Suriye'de tarımda sürdürebilir yer altı suları kullanımı için bilgisayarlı simülasyon modelleri

Bu çalışma, Suriye'de yeraltı suyu kullanımının yayılmasına neden olan faktörleri belirlemek ve dört bölgede altı ilde, kritik su alanlarında sulu tarımın karlılığım değerlendirmek için yürütülmüştür. Ayrıca, yeraltı sulan için talep ve sulama maliyet fonksiyonu analiz edilmiştir. Çiftçilerin yeraltı su yatırımları modellenmiş, kuyu açma başarısının ihtimali belirlenmiş ve dinamik sistem simülasyonu geüştmlmiştir. Geleneksel önerilere zıt olarak, bu alanda yeraltı suyu kullammınm sürdürülebilir geleneksel canlı hayvan-arpa tarım sistemini sürdürülemez sisteme dönüştürdüğü ve orta vadede göçe neden olduğu bulunmuştur. Ürün alım fiyatları, düşük yakıt masrafı ve yeraltısuyu kullanma hakkının açık olması, yeraltısuyu kullammınm genişlemesini zorunlu kılmıştır. Aynı zamanda yüksek su tüketen ürünler için su talebinin elastik ve bu yüzden fiyatlarının sürdürülebilir şekilde su kullanımında önemli rol oynayabileceği bulunmuştur. Yeraltısuyu sulamasındaki yatırımın telafisi güçtür, risklidir ve kuyu açma başarı ihtimali yanlızca 0.07'tür. Diğer yatırım seçeneklerinin yokluğu çiftçilerin tükenmekte olan yeraltısuyu stoklarında yatırım yapmalarına neden olmaktadır. Pamuk gibi yüksek su tüketen ürünler aşın su tüketimine neden olmakta ayrıca mevcut yakıt masraflarının %50'den fazla artması karlılığı ortadan kaldmnaktadır. Buğdayla birlikte kısa ömürlü sebzelerin yüksek su tüketen ürünler ile yer değiştirmesi sürdürülebilir seçenek olabililecektir. Anahtar Kelimeler: Karlılık, Yeraltısuyu Yatırımı, Talep Fonksiyonu, Maliyet Fonksiyonu, Simulasyon Modelleri, Sürdürülebilirlik.