Reinforced concrete
74 theses under this subject heading
Kazıklı temellerin analitik yöntemlerle statik ve betonarme çözümleri
Kazıklı temeller, elverişsiz zemin koşulları altında üst yapı yükünün zemine güvenli bir şekilde iletilmesini sağlamak amacı ile günümüzde oldukça fazla kullanım alanına sahiptir. Yatay ve düşey yükler altında kazıklı temellerin davranışlarının tespiti için bir çok yöntem geliştirilmiştir. Kazıklı temellerin dizaynı; bu çözüm yöntemlerindeki kabullere, mühendislik muhakemesindeki doğru yaklaşımlara ve karmaşık hesapların rahatlıkla yapılmasını sağlayan bilgisayar programı sonuçlarına bağlı olarak yapılmaktadır. Bu çalışmada, literatür kısmında yatay ve düşey yüklü kazık ve kazık gruplarının davranışları incelenmiştir. Çalışmanın uygulama kısmında SAP 2000 Yapı Analiz programı kullanılarak tek kazık çözümleri yapılmıştır. Son kısımda ise çözülen örneklerin neticesinde ulaşılan sonuçlar irdelenerek verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Düşey ve Yatay Yüklü Tek ve Grup Kazıklar, Yatak Katsayısı, Kazıklı Temellerin Tasarım Esasları
Betonarme kirişlerde donatı oranının ve genişlik/yükseklik oranının kiriş davranışına etkileri
Bu tez çalışması kapsamında, betonarme kirişlerin analizinde ve tasarımında bir kısmı yönetmeliklerde verilen şartlara bağlanmış bazı parametrelerin kirişlerin davranışına nasıl etki ettiğini iki aşamalı bir çalışma ile deneysel olarak gözlemlemek, deney sonuçlarını analitik sonuçlarla kıyaslayarak irdelenmiştir. Birinci aşamada yönetmelikte verilen minimum ve maksimum donatı oranları sınırlarına uyularak ve uyulmayarak üretilen kirişlerin davranışları incelenmiştir. İkinci aşamada ise betonarme kirişlerde farklı a/b (genişlik/yükseklik) oranının kiriş davranışına etkisi incelenmiştir. Birinci aşamada Kirişlerde minimum ve maksimum donatı yerleştirilmiş ve yönetmenlikte tanımlanan maksimum donatı oranı 0.85pb'ye karşı gelen dengeli donatı oranının yanı sıra dengeli donatı oranından daha fazla donatı (over reinforcement) uygulanarak toplam altı tane kiriş üretilmiş olup ve tüm kirişler için yük-deplasman ve moment eğrilik ilişkilerine bakılmıştır. Bu üretilen kirişler 4 noktalı eğilme düzeneğinde test edilmiştir. İkinci aşamada farklı a/d donatı oranlarına sahip olan ve değişik üç tane genişlik / yükseklik oranı olmak üzere toplam 6 tane betonarme kiriş deneye tabi tutulmuştur. Bunlar (2/1, 1/1, 1/2) ebadında olup 2/1 genişliğe yüksekliğin iki katı, 1/1 genişliğe yüksekliğin eşit kare kiriş, 1/2 genişliğe yüksekliğin yarısı şeklinde üç farklı kiriş üretilmiştir. Kiriş boyutları olarak 75x150,105x105,150x75 mm birimindedir. Genişliği 75 mm yüksekliği 150 mm değer türlüsü genişliği 150 mm yüksekliği 75 mm ve 105x105 mm genişliği ve yüksekliği aynı olan kare kiriş olarak tanımlanmıştır. Bunların donatı oranları aynı olup maksimuma minimum arasında bir donatı oranı seçilmiştir. Araştırma sorularında yer alan parametrelerin kiriş davranışına olan etkileri imal edilmiş kiriş numuneleri test edilerek araştırılmıştır. Davranışları kıyaslamak için yük-deplasman grafiklerinden faydalanılmıştır.
Depremde betonarme bina performansının doğrusal elastik ve elastik olmayan yöntemler ile belirlenmesi ve yöntemlerin sonuçlarının karşılaştırılması
Betonarme yapıların dinamik yükler altındaki davranışlarının önceden belirlenmesi amacı ile performansa dayalı analiz yöntemi kullanılmaktadır. Deprem Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik (DBYBHY)'de, mevcut betonarme binaların deprem performansının belirlenmesinde doğrusal elastik ve doğrusal elastik olmayan hesap yöntemlerin kullanılmasına izin verilmiştir. Bu çalışmada, burulma düzensizlikleri 1.10 ve 1.21 olan 5 katlı ve 7 katlı çerçeveli betonarme binaların deprem performansı belirlenerek yöntemlerin sonuçları karşılaştırılmıştır. Binanın deprem performansının belirlenmesinde doğrusal elastik yöntemlerden ?Eşdeğer Deprem Yükü Yöntemi (EDYY)?, doğrusal elastik olmayan hesap yöntemlerden ?Artımsal Eşdeğer Deprem Yükü Yöntemi (AEDYY)? ve ?Zaman Tanım Alanında Hesap Yöntemi (ZTAHY) kullanılmıştır. Her iki doğrultu için yapılan analizlerden, EDYY ve ZTAHY ile binaların performans değerlendirmesi sonucunda, kiriş ve kolon kesitlerindeki hasar durumları DBYBHY`de tanımlanan ?Can Güvenliği? (CG) performans düzeyi için belirlenen koşulları sağlamaktadır. AEDYY ile analizde ise, 7 katlı 1.10 ve 1.21 burulma düzensizliğine sahip binalarda yalnızca bir katta ileri hasar bölgesine (İHB) geçen kirişlerin oranı CG performans düzeyi için verilen koşulu sağlamadığından, DBYBHY'de tanımlanan CG performans düzeyi için belirlenen koşulları sağlamamaktadır.
