İslâm savaş tarihinde Müslüman kadınların faaliyetleri

Antik çağ toplumlarında, kadın ile erkeklerin görevleri arasında herhangi bir ayrımın bulunmadığı, ancak yerleşik hayata geçişle birlikte kadın ve erkeklerin toplumsal görevler bakımından ayrıştıkları düşünülmektedir. Doğal yaşamın bir parçası haline gelen savaşlar, güvenlik ve koruma görevini üstlenen erkekleri süreç içerisinde daha üstün bir konuma getirmiştir. Mesela medeniyetin doğduğu kentlerden biri olarak bilinen Atina'da kadınlar, yaşamları süresince hayattan izole edilmiş bir şekilde babalarının, eşlerinin ya da erkek çocuklarının idaresi altında yaşamlarını sürdürmüşlerdir. Kadın bu dönemde birçok sosyal ve ekonomik haktan mahrum bırakılmıştır. Kadına yönelik olumsuz tutumlar yalnızca medeniyetler ve toplumlara özgü bir durum olmakla kalmamış aynı zamanda dine sonradan sokulan asılsız söylemlerle de kadın değersizleştirilmiştir. Öyle ki kız çocuklarının savaşamama ve ekonomik faaliyetleri gerçekleştirememe durumları nedeniyle onlardan utanılmaları ve diri diri toprağa gömülmeleri de kadının değersizleştirildiğini göstermektedir. İslâmiyet'in gelişiyle birlikte kadının toplumdaki değeri artmış ve birçok sosyal hakka sahip olmuştur. Hayatın birçok alanında kadınlar, aktif şekilde görev alabilmişlerdir. Peygamberimiz döneminde, bazı kadınlar savaşta erkeklerle birlikte savaşmışlardır. Peygamberimiz döneminde kadınların katıldıkları savaşlardan ilki olan Uhud Savaşı'nda, Ümmü Umare susayan askerlere, sabahın erken saatlerinde su taşımış ve ilerleyen saatlerde ise cephe içlerine kadar girmiştir. Ümmü Ümare, Huneyn, Hayber ve savaşlarına da katılmış ve Uhud ve Huneyn savaşlarında kaçan birçok Müslümana rağmen savaş alanında kalıp peygamberimizi korumuştur. Yine kadın sahabelerden olan Ümmü Süleym de Huneyn Savaşı'na katılan Müslüman kadınlardan biridir. Hz. Aişe de peygamberimizle birlikte birçok savaşa katılmış, Uhud Savaşı'nda Ümmü Süleym ile birlikte geri planda görev yapmışlardır. Hz. Aişe, yaşadığı dönemin şartlarına göre büyük bir orduyu yönetmiş ve adaletsiz davrandığı gerekçesiyle dönemin halifesi Hz. Ali'ye savaş açmıştır. Bu çalışmanın amacı kadına değer veren, birçok kültür ve medeniyet tarafından dışlanan, hakları elinden alınan kadınlara sahip oldukları hakları geri veren İslâm'da kadınların savaş dönemlerindeki faaliyetlerinin incelenmesidir. Sonuç olarak kadınların savaş dönemlerinde aktif şekilde savaşa katıldıkları, cephe gerisinde ve cephede çeşitli önemli görevleri gerçekleştirdikleri belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Savaş, Kadın, İslâmiyet, Güvenlik, Toplumsal Adalet