Fiziksel temas içeren ve içermeyen sporlarda dijital oyun bağımlılığının incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, fiziksel temas içeren ve içermeyen sporlarda dijital oyun bağımlılığının incelenmesidir. Araştırmada veri toplama aracı olarak; kişisel bilgi formu ve Hazar ve Hazar (2017) tarafından geliştirilen "Çocuklar İçin Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği" kullanılmıştır. Çalışma başlığında geçen temas içeren sporlar (basketbol, boks, futbol, güreş, hentbol judo, karate, taekwondo), temas içermeyen sporlar ise (atletizm, badminton, bisiklet, kürek, masa tenisi, tenis, voleybol, yelken, yüzme) olarak belirlenmiştir. Araştırma grubunu, Sinop İlinde temas içeren ve içermeyen spor branşlarını yapan 515 öğrenciden soruları tam ve doğru cevaplayan 168 kız, 167 erkek olmak üzere toplam 335 öğrenci oluşturmaktadır. Bu kapsamda, araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu ve Hazar ve Hazar (2017) tarafından geliştirilen "Çocuklar İçin Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği" uygulanarak, yanıtları analiz edilmiştir. Araştırmadaki veriler, SPSS 21 paket programına girilmiştir ve ilk olarak Shapiro-Wilk ve Kolmogorov-Smirnov normallik testlerinden yararlanılmıştır. Grup ortalamaları arasındaki farkları bulmak için ikili gruplarda T-testi, ikiden fazla olan gruplarda ise Tek Yönlü Varyans Analizi (Anova) Testi kullanılmıştır. Gruplar arasında fark bulunan analizlerde, anlamlı farkın hangi grupta olduğunun tespiti için Post Hoc TUKEY testi kullanılmıştır. Tüm istatistik analizler için anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda ölçeğin dijital oyun oynamaya yönelik aşırı odaklanma ve çatışma, oyun süresinde tolerans gelişimi ve oyuna yüklenen değer, bireysel ve sosyal görevlerin/ödevlerin ertelenmesi, yoksunluğun psikolojik-fizyolojik yansıması ve oyuna dalma olmak üzere dört alt faktöründe anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Bu sonuçlara göre araştırmaya katılan öğrencilerin az riskli grupta yer aldığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca katılımcıların ölçeğin tüm alt boyutlarında ve toplam puanında oynanan oyun türüne göre anlamlı farklılık olduğu bulunarak en çok savaş ve strateji oyunu oynamayı tercih ettikleri belirlenmiştir. Her iki spor türünü (temaslı- temassız) yapan öğrencilerin, erkeklerin, kendine ait oyun konsolu olanların ve yedinci sınıfta okuyanların dijital oyun bağımlılıkları daha yüksek bulunmuştur. Ayrıca yaş, internet kullanma saati ve oyun oynama saati arttıkça dijital oyun bağımlılığının da arttığı tespit edilmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda, internet ve dijital oyun oynama sürelerinin kontrol altında tutulması ve sporla daha çok vakit geçirerek dijital oyun bağımlılığının en aza indirgenmesi önem arz etmektedir.