Betonarme korozyonunu önlemek amacıyla uygulanabilir yöntemlerin geliştirilmesi
Beton ve betonarme demirinin klorürlü ve sülfatlı ortamlarda korozyon davranışına atmosfere açık koşullarda LAS (lineer alkilbenzen sülfonat) ve LAB 'm (lineer alkilbenzen) etkileri potansiyokinetik deneylerle incelenmiştir. Hazırlanan beton örneklerinde su/çimento oranı 0,45 seçilmiş, polarizasyon dirençleri, akım- potansiyel eğrileri elde edilmiştir. Aynı koşullarda basınç testleri yapılmıştır. Yapı analizlerini belirlemek için beton örneklerin X-ışını Difraktometresi ile difraktogramları çekilmiş ve yapıları belirlenmeye çalışılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, LAS ve LAB betonarme demirinin korozyonunu zayıf bir inhibisyon etkisiyle azaltıcı etki yapmakta ve basınç dayanımına da olumlu katkı yapmaktadır.Anahtar kelimeler:Beton,Korozyon,Beton Çeliği,Korozyon Potansiyeli,Difüzyon
Betonarme demirinin korozyonuna karşı katodik yönetiminin geliştirilmesi
IX ÖZ Bu çalışmada, çevresel etkilerle veya beton karma suyu yoluyla beton yapısına giren CI- iyonlarının betonarme demirine etkileri araştırılmıştır. Değişik derişimlerde klorür iyonu içeren elektrolitlerin karma suyu ya/ya da temas suyu olarak kullanıldığı koşullarda hazırlanan betonarme örneklerinin akım- potansiyel değişimleri, katodik (-700 mV) ve anodik (+700 mV) potansiyel uygulandığında 5 saat içerisindeki [CI"], pH ve elektriksel iletkenlikleri belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; klorür iyonlarının betonarme demirine korozif etki yaptığı, artan klorür iyonları derişimine bağlı olarak anodik alanda (+700 mV) betonarme demirinin daha hızlı çözünerek çözeltiye geçtiği belirlenmiştir. -700 mV ve +700 mV'da beton içerisine ve temas suyuna CI" iyonlarının difüzlenmesinde belirli bir düzenlilik saptanmamıştır. Anahtar Kelimeler: beton, korozyon, katodik koruma, difüzyon, klorür etkisi.
Geç Osmanlı - Erken Cumhuriyet dönemi mimarlık pratiğinde bilgi ve yapım teknolojileri değişimi erken betonarme İstanbul örnekleri: 1906-1930
Betonarme yapım teknolojisinin Osmanlı mimarlığına girişinin eğitim, mimarlık ortamı ve yapı uygulamaları konusundaki erken kullanımının yeterince araştırılmamış oluşu,bu tezin çıkış noktası olmuştur. Betonarmenin erken kullanımına ilişkin belgelerin 1906'da başlaması ve 1930'dan sonra sivil mimari'de yoğunlaşması nedeniyle tez, 1906-1930 aralığı ile sınırlandırılmıştır. Bu döneme ilişkin betonarme yapılar, kronolojik sırayla incelenmiş ve İstanbul örnekleriyle ele alınmıştır. Betonarme'nin İstanbul'da resmi ve sivil yapılardaki kullanımı bu tezin içeriğini şekillendirmiştir. Tezin kurgusu, döneme ilişkin yapıların Mimarlık tarihi açısından özgün belgelerle irdelenmesini içerir. Bu yapıların her biri mimari ve statik projeleriyle veya strüktüre ait diğer belge ve fotoğraflarla desteklenen bilgilerle tezde yer alırlar. Betonarmenin yapıya giriş öncesi, yapım teknolojileri, mimarlık ortamı ve değerlendirilen diğer koşullar ise tezde alt başlıklarda yer almıştır.19.yy sonu ve 20.yy başı mimarlık ortamı genel çerçeveleri ile Yapım Teknolojileri, Eğitim ve Betonarmenin Kuramsal Arka Planı alt başlıkları altında değerlendirilmiştir. Osmanlı ve Cumhuriyet mimarlığında erken betonarme örnekler, Gümrük binaları, rıhtım antrepoları ve depoların inşatına ilişkin belgeler, Seyr-ü Sefain binası , İstanbul'daki iskele inşaatlarında ve Evkaf İdaresi tarafından inşa edilen IV.Vakıf Handaki betonarme teknolojisinin varlığı, özgün belge ve kaynaklarla bu bölümde ortaya konmuştur. Cumhuriyet Dönemi betonarme yapıların bildik örnekleri dışında kalan seçilmiş birkaç örnek, yine özgün belgeleriyle tezde yer almıştır. Çeşitli araştırmacılar tarafından tezler ve makalelerde ele alınmış yapılara ilişkin, yapım yılı, inşa eden firma gibi çelişkili bilgiler, birincil kaynaklardan araştırılarak yeniden kategorize edilmiştir. Sonuç bölümünde elde edilen