimi sağladığını, ancak kısmi su stresinin (I75 ve I50) bitkilerde metabolik stresi artırarak likopen, C vitamini ve flavonoid gibi sekonder metabolitlerin üretimini desteklediğini göstermiştir. Biyokömür uygulamaları, toprak özelliklerini iyileştirerek su tutma kapasitesini artırmış ve meyve kalitesini önemli ölçüde yükseltmiştir; en yüksek biyokömür dozu (B3) özellikle flavonoid, likopen ve karoten miktarlarında belirgin artışlar sağlamıştır. Malç uygulamaları, toprak nemini koruyarak su kullanım verimliliğini artırmış ancak kalite parametreleri üzerindeki etkileri sınırlı kalmıştır. Sulama, biyokömür ve malç faktörleri arasındaki etkileşimler, besin içeriği ve renk yoğunluğunu artırmada sinerjik etkiler yaratmıştır. Bu bulgular, sulama yönetimi, biyokömür ve malç uygulamalarının entegre edilmesinin, sürdürülebilir kaynak kullanımı ve domates yetiştiriciliğinde kaliteyi artırma potansiyelini ortaya koymaktadır.

BiyokömürDomatesMalç uygulaması+1
Esengül Demirel
Isparta University of Applied Sciences · Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Eğirdir-boğazova elma bahçelerindeki damla sulama sistemlerinin hidrolik açıdan değerlendirilmesi

Bu çalışma Türkiye'nin en önemli elma üretim bölgelerinden biri olan Isparta ili Eğirdir İlçesi Boğazova'da bulunan Balkırı, Eyüpler, Kırıntı, Tepeli ve Yukarıgökdere köylerindeki elma bahçelerinde damla sulama sistemlerinin hidrolik performanslarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla belirtilen bu köylerde parseller büyüklük grupları göz önüne alınarak yöreyi temsil edecek şekilde toplam 58 adet parsel seçilmiştir. Seçilen bu parsellerde bulunan damla sulama sistemlerinde lateral debi değişimi (qdeg), lateral basınç değişimi (hdeg), damlatıcı debi değişim katsayısı (CV), Christiansen eşdağılım katsayısı (CU), dağılım üniformitesi (DU), damlatıcı debi üniformitesi (EU), istatistiksel eşdağılım (Us) ve sistem yayılım üniformitesi incelenmiştir. Araştırma sonucunda, lateral debi değişimi (qdeg) %9.1-55.6 arasında, lateral basınç değişimi (hdeg) %8.3-77.5 arasında, damlatıcı debi değişim katsayısı (CV) %6-53.5 arasında, Christiansen eşdağılım katsayısı (CU) %60.4-95.3 arasında, dağılım üniformitesi (DU), %34.4-92.6 arasında, damlatıcı debi üniformitesi (EU), %18.7-88.6 arasında, istatistiksel eşdağılım (Us), %46.5-94 arasında ve sistem yayınım üniformitesi (Eua) ise %35.4-90.0 arasında belirlenmiştir. Parsel gruplarının lateral debi değişimi (p<0.05) ve lateral basınç değişimi (p<0.01) üzerindeki etkisi önemli iken, diğer hidrolik parametreler üzerindeki etkisi önemsiz bulunmuştur.

Damla sulamaElma
Ahmed Muse Jılaow
Isparta University of Applied Sciences · Institute of Graduate Studies
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Genelleştirilmiş eşit genişlikli dalga (GEW) denkleminin nümerik çözümü için crank-nicolson sonlu fark şeması

Genelleştirilmiş Eşit Genişlikli Dalga (GEW) Denkleminin nümerik çözümlerinin bulunmasını amaçlayan bu tez çalışması beş bölümden oluşmaktadır. Tezin giriş bölümünde dalga kavramı ve dalga denklemleri hakkında kısaca bahsedildi. İkinci bölümde tezde kullanılan sonlu fark yöntemleri, Rubin-Graves ve Richtmyer lineerleştirme teknikleri, von Neumann kararlılık analizi, lokal kesme hatası, kararlılık, tutarlılık, yakınsaklık tanımları ve Lax'ın denklik teoremi sunuldu. Üçüncü bölümde GEW denkleminin literatür taraması ayrıntılı olarak yapıldı. Ayrıca Tek soliter dalga hareketi, İki soliter dalga etkileşimi ve Maxvellian başlangıç şartlı dalga hareketi olmak üzere üç model problem tanıtıldı. Dördüncü bölümde GEW denklemindeki lineer olmayan terim yerine sırasıyla Rubin-Graves ve Richtmyer lineerleştirme teknikleri ile birlikte Crank-Nicolson sonlu fark yönteminin uygulanmasıyla CNSFY-I ve CNSFY-II olarak adlandırılan şemalar elde edildi. Yine aynı bölümde bu denklem için Crank-Nicolson sonlu fark şemasının lokal kesme hatası ve kararlılık analizi verildikten sonra yukarıda bahsedilen üç model probleme CNSFY-I ve CNSFY-II şemalarının uygulanmasıyla elde edilen nümerik çözümlerin mevcut tam çözüm ve literatürdeki diğer çalışmalardaki nümerik çözümler ile karşılaştırılması çizelgelerde sunuldu. Ayrıca model problemlerin davranışlarını gözlemlemek amacıyla parametrelerin bazı özel seçimleri için şekiller sunuldu. Tezin son bölümünde CNSFY-I ve CNSFY-II ile elde edilen nümerik sonuçlar birbiri ile karşılaştırılarak değerlendirmeleri yapıldı.

Hacer Sarıbaş
İnönü University
2025
00

Other supervisors