Kentlinin biyolojik çeşitlilik algısı: Ankara ili örneği

Biyolojik çeşitliliğin korunması, ekolojik, sosyo-ekonomik, politik ve kültürel dinamiklerin bir kombinasyonunu içeren çok boyutlu bir süreçtir. Bu süreçte gelir düzeyi, eğitim seviyesi, kaynaklara olan ihtiyaç, kaynak kullanım ve tüketim alışkanlıkları, toplumsal algı ve farkındalık, yerel geleneksel bilgi gibi faktörler belirleyici bir rol oynamaktadır. Bireylerin ve toplumun biyolojik çeşitlilik konusundaki duyarlılığı, koruma çabalarının etkinliğini doğrudan etkilemektedir. Bu tez çalışması kapsamında, Ankara ili örneğinde toplumun biyolojik çeşitlilik algısı yüz yüze anket yöntemiyle incelenmiştir. Anketler aracılığıyla, 400 katılımcıdan toplanan veriler, bireylerin biyolojik çeşitliliğe yönelik algısının cinsiyet, yaş, gelir düzeyi ve eğitim durumu gibi sosyo-demografik değişkenlere bağlı olarak anlamlı farklılıklar gösterdiğini ortaya koymuştur. Bulgular, yaş arttıkça bireylerin biyolojik çeşitliliğe yönelik bilgi ve ilgilerinin arttığını, gelir düzeyindeki artışın ise bireylerin daha bilinçli ve duyarlı bir yaklaşım sergilemesine katkı sağladığını göstermektedir. Ayrıca, eğitim seviyesi arttıkça bireylerin, doğrudan koruma tedbirlerinden ziyade bilinçlendirme çalışmalarının daha etkili olduğu yönünde görüş bildirdiği görülmüş, dolayısıyla, koruma tedbirlerinin artırılmasından ziyade toplumun bilinçlendirilmesine doğru evirilen bir yönelim olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ankara ili özelinde, bireylerin biyolojik çeşitliliğe yönelik algısını ortaya koyan bu çalışma bulguları, biyolojik çeşitliliğin korunmasına yönelik stratejiler geliştirilirken dikkate alınması gereken başlıca faktörlerin; cinsiyet, yaş, eğitim seviyesi ve gelir gibi sosyo-demografik faktörler olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, bölgede, biyolojik çeşitliliğin korunmasına yönelik çalışmaların etkililiğinin arttırılması için bu faktörlerin ayrı ayrı ele alınması ve bu doğrultuda planlamaların yapılması önerilebilir. ANAHTAR KELİMELER: Orman, toplum, algı, biyolojik çeşitlilik, Ankara