belgelerin genel bir değerlendirmesi yapılmıştır. Geç Osmanlı döneminde başlayan ve Erken Cumhuriyet döneminde yoğunlaşan betonarme yapı stoğunun, hükümet politikaları ile şekillenen bir gelişim gösterdiği ortaya konmuştur. Betonarme yapım teknolojisinin mimarimize sanıldığı gibi 1920'ler değil daha erken bir tarihte II.Meşrutiyet'in hemen öncesinde 1906'da giriş yaparak, yayılmaya başladığı ve bu tarihlerin Avrupa ile eş zamanlı olduğu özgün belgeleriyle bu tezde yer almıştır.Anahtar Sözcükler: Betonarme,simenarme, mimarlık, mimarlık tarihi, betonarme teknolojisi, Osmanlı Mimarlığı, Cumhuriyet Mimarlığı, iskeleler, Gümrük, Vakıf Hanları,Vakıf Apartmanları, Mimar Kemalettin
Betonarmede çelik korozyonu
ÖZET Betondaki metallerin korozyo nu inşaatı, taşımayı, ve diğer bir çok sanayii etkileyen milyonlarca dolarlık bir problemdir. Bu problem hakkında çok şeyler yazılmış ve korozyonun nasıl kontrol altında tutulabileceğini inceleyen bir çok rapor üretilmiş olduğu halde, korozyonun nasıl meydana geldiğine, oluşum mekanizmasına dair çok az şey yazılmıştır. Bilindiği gibi, karayollarının yapısı daha ziyade buzlanmayı önleyeci tuzların ve denize yakın olmanın etkisiyle korozyona uğrar. Binalarda ve karayolu dışındaki tesislerde meydana gelen ve bunun kadar ciddi olan korozyon problemleri hakkında ise daha az bilgi üretilmiştir. Bu gibi tesis ve yapılatın çoğu karayoları gibi tuz temasında olmadığı halde korozyona uğramaktadır. Son yirmi yılda betonarme yapıların önemli bir kısmında çok ciddi hasarların meydana geldiği izleniyor. Bu hasarların öncelikli sebebinin klor kapmış betonarme çeliği olduğu anlaşılmaktadır. Betonarme çeliğinin paslanabilmesi ancak betonun doğal koruma kabiliyetinin azalması (karbonasyon) veya koruyucu tabakanın klor iyonu tarafından "delinmesi" ile gerçekleşir. Bu gelişmenin çabukluğu, betonun mukavemetinin, dayanıklılığının önünde görülüp tutulması ile yapılan inşaatlarda daha da artmaktadır. Yapının, üzerine gelen yükleri taşıyabilme özelliği olan sağlamlıktan (dayanımdan) önce, yapının ömrünü (servis verme müddetini) dikkate alarak, yük dışındaki etkilere karşı "dayanıklılığını" sağlamalıyız. Bu çalışmada, her türlü beton ve benzeri çimentolu çevrenin içteki metalleri nasıl koruduğu incelenmektedir.Ayrıca, donma önleyici tuz, deniz atmosferi, ve başka tuz kaynakları olmadığı halde, bu yapılarda neden korozyon oluştuğuna dair deliller sunulmaktadır. Betonarme çeliklerinin korozyona uğrama nedenleri, korozyondan korunma ve çeliği korozyona uğramış betonarme elemanların onarımına ait çözüm önerileri verilmiştir. Anahtar Kelimeler : Betonarme, Çelik, Donatı Korozyonu, Servis Ömrü, Güçlendirme
Çelik tel narinliği ve içeriğinin beton plakların kırılma enerjisine etkisi
Bu tez çalışması çelik tel içeren beton plakların davranışının araştırılmasını içermektedir. Bu amaçla 65 ve 80 narinliğe sahip çelik teller 15 kg/m3, 20 kg/m3 ve 25 kg/m3 miktarlarda kullanılarak çelik tel donatılı beton (ÇTDB) numuneler üretilmiştir. Araştırmada 15 cm çökme değerine sahip C30/37 beton sınıfı referans alınmıştır. Taze beton deneyi olarak işlenebilirlik ve taze birim ağırlık deneyleri yapılmıştır. Sertleşmiş çelik tel donatılı beton numuneler üzerinde sırasıyla basınç ve yarmada çekme dayanımı deneyleri yapılmıştır. Basınç dayanımı tayini deneyi için standart 150mmx150mmx150mm küp ve yarma dayanımı tayini deneyi için ise standart 100mmx200mm silindir numuneler kullanılmıştır. Ayrıca üretilen 600mmx600mmx100mm boyutlarındaki plak numuneler üzerinde ise çelik tel donatılı betonların kırılma enerjileri belirlenmiştir. Deney sonuçlarına bağlı olarak çelik tel içeriğinin artmasıyla basınç ve yarma dayanımlarında artışlar elde edilmiştir. Yarma dayanımında iyileşme basınç dayanımına kıyasla daha yüksek elde edilmiştir. Çelik tel narinliği ve içeriğine bağlı olarak ÇTDB plakların kırılma enerjilerinde belirgin artışlar elde edilmiştir.
