Ön çapraz bağ rekonstrüksiyonunda greft iyileşmesini etkileyen anatomik ve operatif faktörlerin değerlendirilmesi

Amaç: Bu retrospektif çalışmada, hamstring otogreftiyle tek demet anatomik Ön Çapraz Bağ (ÖÇB) rekonstrüksiyonu (ÖÇBR) sonrası greft iyileşmesini etkileyen anatomik ve operatif faktörlerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metod: 2016-2019 yılları arasında hamstring otogreftiyle tek demet ÖÇBR uygulanan ve en az 18 ay takip edilen 94 hasta çalışmaya dahil edildi. Greft iyileşmesi, postoperatif 1. yılda çekilen kontrol Manyetik Rezonans (MR) görüntüleme ile greft üzerinde 3 ayrı bölgeden Sinyal/Gürültü Oranı (SGO) hesaplanarak kantitatif olarak değerlendirildi. Greft iyileşmesine etki edebilecek potansiyel faktörler; yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi, yaralanma-cerrahi arasında geçen süre, medial ve lateral tibial eğim, lateral femoral kondiler oran, interkondiler çentik indeksi, parsiyel menisektomi, ÖÇB kalıntılarının korunması, femoral ve tibial tünel lokalizasyonu, greft çapı, greft bükülme açısı ve greft/interkondiler çentik hacmi oranı ayrı ayrı değerlendirildi ve 1. yıl SGO değerleri ile korelasyonları tek ve çok değişkenli regresyon analiziyle belirlendi. Klinik değerlendirmede IKDC-SKF (International Knee Documentation Committe- Subjective Knee Form, Uluslararası Diz Dokümentasyon Komitesi, Subjektif Diz Değerlendirme Formu), Lysholm ve Marx aktivite skorları kullanıldı. Greft iyileşmesinin, 1. yıl ve son takipte klinik ve fonksiyonel sonuçlarla ilişkisi değerlendirildi. Bulgular: Tek değişkenli regresyon analize göre; medial (p<0.001) ve lateral tibial eğim (p<0.001), interkondiler çentik indeksi (p=0.016), korunmuş ÖÇB kalıntıları (p<0.001), yüksek femoral tünel (p=0.011), önde yerleşmiş tibial tünel (p=0.005), greft bükülme açısı (p=0.005) ve greft/interkondiler çentik hacim oranı (p<0.001), ortalama SGO değerleriyle istatistiksel olarak anlamlı ilişkide görülmüştür. Çok değişkenli regresyon analizine göre ortalama SGO değerleriyle istatistiksel olarak anlamlı ilişki kurulan bağımsız 3 değişken elde edilmiştir: Lateral tibial eğim (p=0.002), korunmuş ÖÇB kalıntıları (p<0.001), greft/interkondiler çentik hacim oranı (p<0.001). Ayrıca SGO değerleri ile klinik ve radyolojik korelasyon analizine göre 1. yılda SGO ile Marx aktivite skoru (p=0.031) ve femoral integrasyon (p=0.004) arasında zayıf ancak anlamlı korelasyon görülmüştür. Diğer klinik ve radyolojik sonuçlar arasında anlamlı bir korelasyon görülmemiştir. Sonuç: ÖÇBR sonrası 1. yıl kontrol MRG değerlendirildiğinde; lateral tibial eğim, ÖÇB kalıntılarının korunması ve greft/interkondiler çentik hacim oranının greft iyileşmesi üzerinde anlamlı etkisi olduğu görülmüştür. Ayrıca greft iyileşmesinin, femoral tünel integrasyonu ve Marx aktivite skoru ile zayıf korelasyonu bulunmuştur.