Futbolda COVID-19 pandemisi nedeniyle getirilen beş oyuncu değişikliği kuralının oyun ve oyun aktörleri üzerine etkileri

Covid-19 pandemisi tüm alanlarda olduğu gibi futbol branşında da birçok değişime neden olmuştur. Pandemi sürecinde futbolda sporcu sağlığını korumak amacıyla 3 oyuncu değiştirme kuralı geçici olarak 5'e çıkarılmıştır. Daha sonra 5 oyuncu değiştirme kuralı kalıcı hale getirilmiştir. Bu tez çalışmasının amacı, 5 oyuncu değişikliği kuralının oyun ve oyun aktörleri üzerindeki olumlu ve olumsuz etkilerinin incelenmesidir. Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin bir arada uygulandığı karma araştırma deseni kullanılmıştır. Nicel boyutta "Nedensel Karşılaştırma Yöntemi" kullanılmıştır. Nicel analiz, oyun içi değişkenler, oyuncu değişiklik zamanları ve oyuncu sakatlıkları kapsamında sezonların karşılaştırılması şeklinde olmuştur. Nitel Bölümde ise "Durum Çalışması Yöntemi" kullanılmıştır. Nitel araştırmadaki görüşmeler 12 futbolcu ve 12 antrenör ile yapılmıştır. Nicel veriler SPSS.20 programıyla analiz edilmiştir. Nitel veriler Maxqda programıyla kodlama ve temalandırma işlemleri yapılarak içerik analizi yapılmıştır. Araştırmada "geçici sakatlık sayıları", "kaleyi bulmayan şut sayısı", "engellenen şut sayısı", "sarı kart sayısı", "toplam pas sayısı", "toplam atak sayısı", "tehlikeli atak sayısı", "oyuncu değiştirme periyotları" değişkenlerinde sezonlara göre istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar bulunmuştur (p<0.05). Araştırmanın nitel bulguları incelendiğinde katılımcıların olumlu görüşlerine ilişkin en fazla kodlanan temalar "yorgun oyuncuların sahadan alınması", "antrenöre katkı sağlanması", "oyuncunun özellikleri", "enerjisi yüksek / yorulmamış oyuncuların oyuna dâhil olması", "olumlu etki sağlanması", "daha fazla sayıda oyuncunun oyuna dâhil olması", "yeni giren oyuncunun oyuna etkisi fazla olması" "kadrolarda genişleme", "spor sakatlıklarının azalması", "oyuncuyu koruma", "sporcu sağlığına olumlu etki", "5 oyuncu değişikliğinin yeterli görülmesi" olarak bulunmuştur. En fazla olumsuz kodlama yapılan tema ise "oyun hızının düşmesi" olarak bulunmuştur. Sonuç olarak, araştırma kapsamında ele alınan sezonların karşılaştırılması ile elde edilen nicel bulgulardan ve araştırma kapsamında yapılan katılımcı görüşmelerinden, kural değişikliğinin yansımalarının olumlu bir düzeyde olduğu ve oyun aktörlerinin kural değişikliğinden genel olarak memnun oldukları söylenebilir. Bu araştırma sonuçlarının kural değişikliğinin olumlu ve olumsuz etkilerini ortaya koyarak futbol sporuna katkı sağlayacağı düşünülmektedir.