Patent duktus arteriozlu yenidoğan hastalarda hemogram parametrelerinin değerlendirilmesi

Amaç: Duktus arteriosus intrauterin dönemde bebeğin yaşaması için çok önemli bir anatomik yapıdır ve doğumdan hemen sonra kapanır. Duktus arteriosusus doğumdan sonrada açık kalmaya devam etmesine patent duktus arteriosus denir. Patent duktus arteriosus bebeğin sağlığı üzerinde ciddi olumsuz durumlara neden olabilir. Şiddetli patent duktus arteriosus bebeğin ölümüne bile sebep olabilir. Bu nedenle erken dönemde kapatılması çok önemlidir. Patent duktus arteriosus tedavisi için konservatif yöntemler, ilaç tedavisi, ligasyon tedavisi ve cerrahi yöntemler kullanılabilmektedir. En sık kullanılan ilaçlar ibuprofen, indometazin ve parasetamoldur. Patent duktus arteriosus neden olan mekanizmaların çoğu bilinmesine rağmen hala önemli bazı faktörler tam olarak bilinmemektedir. Hemogram parametreleri hekimlerin en sık kullandığı ucuz laboratuvar parametrelerinden biridir. Bu çalışmada Patent duktus arteriosuslu yenidoğan hastalarda hemogram parametrelerinin değerlendirilmesi amaçlandı. Materyal ve Metod: Olgular, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastaneleri, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD, Neonatoloji kliniğinde 1 Ocak 2014 ve 1 Ağustos 2019 tarihleri arasında takip edilen ve doğum sonrası ilk 72 saat içerisinde rutin izlemde alınmış ekokardiyografi ile hemodinamik anlamlı patent ductus arteriosus tanısı olan tam kan tetkik sonuçları hasta dosyalarından kaydedilmiş preterm bebek hastalardan oluşturuldu. Bu çalışma için Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi etik kurulundan etik onayı alındı. Bulgular: Çalışmaya alınan Patent ductus arteriosusu olan olgular 48 (%51,6) kız ve 45 (%48,4) erkek olmak üzere toplam 93 olgudan oluşurken, kontrol grubu olarak alınan ve Patent ductus arteriosusu olmayan olgular 53 (%53) kız ve 47 (%47) erkek olmak üzere toplam 100 olgudan oluşuyordu. Patent ductus arteriosusu olan olgular genel özelliklerine göre değerlendirildiğinde %7,5 sezeryan, %18,3 ikiz ikiz gebelik, antenatal dönemde steroid alma oranı %22,6, tekrar PDA'sı açılma oranı %7,5, ölüm oranı %23,7 ve tedavisinde cerrahi ligasyon uygulanan hasta oranı %6,5 olarak bulundu. Patent ductus arteriosus kapatma amaçlı verilen ilaç olarak oral ibuprofen %43,0, IV ibuprofen %9,7, oral parasetamol %10,8 ve IV parasetamol %36,6 tedavileri uygulandı. Patent ductus arteriosusu olan olguların tanı anındaki ve ilaç tedavisi sonrasındaki hemoglobin, hematokrit, PDW, MPV, lenfosit ve nötrofil değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p≤0.05). Patent ductus arteriosusu olan olgularının ve patent ductus arteriosus olmayan olguların tanı anındaki hemoglobin, hematokrit, MPV ve WBC değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p≤0.05). Sonuç. Sonuç olarak günümüzde en sık kullanılan hemogram parametrelerinden olan hemoglobin, hematokrit, PDW, MPV, lenfosit ve nötrofil değerleri patent ductus arteriosusun daha sık olarak görülebileceği hastaların takibinde ve hangi hastaların tek kür ilaç tedavisine daha iyi yanıt vereceği hakkında bize fikir verebilmektedir. Bununla beraber bu konuda yapılacak daha kapsamlı çalışmaların faydalı olacağı kanaatindeyiz. Anahtar kelimeler: Yenidoğan, patent ductus arteriosus, hemogram parametreleri.