2014 yılı Parasız Yatılılık ve Bursluluk Sınavının (PYBS) matematik alt testinin cinsiyete göre yanlılığının incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, 2014 yılı Parasız Yatılılık ve Bursluluk Sınavı (PYBS) matematik alt testinin cinsiyete göre Değişen Madde Fonksiyonu (DMF) içerip içermediği, DMF'li maddeler bulunması durumunda, maddelerin yanlı olup olmadığını belirlemektir. Bu araştırma tarama türünde betimsel çalışmadır. Çalışma, Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesinden 5., 6. ve 7. sınıfta öğrenim gören sınava giren toplam 192.075 öğrenciden Milli Eğitim Bakanlığı Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Müdürlüğü tarafından seçkisiz yöntemle belirlenen 38.415 kişi üzerinde yürütülmüştür. Verilerin analizinde belirlenen amaç doğrultusunda DMF belirleme yöntemlerinden Rasch Modeli esas alınmıştır. DMF analizine geçmeden önce verilerin Rasch modelinin sayıtlılarını karşılayıp karşılamadığı incelenmiştir. Bu doğrultuda öncellik tek boyutluluk varsayımını test etmek için yapılan Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile 25 matematik alt testi üzerinde uyum iyiliği değerlerinden NFI, TLI, CFI, RMSEA, IFI, RFI, GFI ve SRMR incelenmiş ve uyumu bozan maddeler çıkarılmıştır. 5. sınıf matematik alt testi 22, 6. sınıf matematik alt testi 19 ve 7. sınıf matematik alt testi ise 22 soruya indirgenmiştir. Testlerin tek boyutlu olduğu kabul edilmiştir. Sınıflar düzeyinde DMF kontrast değerleri incelendiğinde 5. sınıf matematik alt testinin -0.21 ile +0.20; 6. sınıf matematik alt testinin -0.21 ile +0.30 ve 7. sınıf matematik alt testinin ise -0.30 ile +0.20 arasında değiştiği görülmüştür. Testler için yapılan analizlerde analize dahil edilen hiçbir alt test maddesinde DMF için uygun kontrast değer bulunmamıştır. Diğer bir anlatımla testlerde cinsiyet bakımından farklı işleyen herhangi bir maddeye rastlanmamıştır. Bu sonuç sınavın analize dahil edilen maddeler çerçevesinde cinsiyet açısından farklı grup öğrencilerin lehine ya da aleyhine çalışan maddenin olmadığının göstergesidir. Anahtar Kelimeler: Parasız Yatılılık ve Bursluluk Sınavı, Yanlılık, Değişen Madde Fonksiyonu, Winsteps, Rasch Modeli