Dolgu duvarların inşasında ve güçlendirilmesinde sürdürülebilir çimento esaslı kompozit betonun (ECC) kullanımının analitik olarak incelenmesi
Beton, çimento, su ve agreganın belirli oranlarda karıştırılmasıyla elde edilen temel bir yapı malzemesidir. Bilimsel araştırmalar sonucunda çevreci ve sürdürülebilir beton türleri geliştirilebilmektedir. Çimento esaslı kompozit beton (Engineered Cementitious Composite- ECC), yüksek süneklik ve çatlak kontrolü sağlayan yenilikçi bir beton türü olarak bu kapsamda öne çıkmaktadır. Yapısal performans açısından ECC, özellikle yüksek dayanım ve uzun ömürlü kullanım avantajları sunmaktadır. Tez çalışmasında, yeni dolgu duvarların tasarımında yatay kapasitenin ve enerji sönümlemenin artırılması, mevcut dolgu duvarların ise pratik bir şekilde güçlendirilmesine yönelik ECC malzemesinin kullanımı araştırılmıştır. Yapısal sistemlerde dolgu duvarların taşıyıcılık özelliği genellikle göz ardı edilmekte ve yalnızca düşey yük olarak hesaplara dahil edilmektedir. Ancak bilimsel araştırmalar ve saha gözlemleri dolgu duvarların yatay yükler açısından yapısal sistemde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Çalışma kapsamında öncelikle sürdürülebilir ECC üzerine detaylı bir literatür araştırması yapılmış, tasarıma yönelik karışım içerikleri belirlenmiştir. Sürdürülebilir bir ECC karışımı için basınç ve eğilme testleri sonucunda mekanik özellikler açısından maksimum değere sahip, birim hacim ağırlığı optimum olan karışım analitik çalışmalara esas olarak seçilmiştir. Analitik çalışmalar kapsamında, mekanik ve fiziksel özellikleri belirlenen sürdürülebilir ECC kullanılarak SAP2000 yazılımı ile çerçeve analizleri gerçekleştirilmiştir. Analizlerde, yeni inşa edilecek dolgu duvarlarda ECC'den üretilmiş birim eleman kullanımı ve mevcut dolgu duvarlarda ECC ile güçlendirmenin etkisi statik itme analizi ile incelenmiştir.
Betonarme okul binalarında kullanıcı konforunun araştırılması; Hatay ili örneği
İnsanlar eski çağlardan beri barınaklarında taşıyıcı olarak doğal taşları ve harçları kullanmışlardır. Taş ve harçların basınç dayanımı yüksek, eğilme ve çekme dayanımı düşük olduğundan bu malzemeler yetersiz kalmış, zaman içinde yeni malzeme arayışları ile yapı üretiminde beton ve betonarme kullanılmaya başlanmıştır. Beton ve çelik çubuklardan oluşan güçlü kompozit yapı malzemesine donatılmış beton anlamına gelen 'betonarme' denmiştir. Betonarme ilk olarak 19. Yüzyıl sonlarında kayık yapımında kullanılmış, ardından betonarme evler ve okul binaları yapılmıştır. Özellikle 20.yüzyılda şehirlerin hızlı büyümesi ve yanlış planlanması, binaların özensiz tasarımı ve yapımı, bu uygulamalarda betonarmenin bilinçsizce kullanılması gibi nedenlerle toplumda, betonarmeye karşı önyargı oluşmuştur. Bu önyargının toplumda öğretilmiş bilgiyle oluşup oluşmadığı, üzerinde düşünülmesi ve araştırılması gereken bir konudur. Bu çalışmada betonarmenin ve betonarme okul binalarının tarihi gelişimi incelenmiş, toplumdaki ön yargının nedenini araştırmak amacı ile alan çalışması için anket soruları hazırlanmış, betonarme okul binalarının toplumun konforuna katkısı olup olmadığı sorgulanmıştır. Anket uygulamasında Hatay ilinin seçilen Arsuz, Belen ve İskenderun ilçelerinde bina yaşı 20 yıldan az ve 20 yıldan fazla betonarme okul binalarında eğitim veren öğretmenlere anket aracılığıyla sorular sorulmuş, görüşleri alınmıştır. Anket verilerinin değerlendirilmesinde, yüzde ve frekans analizleri, güvenilirlik analizleri, bağımsız iki örnek T-testi analizleri uygulanmıştır. Yapılan analizlerden örneklem gruplarının değerlendirilmesi ile ilgili verilere ulaşılmıştır. Çalışmanın sonucunda kullanıcıların malzeme ile ilgilenmediği binanın eski veya yeni oluşu ile ilgilendiği, yeni inşa edilen okul binalarında memnuniyetin daha fazla olduğu, memnuniyetsizliğin binanın betonarme olmasından değil, yanlış planlamadan kaynaklı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Farklı oranda yüzey sertleştirici kullanılarak üretilen plakların dinamik yükler altında incelenmesi
Yapı elemanlarına birden fazla yük etki etmektedir. Bu yükler kalıcı, hareketli ve yatay olarak gruplandırılabilmektedir. Günümüzde, yapı elemanlarının bu yüklere karşı dayanıklılığını test edebilecek birçok yöntem geliştirilmiştir. Bu yöntemler arasında çarpma etkisi analizi en çok tercih edilenleridir. Bu nedenle, bu tez çalışmasında farklı yüzey sertleştiriciler ile üretilmiş plakların incelenmesi sırasında bu yöntemler kullanılmıştır. Öncelikle, 9 beton plak (450×450×60 mm) farklı miktarlarda yüzey sertleştiricileri kullanılarak elde edilmiştir. Sonrasında, bunlardan 9 tanesi çarpma etkisi analizinde incelenmiştir. Bütün deneyler sırasında, çekiç kütlesi 14 kg olup, serbest düşme yüksekliği 500 mm, 400 mm, 300 mm olarak alınmıştır. Elde edilen bu plakların çarpma etkisine karşı verdiği tepkiler ise ivmeölçer, yer değişimi algılayıcı, kuvvet algılayıcısı, veri toplayıcısı ölçüm cihazları yardımıyla ölçülmüştür. Kaydedilen bu değerler kullanılarak elemanlarda oluşan ivme-zaman, hız-zaman, deplasman-zaman grafikleri oluşturulmuştur. Deneysel çalışma sonucunda elde edilen değerlerler incelenmiş ve önerilerde bulunulmuştur.
