Geleceğe yönelik stratejilerin belirlenmesi açısından yarı-gecekonduların sosyal ve mekansal boyutta incelenmesi: Diyarbakır Fiskaya bölgesi Dicle mahallesi örneği

II ÖZET Bu çalışmada, Diyarbakır'daki dar gelirlilerin konut problemlerinin çözümlenebilmesi ve bunlara yönelik konut tasarımlarının oluşturulabilmesi için yaşama, mekan ve kullanma biçimi, konut edinme yönündeki eğilimlerinin belirlenmesi ve çözüm önerilerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Gecekondunun ortaya çıkışı ve sayıca artışı, Türkiye'de kontrolsüz kentsel büyümenin başlıca nedenlerindendir. Merkezi ve yerel yönetimlerin çıkar amaçlı politikaları ile gecekondu, arsa tapulu gecekondu haline getirilmiştir. Böylece yasal olmayan bir başka yapı türü olan yan gecekondu doğmuştur. Yan gecekonduyu, gecekondulardan ayıran en önemli fark arsanın tapulu olmasıdır. Kontrolsüz kentsel büyümenin önlenebilmesi için öncelikle yasal olmayan bu tür konutların üretimlerinin durdurulması ve alternatif konut modellerinin geliştirilmesi gerekmektedir. Gelecekte dar gelirliler için üretilecek konut tasarımlarında veri teşkil edecek bu çalışma beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, çalışmanın amacı ve kapsamı tanımlanmış, araştırmanın yapıldığı Fişkaya Bölgesi Dicle MahaEesi genel olarak tanıtılmıştır. İkinci bölümde, gecekondu ve yan-gecekondu kavramlan tanımlanmış, gecekondu tipleri belirtilmiş, gecekondunun oluşum nedenleri ve süreci açıklanmıştır. Diyarbakır'daki gecekondu sorunu ele alınmış ve Türkiye'de bu konuda üretilen çözümler ortaya konmuştur. Çalışmada kullanılan metotlar ve seçilen parametreler üçüncü bölümde belirtilmiştir. Dördüncü bölümde, kullanıcı özellikleri, mekanlar ve kullanım biçimleri, mekan içindeki eylemlerin yapılabilirlik düzeyleri, kullanıcı memnuniyet düzeyleri ve beklentileri, mekan boyutlan ve anlamı üe ilgili bulgular detaylı bir biçimde açıklanmıştır.Ill Beşinci ve sonuncu bölüm, elde edilen sonuçlan ve geleceğe yönelik önerileri kapsamaktadır. Anahtar Kelimeler: Kullanıcı, Mekan Kullanımı, Gecekondu, Yan-Gecekondu