Lise öğrencilerinin sosyobilimsel konulara ilişkin tutum ve görüşlerinin incelenmesi

Bu araştırmada lise öğrencilerinin sosyobilimsel konulara yönelik tutum ve görüşlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Diyarbakır merkezinde Milli Eğitime bağlı liselerde öğrenim gören 9. , 10. , 11. ve 12.sınıf öğrencilerinden oluşan 590 öğrenci katılmıştır. Fen Lisesi, Anadolu Lisesi, Anadolu İmam Hatip Lisesi, Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi ve Spor Lisesi olmak üzere beş farklı okul türünde çalışma yürütülmüştür. Sosyobilimsel konulara yönelik lise öğrencilerinin tutum ve görüşlerinin incelenmesi amaçlandığı bu çalışmada, nicel ve nitel veri toplama ve analiz yöntemleri bir arada kullanılmıştır. Araştırmada nicel veri toplama aracı olarak "Sosyobilimsel Konulara Yönelik Tutum Ölçeği", nitel veri toplama aracı olarak ise araştırmacılar tarafından hazırlanan 5 adet açık uçlu sorudan oluşan "Sosyobilimsel Konulara Yönelik Görüşme Formu" kullanılmıştır. Karma yöntemin kullanılmış olduğu bu çalışmada; nitel veriler betimsel analizle, nicel veriler ise SPSS programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Yapılmış nicel analiz sonucuna göre; lise öğrencilerinin sosyobilimsel konulara yönelik genel tutum düzeyleri ile hoşlanma, kaygı, yarar ve önem alt boyutundaki tutumlarının ne olumlu ne olumsuz olduğu görülmüştür. Sosyobilimsel konulara yönelik genel tutumları ile hoşlanma ve kaygı alt boyutuna yönelik tutumları cinsiyete göre anlamlı bir fark oluşmazken, yarar ve önem alt boyutunda ise cinsiyete göre anlamlı farklılık meydana geldiği görülmüştür. Katılımcıların; sosyobilimsel konulara yönelik genel tutum düzeyleri ile hoşlanma, kaygı alt boyut ortalama puanlarının okul türüne göre anlamlı bir fark oluşmazken, yarar ve önem alt boyutunda ise okul türüne göre farklılaşma meydana geldiği görülmüştür. Araştırmanın diğer bir bulgusuna göre sosyobilimsel konulara yönelik genel tutum düzeyleri ile kaygı, yarar ve önem alt boyut ortalama puanlarının sınıflara göre anlamlı fark oluşurken, hoşlanma alt boyutunda ise sınıflara göre farklılaşmadığı görülmüştür. Araştırmanın başka bir bulgusuna göre sosyobilimsel konulara yönelik genel tutum düzeyleri ve hoşlanma alt boyut ortalama puanlarının baba eğitim durumuna göre anlamlı fark oluşurken, kaygı, yarar ve önem alt boyutunda ise baba eğitim durumuna göre anlamlı fark oluşmadığı görülmüştür. Buna karşın sosyobilimsel konular hakkındaki genel tutum düzeylerinin ve önem, hoşlanma, kaygı alt boyut ortalama puanlarının öğrencilerin bölümün ve anne eğitim durumuna göre değişmediği sonucuna ulaşılmıştır.