Postmenopozal osteoporozlu hastalarda meme ve endometrıumun ultrasonografik olarak değerlendirilmesi

Amaç: Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği polikliniğine başvuran tedavi alan postmenopozal osteoporozlu kadınların takipleri sürecinde meme ve endometriyumdaki değişimlerin USG (ultrasonografi) ile incelenmesi amaçlanmıştır.Yöntem: Çalışmamıza Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Polikliniğine 01 Ocak 2006 - 31 Aralık 2007 tarihleri arasında başvuran postmenopozal dönemde osteoporoz veya osteopenisi bulunan 72 kadından takip sürecini tamamlayan 31 hasta alındı. Çalışmada, açık ve kapalı uçlu sorular ile hazırlanmış anket kullanıldı. Hastalara Kadın Doğum ve Fizik tedavi uzmanlarının görüşleri doğrultusunda tedavi başlandı. İlk taramadan 12 ay sonra olguların yeniden değerlendirilerek, hastalarda kemik mineral yoğunlukları (KMY)'ndaki değişimler DEXA ile, endometriyum ve meme dokusundaki değişiklikler ise ultrasonografi ile değerlendirildi. Ayrıca mammografi ve meme ultrasonografi sonuçları karşılaştırıldı.Bulgular: Otuz bir hastanın beşi (%16) HRT (hormon replasman tedavisi), dokuzu (%29) RLX (raloksifen), 17'si (%55) TİB (tibolon) aldı. Hastaların yaş ortalamaları 54.7±8.1; ortalama menopoz yaşları 44.2±6.0'dır. Çalışmamızda tedavi öncesi ve sonrasında EK (endometrium kalınlığı)'da istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmamıştır (p>0.05). Tedavi öncesi ve sonrası L2-4 T skorundaki değişiklikler üç tedavi grubunda da istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p=0.001). Tedavi öncesi ve sonrasında gruplar arasında yapılan mammografi ve meme ultrasonografi sonuçlarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır (p=0.307).Sonuç: Her üç osteoporoz tedavisiyle de KMY'nda istatistiksel olarak anlamlı iyileşmeler görülmüş, EK'nda farklılık saptanmamıştır. Mammografi ve USG sonuçları arasında istatistiksel olarak anlamlı değişiklik bulamamış olmamız bize meme kanseri taraması için mammografi ilk tercih olsada geniş toplum taramalarında öncelikle USG kullanımının daha maliyet-etkin ve pratik olduğunu düşündürmektedir.Anahtar kelimeler: Menopoz, osteoporoz, meme, endometriyum, ultrasonografi.