Evde eğitime ilişkin öğretmen, öğrenci ve veli görüşleri

Bu araştırma, evde eğitime ilişkin öğretmenlerin, öğrencilerin ve velilerin görüşlerini belirlemek amacı ile yapılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında, Muş il merkez ve merkez köylerine bağlı evde eğitim veren 17 öğretmen, evde eğitim gören 6 öğrenci ve bu öğrencilerin velileri oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Geliştirilen yarı yapılandırılmış formlar; öğretmenler için 12 sorudan, veliler için 5 sorudan ve öğrenciler için 9 sorudan oluşmaktadır. Elde edilen nitel verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, öğretmenlerin çoğunluğunun Milli Eğitim tarafından evde eğitim vermek üzere görevlendirildiği, bir kısmının da kendi isteğiyle evde eğitim vermeyi seçtiği ortaya çıkarılmıştır. Öğretmenlerin öğretim sürecinde genellikle sunuş yoluyla öğretimi tercih ettiği, ders aralarında öğrencinin beslenmesini yapmasına ve oyun oynamasına, çizgi film izlemesine, dinlenmesine vb. aktiviteler yapmasına imkân sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin, çoğunlukla defter, kitap, kalem, küçük yazı tahtası gibi araç gereçleri kullandıkları, öğrencinin öğrenme düzeyini çoğunlukla her ders sonu veya haftada bir soru cevap yöntemiyle ölçtükleri sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin bir kısmının eğitim programında hedeflenen kazanımlara ulaştığı, bir kısmının ise ulaşamadığı sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin bir kısmının lisans eğitimlerinin, evde eğitime olumlu etkisinin olduğunu ve bir kısmının ise etkisinin olmadığını belirttiği sonucuna ulaşılmıştır. Evde eğitimde aile, okul, öğretmen, öğrenci, ev şartlarından kaynaklı sorunlar olduğu ortaya çıkarılmıştır. Bununla birlikte ifade edilen sorunların giderilmesine ilişkin çözüm önerileri getirilmiştir. Buna göre, araç-gereç ve materyal temini, okul-öğretmen-öğrenci etkileşiminin olması, öğrencinin sosyalleşmesinin sağlanması, velinin önceden bilgilendirilmesi, öğretmenin otoriteyi koruması, uygun sınıf ortamının oluşturulması, öğrencinin fiziksel olarak derse hazır hale getirilmesi, ailenin eğitim sürecine müdahalesinin en aza indirilmesi, aile bireylerine anlayış gösterilmesi, eğitimde aile desteğinin sağlanması, öğretmene önceden eğitim verilmesi, özel eğitim öğrencileri için ek kaynak kitap hazırlanması, öğrencinin motivasyonun arttırılması gibi önerilerin getirildiği belirlenmiştir. Aynı zamanda öğretmenin kendi branşında eğitim vermesi, çocuğun günün belli saatlerinde okula gitmesi, ev şartlarının elverişli hale getirilmesi, düzenli ve disiplinli bir eğitim verilmesi, öğretmenlere ilişkin gerekli denetimlerin yapılması gibi çözüm önerilerinin sunulduğu ortaya çıkmıştır. Ev ortamının, velinin, öğrencinin, okulun olumlu ve olumsuz etkilerinin olduğu, Rehberlik Araştırma Merkezi'nin evde eğitim sürecinde aktif rol oynamadığı, sadece öğrencinin evde eğitim alabilmesi için Milli Eğitim Müdürlüğü'ne yönlendirme yaptığı sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmen-veli-öğrenci etkileşiminin genel olarak iyi olduğu sonucuna varılmıştır. Bu sonuçla birlikte öğretmenlerin bir kısmının evde eğitime yönelik kendilerini yeterli gördüğü, bir kısmının yetersiz gördüğü ve öğretmenlerin mihver derslere daha çok önem verdiği sonuçlarına ulaşılmıştır. Araştırmada ortaya çıkarılan bir diğer sonuç, öğrencinin özel durumunun evde eğitimi olumsuz etkilediği sonucudur. Evde eğitimin çocuğun bilişsel, sosyal ve psikomotor becerilerinin gelişimine olumlu ve olumsuz etkilerinin olduğu ortaya çıkarılmıştır. Öğrencilerin bir kısmının akranları gibi okula gidememe, arkadaşlarının olmaması, kantine gidememe, sıkkınlık yaşama ve teneffüse çıkamama gibi nedenlerden ötürü evde eğitim almaktan memnun olmadıkları buna karşın bir kısmının ise ev ortamının sessiz olmasından ötürü evde eğitim almaktan memnun olduğu sonucu ortaya konulmuştur. Ayrıca şarkı söyleme, kolay olma, boyama çalışması yapma, eğlenceli vakit geçirme ve başarılı olma gibi nedenlerden ötürü Müzik, Türkçe, Resim ve İngilizce derslerinden hoşlandıkları sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin, zor ve sıkıcı olması gibi nedenlerden ötürü ise mihver derslerden genel olarak hoşlanmadıkları, öğretmenle birebir eğitim görmekten genel olarak memnun oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin derste daha çok kalem, tahta, defter, kitap, silgi gibi araç gereçleri kullandıkları ve evde eğitim sürecinde yaşadıkları sorunlar ortaya çıkarılmıştır. Buna göre öğrenciler, akranları ile birlikte olamama, araç-gereç ve materyal yetersizliği, ödev yapmada zorlanma, teneffüs yapamama, okula gidememe ve hastalık kaynaklı sorunları ifade etmiş ve bu sorunlara yönelik; eğitim araç-gereçlerinin ev ortamında bulundurulması, okuldaki eğitime dahil olma, tekrar yapma, doğum günleri gibi özel günlerde arkadaşlarını eve davet etme, akranları ile vakit geçirme fırsatı elde etme, ödevlerin kolaylaştırılması ve parka gitme gibi çözüm önerileri sundukları ortaya çıkmıştır. Bu sonuçlar ışığında öneriler getirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Evde Eğitim, Öğrenci, Öğretmen, Veli, Görüşme, Nitel.