Duruöz el indeksinin lateral epikondilitli hastalarda geçerlik ve güvenirliği

Giriş ve Amaç: Lateral epikondilit gibi kronik dejeneratif hastalıklarda GYA'i üzerindeki etkisini objektif olarak ölçmek için standartlaştırılmış fonksiyonel değerlendirme ölçekleri kullanılmalıdır. Literatürde lateral epikondilitli hastaların fonksiyonel değerlendirmesinde kullanılan ölçeklerden biri de Duruöz El İndeksi'dir ancak; Duruöz El İndeksi'nin lateral epikondilitli hastalarda geçerliği ve güvenirliğiyle ilgili bir çalışma bulunamamıştır. Bu çalışma ile lateral epikondilitli hastalarda Duruöz El İndeksi'nin geçerliği ve güvenilirliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Materyal ve Metod: Çalışmamıza Ankara Şehir Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon polikliniğine en az 3 haftadır ön kolda ağrı şikâyeti ile başvuran lateral epikondilitli 18-65 yaş aralığında 78 hasta alındı. Hastalar 0,1,4. haftalarda HAQ, PRTEEQ, DASH, Duruöz El İndeksi ölçekleri ile değerlendirilip dijital hidrolik el dinamometresi ile kavrama kuvvetleri ölçüldü ve VAS ile istirahat, gece ve aktivite ağrıları sorgulandı. 1. hafta kontrole gelen 70 hastanın ve 4. hafta kontrole gelen 49 hastanın verileri ile Duruöz El İndeksi güvenirlik (Cronbach's alfa, ICC), geçerlik (görünüş, kriter, kapsam ve yapı), faktör analizleri (açımlayıcı ve doğrulayıcı) yapıldı. ES, SRM ve MDC değerleri hesaplandı. Bulgular: Çalışmamıza katılan 78 lateral epikondilitli hastanın yaş ortalaması 46,3±9.4 olup, %64,1'i kadın ve %84,6'sı sağlaktı. Duruöz El İndeksi'nin test-retest metodu ile ICC katsayıları mükemmel bulundu (ICC katsayıları; toplam=0,943; mutfak=0,950; giyim=0,888; temizlik=0,837; iş yerinde=0,942; diğer=0,937). İç tutarlılık metodu ile iyi-mükemmel tutarlıydı (Cronbach's alfa; toplam=0,90; mutfak=0,94; giyim= 0,75; temizlik= 0,70; iş yerinde= 0,88; diğer= 0,85). Duruöz El İndeksi'nin yapı geçerliğinde; DASH ile çok güçlü (r=0,801; p<0,01), PRTEEQ ve HAQ toplam skoru (r=0,793; p<0,01; r=0,785; p<0,01) ile güçlü ve PRTEEQ ağrı skoru ile ise makul (r=0,570; p<0,01) koreleydi. Duruöz El İndeksi; VAS istirahat ağrısı, aktivite ağrısı, gece ağrısı ve dijital hidrolik el dinamometresiyle ölçülen kavrama kuvveti ile makul koreleydi (r=0, 290; p<0,05; r=0, 473; p<0,01; r=0,374; p<0,01; r=0,224; p<0,05). Çalışmamızda üç temel faktör elde edildi ve bu faktörlerin el ve önkolun güç gerektiren aktiviteleri, elin kavrama kuvvetiyle fleksibilitesi ve elin ince beceri gerektiren vii aktiviteleri ile ilişkilendirildi (KMO değeri= 0,880; Bartlett's testi p<0,01). Çalışmamızda MDC ve değişim hassasiyetinin orta derecede olduğu bulundu (MDC=4,4; SEM= 1,61; ES=0,246 p<0,001; SRM=0,538 p<0,001). Sonuç: Duruöz El İndeksi lateral epikondilitli hastalarda güvenilir, geçerli ve pratik bir fonksiyonel değerlendirme ölçeğidir.