Otizmde yaşam kalitesi anketi- ebeveyn sürümünün Türkçe geçerlilik ve güvenilirliği

Amaç ve hipotez: Otizm spektrum bozukluğuna özgü olan Otizmde Yaşam Kalitesi Anketi- Ebeveyn Sürümünün (OYKA-E) Türkçe geçerlilik ve güvenilirlik çalışmasının yapılması amaçlandı. Yöntem: Çalışmaya 2-18 yaş arasında DSM-IV-TR tanı ölçütlerine göre yaygın gelişimsel bozukluk tanısı konmuş olan 162 olgu ve ebeveynleri alındı. Ebeveynler OYKA-E, Otizm Davranış Kontrol Listesi, KINDL-ebeveyn sürümü, WHOQOL-BREF, WHO-5 iyilik durumu indeksi ve sosyodemografik veri formlarını doldurdu. Hastalığın şiddeti klinisyen tarafından Klinik Global İzlenim Ölçeği doldurularak belirlendi. Güvenilirlik analizinde madde-toplam puan korelasyonu, tavan-taban etkisi, iç tutarlılık, test-tekrar test yöntemi uygulandı. Geçerlilik analizinde yapı geçerliliği ve ölçüt geçerliliği uygulandı. Bulgular: Olguların 34'ü (%21) kız, 128'i (%79) erkekti. Tüm olguların yaş ortalaması 6,3±4,0 yıldı. Cronbach alfa katsayısı OYKA-E Bölüm A için 0,928, Bölüm B için 0,944 bulundu. Test-tekrar test sınıf içi korelasyon katsayısı Bölüm A ve B için sırası ile 0,68 ve 0,76 saptandı. Bölüm A puanları ile WHOQOL-BREF, WHO-5; Bölüm B puanları ile KINDL-ebeveyn formunun pozitif yönde korelasyonu olduğu belirlendi. Ölçüt geçerlilik analizi (duyarlılık) sonucu mükemmel çıktı. Hastalığın şiddeti artarken anketin ilgili bölüm puanlarında kötüleşme olduğu saptandı. Sonuç: Yapılan geçerlilik ve güvenilirlik analizi sonuçlarına göre OYKA-E ölçeği Türkçe formunun psikometrik özellikleri yüksek düzeyde geçerli ve güvenilirdir. Otizm spektrum bozukluğu tanılı çocuğa sahip ebeveynlerin yaşam kalitesini değerlendirmede ve tedavi müdahalelerinin yaşam kalitesine olan etkilerini belirlemede OYKA-E ölçeği kullanılabilir.