Betonarme kolonların eksenel yük ve burulma etkisi altındaki davranışının deneysel olarak incelenmesi

Geçmişte, dünyanın birçok yerinde ve özellikle ülkemizde meydana gelen yıkıcı depremlerden sonra yapılan saha incelemelerinde, hasar gören veya yıkılan düzensiz yapılarda burulma hasarları gözlemlenmiştir. Bu hasarların özellikle kolonlarda meydana geldiği de bilinmektedir. Deprem durumunda binalara etkiyen tersinir-tekrarlanır yüklemenin, bina içerisindeki bazı kolonların eksenel yük seviyesinin mevcut durumdan daha yüksek seviyelere ulaştığı bilinmektedir. Bu çalışma ile yapılardaki kolonların farklı seviyelerdeki eksenel yük ve burulma etkisindeki davranışı incelenmesi amaçlanmaktadır. Literatürde yapılan çalışmalarda betonarme yapılarda mevcut düzensizlikler nedeniyle kolonlarda oluşabilecek burulma etkileri üzerinde yeterince durulmamıştır. Bu nedenle betonarme yapılarda burulma etkisi altındaki kolonların betonarme davranışı incelenmelidir. Bu amaçla yapılan tez çalışmasında, farklı seviyelerde eksenel yük etkisindeki 7 adet kolon üretilmiştir. Üretilen kolonlar üzerinde tersinir-tekrarlanır burulma yüklemesi oluşturulmuştur. Çalışma kapsamında burulma etkisinin kolona verilmesi amacıyla deney düzeneği tasarımı yapılmıştır. Test edilen deney numunelerinin burulma ve eksenel yük etkisindeki davranışlarının belirlenmesi için her bir deney numunesine ait deney sonuçları ve deneylerden elde edilen davranış özellikleri, her numunede tespit edilmiştir. Eksenel yük ve burulma etkisindeki kolonların, eksenel yük seviyesinin yanı sıra, burulma etkisindeki kolon davranışı, burulmanın oluşumu ve kolon üzerindeki etkileri, burulma etkisindeki kolonda meydana gelen hasar durumları incelenmiştir. Elde edilen sonuçlar literatürdeki çalışmalar ve elde edilen veriler ışığında yorumlanmıştır.