Kıyasın değeri üzerine tartışmalar

Uzun zamandan beri, mantıkla ilgili birçok tartısma yapıla gelmistir. Bunlar içerisinde üzerinde en çok durulan husus, kıyas ve degeri konusu olmustur. Üç türlü akıl yürütme vardır: Dedüksiyon, endüksiyon ve analoji. Klasik mantıkta akıl yürütme tarzı olarak dedüksiyon esas alınır. Dedüksiyonun en önemli kısmını kıyas olusturur. Diger akıl yürütme sekillerinden tümevarım ve analojiye klasik mantıkta fazla önem verilmemistir. Kıyas, Aristo'dan baslayarak Yeniçaga kadar degerli görülmüs ve her alanda kullanılmıstır. Yeniçagda bilimler için yeterli olmadıgı itirazına ugramıstır. Bu itirazda bulunanların baslıcaları Bacon, Descartes ve Mill'dir. Bunların kıyasa ortak itirazı: Sonucun büyük önermede saklı oldugundan kıyasın bir Petitio principii oldugudur. Bazı itirazlarında haklı olsalar da kıyasın, kesf, ihticâc ve îzah gibi üç önemli görevi vardır. Yapılan itirazlar ilk ikisini ekarte etse bile îzah görevini ortadan kaldıramaz.