Mahmud Bin Kadi-i Manyas'ın Manzum Gülistan tercümesi(vr. 1b-100b) (Metin - dil incelemesi - sözlük - tıpkıbasım)

Gülistan, İran edebiyatının meşhur şairi Sâdî'nin ününü sadece Fars ve Doğu edebiyatında değil, bütün dünya edebiyatlarında yayan, yüzyıllar boyunca tercümesi yapılan eseridir. XIV. yüzyıldan itibaren Türkçeye birçok tercüme ve şerhi yapılan Gülistan dil çalışmaları bakımından da büyük önem taşımaktadır. Çalışmamızda Gülistan'ın II. Murad Devrinde (1421-1451) yetişen ulemadan olan Mahmud bin Kadi-i Manyas (Manyaslı Mahmud) tarafından kaleme alınan ve orijinal metnine sadık kalmakla birlikte konuyla ilgili başka hikâye ve meselleri de içine alan geniş ve ilaveli tercümesi ele alınmıştır. Bu tercümede mensur kısımlar yine nesir hâlinde, manzum kısımlar ise manzum olarak tercüme edilmiştir. Bu nedenle müellifin manzum Gülistan Tercümesi olarak da bilinmektedir. Bu çalışma 5 bölüme ayrılmıştır. Birinci bölümde Sâdî ve eseri Gülistan hakkında bilgi verilmiş ve ardından Mahmud bin Kadi-i Manyas'ın hayatı ve kaleme aldığı eserleri değerlendirilmiştir. İkinci bölümde Arap harfli kaynak metin çeviri yazı sistemi ile Latin harflerine aktarılmıştır. Üçüncü bölümde metnin dil incelemesi yapılmıştır. Dördüncü bölümde metnin tüm kelimelerini içeren bir sözlüğü ile özel adlar dizini sunulmuştur. Beşinci bölümde kaynak metnin tıpkıbasımına yer verilmiştir. Çeşitli yazım ve dil özellikleri, Arapça ve Farsça literatür örnekleri, Türkçe pek çok kelime, deyim ve atasözü ile Manyaslı Mahmud'un manzum Gülistan Tercümesi önemli ölçüde söz varlığı içermektedir. Çalışmamızın Türklük bilimine katkı sağlayacağını düşünüyoruz. Anahtar Kelimeler: Gülistan, Mahmud Bin Kadi-i Manyas, yazma eser, dil incelemesi, çeviri yazı, sözlük.