Thermal and mechanical analysis of concrete samples including pine cone and pine tree resin
In this Master thesis, it is aimed to find a usage area for the waste pine cones in the construction area. For this aim, the prepared pine cone particles (PCP) are mixed with cement to obtain new light concretes. Additionally, pine tree resin (PTR) is added into some samples to show whether there is an effect as binder or not. The pine cones are broken into big particles as 0-4 cm, small particles as 0-2 cm and grounded as powder. Some important tests are applied to the new-produced samples; such as; thermal conductivity, density, specific heat, thermal expansion, compressive strength, tensile strength, water absorption rate, drying rate, capabilities of drilling, grooving or dying. The thesis is prepared as 5 chapters. Chapter 1 has the general information and literature survey about the topic. Chapter 2 presents materials and methods. Chapter 3 introduces the measurement techniques and devices. Chapter 4 has the test results and their discussions. Finally, Chapter 5 summarizes the general conclusions.
Investigation of a reverse engineering method for determination of material properties of damaged or collapsed reinforced concrete building
In this thesis, a reverse engineering technique is investigated to predict the real properties of materials of collapsed or damaged reinforced concrete structures caused by severe earthquakes. For this purpose, two full scale laboratory tested structures were used for verifying of the technique. First structure is a two dimension three bay and four story reinforced concrete bare frame that tested in European Laboratory for Structural Assessment. Other structure is also reinforced concrete tall bridge pier that tested in Pacific Earthquake Engineering Research Center. The numerical solutions are obtained by using Fiber Element Approaches based on displacement and force. The material properties for the reinforced concrete elements are defined according to American Concrete Institute code (ACI-318) and Turkish Standard 500 (TS500). The comparisons are evaluated in terms of story displacement and damaged regions obtained from experimental and numerical results. The material classes of the structures are determined by numerical solution the best compatible with experimental response.
Çelik lif donatılı betonların tasarımı için grafik tabanlı bir yaklaşım
Çelik Lif Donatılı Beton (ÇLDB) geleneksel betonun gevreklik probleminin giderildiği özel bir beton türüdür. Bu özel beton türünün kullanımı her geçen gün yaygınlaşmaktadır. Özel beton türleri içerisinde kullanım miktarının artması ile ÇLDB için bazı ihtiyaçlar ortaya çıkmıştır. Gerek akademik çalışmalarda gerek uygulamada bu ihtiyaçların başında, pratik bir karışım hesabı gelmektedir. Bu tez çalışmasında, bu ihtiyacın giderilebilmesi için grafik tabanlı bir ÇLDB tasarımı amaçlanmıştır. Bu amaçla, farklı granülometrilere, farklı çimento dozajı ve su/çimento oranlarına, farklı lif miktarlarına ve lif tiplerine sahip ÇLDB karışımları üretilmiştir. Çökme ve Ve-Be testleri yardımıyla üretilen karışımların taze beton özellikleri belirlenmiştir. 150 mm ayrıtlı küp numuneler yardımıyla ÇLDB'lerin basınç ve yarma dayanımları, 150/150/500 ve 80/80/300 mm boyutlu kiriş numuneler yardımıyla da eğilme dayanımları ve tokluk değerleri tespit edilmiştir. Elde edilen tüm deney sonuçları karşılaştırılarak, ÇLDB'ler için bileşim oranları, işlenebilirlik ve dayanımlar arasındaki ilişkiler grafikler ile ortaya konulmuş ve uygun grafikler bir araya getirilerek bir monogram oluşturulmuştur. Bu monogram yardımıyla, ÇLDB'lerin tasarımına yeni bir bakış açısı getirilmeye çalışılmıştır. Bunun yanında, sertleşmiş betonlar üzerinde Ultrases Geçiş Hızı ölçümleri yapılmış ve deneyler sonucunda ÇLDB'lerin dayanım özelliklerinin tahribatsız metotlarla belirlenmesine de önemli katkılarda bulunulmuştur. ÇLDB'leri normal betonlardan üstün kılan en önemli özelliklerinden biri de tokluktur. Bu çalışmada, farklı basınç dayanımlarına sahip ÇLDB'lerin tokluk özellikleri de ayrıntılı biçimde incelenmiştir. Sonuçta, farklı tasarım girdilerine sahip ÇLDB'lerin hızlı ve gerçekçi bir şekilde dayanım ve tokluk özelliklerinin öngörülmesine yardımcı olacak grafikler ortaya koyulmuştur. Bu grafikler sayesinde, araştırma ve uygulamada, deneme çalışmaları sırasında malzeme ve zaman kaybının en aza ineceği düşünülmektedir. Böylece, çalışmalar, daha ekonomik ve daha hızlı şekilde hedeflenen sonuçlara ulaşabilecektir.
