Reserpinle depresyon oluşturulan sıçanlarda resveratrol ve silimarinin öğrenme, bellek ve bazı biyokimyasal parametreler üzerine etkileri

Reserpinle Depresyon Oluşturulan Sıçanlarda Resveratrol ve Silimarinin Öğrenme, Bellek Ve Bazı Biyokimyasal Parametreler Üzerine Etkileri Öğrencinin Adı ve Soyadı: Erhan DİNCER Danışmanı: Prof. Dr. Basra DENİZ OBAY Anabilim Dalı: Fizyoloji Anabilim Dalı Özet Amaç: Depresyonun fizyopatolojik mekanizmalarının tam olarak aydınlatılamamış olması ve mevcut tedavilere verilen yanıtlardaki yetersizlik, yeni tedavi arayışlarını gündeme getirmiştir. Bu çalışmada, antioksidan ve nöroprotektif özelliklere sahip olan resveratrol ve silimarinin, reserpinle oluşturulmuş depresyon modelinde öğrenme, bellek ile serum serotonin, dopamin, total antioksidan seviyesi (TAS) ve total oksidan seviyesi (TOS) düzeyleri üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç Yöntem: Çalışmada 50 erkek Wistar Albino cinsi sıçanlar (n=10) rastgele olarak beş gruba ayrılmıştır. Gruplar; Kontrol, Reserpin, Reserpin+Resveratrol, Reserpin+Silimarin ve Reserpin+Resveratrol+Silimarin olarak ayrılmıştır. Depresyon modeli, 14 gün süreyle 0.1 mg/kg/gün dozunda intraperitoneal (İP) reserpin uygulanarak oluşturulmuştur. Tedavi gruplarına 14 gün boyunca sırasıyla; resveratrol (30 mg/kg/gün, İP), silimarin (100 mg/kg/gün, İP) ve kombinasyon grubuna her iki tedavi ajanı aynı dozda birlikte uygulanmıştır. Davranışsal değerlendirmeler Zorlu Yüzme Testi (ZYT), Pasif Sakınma Testi (PAT), Açık Alan Testi (AAT) ve Yükseltilmiş Artı Labirent (YAL) testleri ile yapılmıştır. Testlerden sonra hayvanlardan alınan kan örneklerinde serum serotonin, dopamin, TAS ve TOS düzeyleri analiz edilmiştir. Bulgular: Reserpin uygulamasıyla oluşturulan depresyon modeli, Kontrol grubuna göre davranışsal ve biyokimyasal parametrelerde anlamlı değişikliklere yol açmıştır. Tüm tedavi gruplarında, Reserpin grubuna göre anlamlı düzeyde olumlu farklılıklar saptanmıştır (p<0,05). Resveratrol grubunda serotonin, dopamin, TAS ve TOS düzeylerinde Silimarin grubuna kıyasla iyileşmeye yönelik daha olumlu değişiklikler elde edilmiştir. Resveratrol+Silimarin grubunda ise Reserpin grubuna göre ZYT, PAT, AAT ve YAL testlerinde anlamlı değişimler elde edilmiştir (p<0,01). Ayrıca bu grupta serum serotonin, dopamin, TAS düzeyleri diğer gruplara göre anlamlı olarak artarken serum TOS düzeyi ise anlamlı olarak azalmıştır (p<0,01). Sonuç: Elde edilen veriler, resveratrol ve silimarinin reserpinle oluşturulmuş depresyon modelinde nörokimyasal ve davranışsal düzeyde terapötik etki gösterdiğini ortaya koymaktadır. Özellikle Resveratrol+Silimarin tedavisinin sinerjik etkiler oluşturabileceği ve tamamlayıcı bir tedavi yaklaşımı olarak değerlendirilebileceği düşünülmektedir. Bu bulgular, doğal bileşiklerin depresyon tedavisinde potansiyel alternatif ajanlar olabileceğini desteklemektedir. Anahtar Sözcükler: Depresyon, reserpin, resveratrol, silimarin, öğrenme, bellek