Working class households' subsistence strategies and the process of proletarianization in İstanbul

Bu çalışma son 10 yıl içerisinde İstanbul'da yaşayan düşük gelirli işçi ailelerin kentte verdikleri geçim mücadelelerine ve proleterleşme süreçlerine odaklanmaktadır. Bu tez haneyi bir analiz birimi olarak ele almakta ve hane üyelerinin yaşam hikâyelerine odaklanarak savlarını oluşturmaktadır. Mevcut yazın, geniş aile üyelerinden gelen yardımların, devletin sağladığı ayni ve nakdi transferlerin, kentteki kaçak barınma imkânlarının ve ücret dışı gelirlerin; düşük gelirli ailelerin kente uyum süreçlerini kolaylaştırdığını, geçime yönelik stratejiler üretmeye yardımcı olduğunu ve proleterleşme süreçlerini önemli ölçüde etkileyen toplumsal ve ekonomik mekanizmalar olduğunu savlamaktadır. Özellikle son on yılı dikkate aldığımızda, bu tezin bulguları mevcut yazının ürettiği bu varsayımların geçerliliğini İstanbul'daki düşük gelirli aileler açısından sınamaya imkân vermektedir. Bu tez düşük gelirli aileler için göç döneminin proleterleşme süreçlerinde kayda değer bir etkisi olmadığını iddia etmekte, destekleyici ücret dışı gelirlerin ve kaçak barınma imkânlarının azaldığını tespit etmekte ve sağlanan sosyal yardımların etkisinin düşük düzeyde olduğunu gözlemlemektedir. Bu tez proleterleşme sürecinin tamamlandığını ve düşük gelirli aileler için kentte geçimlerini sağlamaları için en önemli kaynakların; ücretler, hanenin borçlanma kapasitesi ve yeniden üretimini sağlayan kadınların rolü olduklarını iddia etmektedir. Anahtar Sözcükler: Hane, göç dönemi, proleterleşme, neoliberalizm, ücretli çalışma, borçluluk, kadının rolü