Düzenli boşluklara sahip betonarme kirişlerin davranış ve dayanımı
İnşaat yapılarında uygulamada ki problemlerden ötürü kirişler üzerinde boşluklar açılıp, bu boşluklardan tesisat geçirilmektedir. Fakat bu açılan boşluk kirişin dayanımını ciddi ölçüde etkilemektedir. Bu konuda daha önce yapılan araştırmalarda kiriş üzerinde bırakılan tek boşluğun yarattığı olumsuz etkiler araştırılıp çözüm bulunmaya çalışılmıştır. Bu çalışma kapsamında, kiriş üzerinde tek bir zayıf nokta yaratmak yerine düzenli boşluklar oluşturulup, boşluğun yarattığı zayıflamanın tek nokta yerine bütün kirişe yayılması hedeflenmiştir. Bu sebeple 4 adet kare, 4 adet daire boşluklu kiriş ve 2 adet boşluksuz (referans) kirişi deneye tabi tutulmuştur. Deneyde kiriş boyutu ve delik yerleri sabit tutulmuştur. Değişen parametreler, boyuna donatı oranı, boşluk geometrisi, x donatısı kullanımı ve dikmelerde etriye kullanımı olmuştur. Deney sonuçları, değişen parametrelerin dayanıma, sünekliğe, kesme davranışına ve rijitliğe etkileri açısından kıyaslamalar da yapılarak değerlendirilmiştir. Bu değerlendirmeler tasarlanan kirişlerin dayanım, süneklik ve rijitlik açısından genellikle başarılı sonuçlar verdiğini göstermiştir.
Prefabrik kalıpsız döşeme sistemlerinden öngerilmeli içi boşluklu döşeme elemanlarının araştırılması
ÖZET İnsanoğlunun bugüne kadar bulduğu en verimli yapı malzemesi betonarmeyi, en verimli bir biçimde kullanma tekniği olan prefabrikasyon: daha ekonomik, daha kaliteli daha hızlı, daha estetik yapı üretimini garanti eden ve gün geçtikçe gelişen bir endüstrileşme sürecidir. Bu çalışmada da, "hızlı konut üretim teknolojilerinden" biri olan prefabrik ön gerilmeli içi boşluklu döşeme elemanların, bir yapı elemanı olarak kullanılabilirliği araştırılmıştır. İçi boşluklu döşeme elemanlar, ölü ağırlığı çok az muhafaza ederek, hem basınç hem de çekme bölgelerinde, müsaade edilen beton en kesit tasarımına optimal kullanım sağlar. Otomatik imal etme yöntemleri vardır. Sıkıştırma yöntemleri, özellikle betonu, çok yüksek ve güvenilir bir kalite de sonuçlandırır. Bu çalışmada önce, prefabrikasyon, öngerilmeli beton ve içi boşluklu döşeme paneller hakkında genel bilgiler verilmiş, içi boşluklu döşeme panellerin, şekillenişi, kesit kapasiteleri ve özellikleri, birleşim bağlantıları, kullanım kolaylıkları ve uygulanması incelenmiştir. Gerekli detay çizimleriyle birlikte tasarım ilkeleri getirilmeye çalışılmıştır. Tüm bu bilgiler yardımı ile içi boşluklu döşeme paneller ile geleneksel yapm sistemli döşeme elemanlar; yük kapasiteleri, fiyat analizleri, ısı ve ses yalıtımları ve kullanım kolaylıkları açısından karşılaştırılmalardır.
Hızlı tarama yöntemlerinde kullanılan parametrelerin yapı deprem performansı ile karşılaştırılması
Mevcut yapıların deprem güvenliklerinin belirlenmesi zaman ve eleman açısından oldukça uzun ve zorlu bir süreç gerektirmektedir. Bu sürecin önüne geçmek adına hızlı değerlendirme yöntemlerini uygulama zorunluluğu ortaya çıkmıştır. Bu tür değerlendirme yöntemlerinde yapı ile ilgili çok detaylı bilgilere ihtiyaç duyulmamaktadır. Bu yöntemlerde yapı ile ilgili kesin kararlara varmak mümkün değildir. Kesin kararlar yapı ile ilgili yapılacak detaylı analizler sonucu elde edilmektedir. Bu tez çalışması kapsamında Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından kullanılan ve riskli betonarme binaların tespit edilmesine yarayan "Binaların Bölgesel Deprem Risk Dağılımını Belirlemek için Kullanılabilecek Basitleştirilmiş Yöntemler" ile Kanada Sismik Tarama Yöntemi dikkate alınmıştır. Çalışmada salt betonarme çerçeve sistemine sahip yapı kullanılmıştır. Seçilen betonarme yapı için statik adaptif itme analizleri ve hızlı değerlendirme yöntemleri kullanılarak farklı olumsuzluk durumları için hesaplamalar yapılmıştır. Her bir olumsuzluk parametresi için detaylı analiz ve hızlı değerlendirme işlemleri gerçekleştirilmiştir. Elde edilen tüm değerler karşılaştırılmıştır. Bu tez çalışması kapsamında, hızlı değerlendirme yöntemlerinde kullanılan olumsuzluk parametrelerinin yapı deprem performansı ile ne kadar ilişkili olduğu ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Betonarme yapılarda tasarım spektrumlarının olumsuzluk parametreleri üzerindeki etkisi
Son deprem yönetmeliği ile coğrafi koordinatlara özel tasarım spektrumlarının kullanılması zorunlu hale gelmiştir. Bu çalışma kapsamında, Diyarbakır iline ait tüm ilçelerden birer coğrafik nokta seçilerek farklı coğrafik konumların il içinde depremsellik parametrelerini ve tasarım spektrumlarını hangi düzeyde etkilediği belirlenmeye çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda çalışmada dikkate alınan tüm coğrafik konumlar için güncel deprem yönetmeliğinde belirtilen dört farklı yer hareket düzeyi ve beş farklı yerel zemin koşulu dikkate alınarak deprem parametreleri, yatay ve düşey elastik tasarım spektrumları elde edilerek sonuçlar karşılaştırılmıştır. Elde edilen tasarım spektrumları kullanılarak, örnek olarak seçilen betonarme yapı farklı olumsuzluk parametreleri dikkate alınarak yapısal analizler gerçekleştirilmiştir. Çalışmada kısa kolon, yumuşak kat, planda düzensizlik ve kat adedi parametreleri değişken olarak seçilmiştir. Çalışmada dikkate alınan her bir coğrafik konum için elde edilen tasarım spektrumları her bir olumsuzluk parametresi için ayrı ayrı kullanılarak analiz sonuçları elde edilmiştir. Çalışma ile hem coğrafik konuma özel tasarım spektrumlarının hem bu spektrum eğrilerinin yapıda bulunabilecek olumsuzluk parametrelerine etkisi ayrı ayrı incelenmiştir.
