Ailevi Akdeniz ateşi olan gebelerin göbek kordonu wharton jölesi mezenkimal kök hücre ilişkisi

Ailesel Akdeniz Ateşi (Familial Mediterranean Fever = FMF), tekrarlayan ateş ve seröz zarların iltihabıyla seyreder ve kalıtsal periyodik ateş sendromlarının en sık görülenidir. Otozomal resesif (OR) geçişlidir. Akdeniz çevresindeki ülkelerde daha sıktır. En önemli ve prognozu en çok etkileyen komplikasyonu amiloidozdur. Amiloidoz başta böbrekler olmak üzere kalp, bağırsaklar, testisler dahil birçok organda birikebilir. FMF'in gebelikteki seyri değişkendir. Bazı gebelerde remisyon, bazılarında ise FMF atak sıklığı ve şiddetinde artış görülür. Ayrıca gebelikte peritonit atakları erken uterus kasılmalarına ve abortusa neden olabilir. FMF tedavisinde kullanılan kolşisinin, anti-mitotik özelliklerinden dolayı gebelikte kullanımı tartışmalıdır. FMF, kolşisin ve amiloidoz gebeliği olumsuz etkileyebilmektedir. Mezenkimal kök hücreler, doku rejenerasyonunda önemli potansiyele sahip hücrelerdir. Mezenkimal kök hücreler açısından zengin olan göbek kordonu bağ dokusu (Wharton Jölesi) kolay elde edilebilen bir dokudur. Çalışmamızda FMF tanılı 7 gebe ile herhangi bir hastalığı bulunmayan (Kontrol) 7 gebenin doğum sonrası alınan göbek kordonları kullanıldı. Bu dokular; Hematoksilen-Eozin (H-E), Masson's Trikrom (TRI), Periodic Acid Schiff (PAS) ve Kongo Red boyaları uygulanarak ışık mikroskobik olarak değerlendirildi. Wharton jölesi kök hücreleri, enzimatik sindirim metodu ile izole edildi. Ardından mezenkimal kök hücrelerde (+) olan CD73, CD90, CD105; (-) olan CD45, CD34 belirteçleri kullanılarak akım-sitometri cihazında mezenkimal kök hücre sayıları tespit edildi. Aynı belirteçler kullanılarak mezenkimal kök hücreler immünohistokimyasal boyama ile görsel olarak da değerlendirildi. Çalışmamızın sonunda FMF'li grupta göbek kordonu çapının ve göbek kordonundaki damar duvar kalınlıklarının, kontrol grubuna göre azalmış, damar lümen çaplarının ise artmış olduğu bulundu. FMF'li grup göbek kordonunda amiloidoz ve vaskülit bulgularına rastlanmadı. Wharton jölesi mezenkimal kök hücre sayı ve yüzdelerinde ise; FMF'li grupta anlamlı azalma tespit edildi. Anahtar Kelimeler: FMF, Gebelik, Göbek kordonu, Wharton jölesi, Mezenkimal kök hücreler