Orhan Kemal'in Çukurova dönemi romanlarının edebiyat sosyolojisi açısından incelenmesi

Sosyoloji var olduğundan bu yana toplumu ilgilendiren tüm sorunlara değinmeye çalışan bir bilimdir. Zaman içerisinde toplumu kavrama noktasında başka disiplinlerin yardımına ihtiyaç duymuştur. Bu çerçevede sosyoloji, kendisi gibi insanı ve toplumu konu edinen edebiyattan faydalanma yoluna gitmiştir. Özellikle roman türünün gelişimi, sosyolojiyi edebiyatla yakından ilgilendirmeye yönlendirmiştir. Bu etkileşim neticesinde bir bilim dalı olarak edebiyat sosyolojisi doğmuştur. Sosyoloji ve edebiyat arasındaki bağ toplumsal tahlil için başvurulması gereken bir alandır. Toplumları anlamlandırmaya çalışmak bir nevi toplumların edebi ürünlerini incelemek manasına gelmektedir. Toplum içerisindeki değişimler edebi türler üzerinden de görülmektedir. Özellikle dönem niteliğindeki romanlar bu anlamda incelenmeye değerdir. Orhan Kemal'in Çukurova'daki tarım ve fabrika insanlarının yaşamını konu edindiği romanları bu bağlamda imkân sunmaktadırlar. Bu çalışmada toplumu anlama noktasında edebi bir tür olan romanın izi sürülmektedir. Çalışma Orhan Kemal'in romanlarını dikkate alarak bir analiz içermektedir. Orhan Kemal'in Çukurova'daki tarım ve fabrikalarda çalışan insanların dünyasını anlattığı Bereketli Topraklar Üzerinde, Vukuat Var, Hanımın Çiftliği, Eskici ve Oğulları, Kanlı Topraklar ve Kaçak adlı romanlarının yansıttığı dönem özelliklerinden hareketle toplumsal yapı analizi yapılmıştır. Yazarın hangi tematik sorunlara değindiğini sıralamak, roman karakterlerinden yola çıkarak yazarın içerisinde bulunduğu sosyal yaşama dair hangi toplumsal sorunları romanlarına yansıttığını belirlemek ve yaşadığı dönemin sosyal şartlarıyla yazdıkları arasındaki ilişkiyi edebiyat sosyolojisi bağlamında açıklamak bu çalışmanın amacıdır.