Betonarme yapılarda olumsuzluk parametrelerinin farklı taşıyıcı sistemlerde incelenmesi
Betonarme yapılar özelliklerinden dolayı ülkemizde ve dünyada yaygın olarak kullanılmaktadır. Betonarme yapılar genel olarak sadece salt çerçeve sistemlerinden oluşabildiği gibi çerçeve + betonarme perdelerden oluşturulabilmektedir. Depremlerden dolayı betonarme yapılarda diğer yapılara oranla daha fazla hasar meydana gelmektedir. Bu hasarların temel nedenlerinden biri olarak yapıda bulunan olumsuzluklardır. Yapıda bulunan olumsuzluklar yapının deprem performansını olumsuz olarak etkilemekte ve hasar derecesini arttırabilmektedir. Bu tez çalışması kapsamında, yedi katlı örnek bir betonarme yapı için salt çerçeve ve çerçeve + betonarme perde olmak üzere iki farklı taşıyıcı sistem seçiminin yanı sıra depremde yaygın yapısal hasar nedenleri olan kısa kolon, yumuşak kat, planda düzensizlik ve ağır çıkma olumsuzluk parametreleri dikkate alınmıştır. Her iki farklı taşıyıcı, sistem her bir olumsuzluk parametre değeri değişken seçilerek analizler gerçekleştirilerek karşılaştırmalar yapılmıştır. Çalışma ile olumsuzluk parametrelerin farklı taşıyıcı sistemlerdeki etkisini ortaya koymak adına yapılmıştır. Çalışma ile özellikle betonarme perdelerin yapılardaki olumsuzluk durumlarının etkilerini daha aza indirgemek adına bir çözüm olabileceği sonucunu bir kez daha ortaya koymaktadır.
Ağır çıkma miktarının yapısal performansa etkisi
Yapıların deprem performansının etkileyen birçok faktör bulunmaktadır. Bu faktörlerden biri de zemin katın üstündeki katlarda kat alanını arttırmak için yapılan kapalı ağır çıkmalardır. Bu tez çalışması kapsamında kapalı ağır çıkmaların betonarme yapıların deprem performansına etkisi incelenmiştir. Yazılım programı kullanılarak farklı cephelerde ve farklı miktarlarda kapalı ağır çıkmalar içeren toplam 16 adet yapısal model oluşturulmuştur. Bu modeller için elde edilen sonuçlar, ağır çıkma etkisinin ortaya konması için ağır çıkma içermeyen referans yapı model sonuçları ile karşılaştırılmıştır. Her bir yapı modeli için periyot, taban kesme kuvveti, performans düzeyleri elde edilmiştir.
Farklı duvar malzemelerinin yapı performansına etkisinin incelenmesi
Deprem etkisi altındaki betonarme yapılarda dolgu duvarların olumlu katkıları bulunmaktadır. Betonarme yapılarda bölme ayırıcı olarak kullanılan dolgu duvarlar farklı malzemelerden inşa edilebilmektedirler. Bu çalışma kapsamında dolgu duvar malzeme değişiminin yapısal performans üzerindeki etkisi detayları ile birlikte incelenmiştir. Bu bağlamda örnek olarak seçilen betonarme bir yapıda bims, tuğla duvar ve gaz beton olmak üzere üç farklı dolgu duvar malzemesi dikkate alınarak yapısal analizler gerçekleştirilmiştir. Her bir malzeme çeşidi oluşturulan yapısal modeller için elde edilen sonuçlar karşılaştırılmıştır. Dolgu duvar malzeme değişimi için ayrıca maliyet analizleri gerçekleştirilmiştir. Çalışma ile duvar malzeme farklılığının hem yapısal analizlere hem de yapı maliyetine etkisi ortaya konmaya çalışılmıştır. Çalışma kapsamında hiç dolgu duvar içermeyen salt betonarme çerçeve için de yapısal analizler yapılarak dolgu duvar katkısı belirlenmeye çalışılmıştır.
Betonarme yapıların bölgesel risk önceliklerinin hibrit bir yapay zeka modeli ile sınıflandırılması
Son olarak oluşan 06 Şubat 2023 Kahramanmaraş deprem çiftinin oluşturduğu yapısal kayıplar mevcut yapılar ile ilgili deprem performanslarının önemini bir kez daha ortaya koymuştur. Modern afet öncesi yönetiminin bir parçası da mevcut yapıların olası depremden önce risk önceliklerinin belirlenerek gerekli önlemlerin alınmasını sağlamaktır. Bu tez çalışmasında betonarme binaların risk önceliklerinin yapay zeka metodları ile belirlenmesi adına Van iline bağlı Çaldıran ilçesinde yer alan mevcut betonarme yapı stoku üzerinden örnekleme yapılmıştır. Seçilen betonarme binalar için saha incelemeleri sonucu elde edilen veriler kullanılarak yapısal sistem puanları elde edilmiştir. Bu puanlamalara göre betonarme yapıların risk öncelikleri iki farklı sınıfa ayrılmıştır. Çalışma kapsamında 2019 yılında güncellenen Türk Hızlı Değerlendirme yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen tüm değerler dikkate alınarak çok katmanlı algılayıcı ağlar ve ateşböceği optimizasyon algoritmasının hibritleştirilmesi ile oluşturulan model ile betonarme yapıların bölgesel risk öncelikleri sınıflandırılmaya çalışılmıştır. Bölgenin yapı stoku hakkında bilgiler verilerek alınabilecek önlemler hakkında öneriler yapılmıştır.
Bitişik betonarme binalarda deprem kaynaklı çekiçleme etkisinin azaltılması
Geçmiş depremlerde mevcut bitişik betonarme binalarda gözlenen en yaygın hasar nedenlerinden biri çekiçleme etkisidir. Çekiçleme binalarda ağır hasar oluşumuna ya da göçmeye neden olabilmektedir. Özellikle kat seviyeleri farklı betonarme binalardaki çarpışmanın kolon elemanlarda ciddi hasarlara neden olduğu birçok çalışmada vurgulanmıştır. Bu çalışma çekiçlemenin kaçınılmaz olduğu durumlarda mevcut betonarme taşıyıcı sistem elemanlarında çekiçlemenin neden olacağı hasarları önlemeyi ya da minimum düzeye indirgemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda 4 katlı ve 7 katlı betonarme binalarda önerilen güçlendirme yönteminin etkinliği sayısal olarak araştırılmıştır. Binalardaki betonarme kolon elemanları çekiçleme etkilerinden korumak için dolgu duvarların bulunduğu binaların dış aksına çelik I profil kolonlar yerleştirilerek çekiçlemenin bu elemanlarda oluşması sağlanmıştır. Ek olarak çarpışma sırasında ilave enerji sönümü sağlamak için çelik I profil kolonların çarpışma bölgelerine neopren kauçuk malzeme yerleştirilmiştir. 11 farklı deprem ivme kaydı kullanılarak zaman tanım alanında doğrusal olmayan analizler gerçekleştirilmiştir. Çekiçleme modellerinin analiz sonuçlarından elde edilen mutlak kat ivmesi, göreli kat ötelemesi, bağlantı elemanı kuvveti, kat kesme kuvveti ve plastik mafsal dağılımı gibi parametreler farklı çekiçleme durumları için karşılaştırmalı olarak irdelenmiştir. Çekiçleme modelleri oluşturulurken bağlantı elemanlarının tanımında farklı doğrusal olmayan kuvvet-yer değiştirme ilişkileri kullanılarak bağlantı elemanlarının analiz sonuçları üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Analiz sonuçlarından elde edilen her parametre farklı bağlantı elemanı ile oluşturulan çekiçleme modellerinde ayrı ayrı incelenmiştir. Analiz sonuçları, mevcut betonarme binalara yerleştirilecek ilave çelik I profil kolon ve neopren kauçuk malzeme ile çekiçleme hasarlarının azaltılabileceğini göstermektedir.
Betonarme yapı sistem analizlerinde kullanılan iki paket programın karşılaştırılması
BETONARME YAPI SİSTEM ANALİZLERİNDE KULLANILAN İKİ PAKET PROGRAMIN KARŞILAŞTIRILMASI (Yüksek Lisans Tezi) Murat ÇAVUŞ GAZİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Ekim 2002 ÖZET Betonarme bir yapının yapısal taşıyıcı sistemi, söz konusu yapının işlevine bağlı olarak değişik şekillerde olabilir. Bir yapısal taşıyıcı sistemden, kendi ağırlığı başta olmak üzere (ölü yükler), yapı dışından etkiyen yükleri (hareketli yükler) karşılayarak bunları mesnetlendiği zemine güvenli bir şekilde iletmesi beklenir. Bu iletimin güvenli olarak yapılması için betonarme bina çözümlerinde farklı programlar kullanılmaktadır. Bu çalışma, iki hazır paket program olan Probina ve Sap2000'in, düşey yükler tesiri altında sekiz katlı bir binanın analiz sonuçlarının karşılaştırılmasını içermektedir. Bu karşılaştırmada örnek alınan bina taşıyıcı sistemi, perdeli-çerçeveli (karma) olarak seçilmiştir. Karşılaştırma sonucunda iki programın sonuçları arasında büyük farklar olmadığı görülmüştür. Ayrıca her iki programın grafik editöre bağlı kullanım kolaylığı, sisteme veri girişinde ve sistem analiz sonucunda, her iki programın Autocad'le ilişkisi karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırmada, grafik editörün fonksiyonelliği açısından Sap2000'in daha avantajlı olduğu görülmüştür. Veri girişinde Autocad'le ilişkisi açısından her iki programın birbirine yakın avantajlara sahip olduğu saptanmıştır. Analiz sonuçlarının Autocad'e aktarılması açısından Probina'nın avantajlı olduğu görülmüştür. Bilim Kodu :2251101 Anahtar Kelimeler : Betonarme, düşey yük, Sap2000, Probina Sayfa Adedi :80 Tez Yöneticisi :Prof. Dr. Metin ARSLAN