Sıcak ve soğuk uygulamaların dirsek eklemi eklem pozisyon duyusuna etkisi

Amaç: Spor yaralanmalarıyla ilgilenen bilim dallarında propriosepsiyon kavramının önemi her geçen gün biraz daha fazla anlaşılmaktadır. Propriyoseptif egzersizlerle tedavi sonuçları daha iyi hale getirilebilmekte, yeniden yaralanma riski azaltılabilmektedir. Ayrıca yaralanma öncesi propriyoseptif eğitimle, yaralanma sıklığının da azaltılabildiğine inanılmaktadır. Bandajlama, breysleme, kas yorgunluğu, egzersiz ya da cerrahi tedavi gibi birçok faktörün propriosepsiyonu etkilediği gösterilmiştir. Sportif rehabilitasyonda sık kullanılan sıcak ya da soğuk uygulamalarının propriyosepsiyona etkileri ise bilinmemektedir. Bu çalışmanın amacı, sıcak ve soğuk uygulamanın Tegner aktivite düzeyi 5-8 arasında olan sağlıklı bireylerin dirsek eklemlerinde propriyosepsiyonu etkileyip etkilemediğini ortaya koymaktır.Gereç ve Yöntem: Yaşları 18 ile 28 arasında değişen (ort: 20.93±2.13 ), toplam 82 sağlıklı birey çalışmaya alındı. Deneklerin tümünün dominant ekstremitesi sağ taraftı ve hepsi Tegner aktivite düzeyi 5-8 arasında değişen Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğrencileri idi. Dominant dirseğin (sağ) propriyosepsiyonu dijital gonyometre yardımıyla aktif eklem pozisyon duyusu tekniği kullanılarak, birer hafta arayla başlangıçta, soğuk ve sıcak uygulama sonrası ölçüldü. 30 ve 60 derecelik dirsek fleksiyon pozisyonları hedef açılar olarak belirlendi. Verilerin istatistiksel analizi için GNL General Linear Model Repeated Measure, Paired Samples t-test, Pearson Correlation kullanıldı.Bulgular: Sıcak uygulama sonrasında, dirsek propriyosepsiyonunda iyileşmeyi işaret eden her iki hedef açının anlamlı derecede azalmış tekrarlama hataları saptandı (p<0.017). Soğuk uygulama sonrasında ise iki hedef açının birinde propriyosepsiyonda kötüleşme anlamına gelen anlamlı artmış tekrarlama hataları olduğu gözlendi (p<0.017).Yorum: Tegner aktivite düzeyi 5-8 arasındaki sağlıklı bireylerde, sıcak uygulama sonrasında propriyosepsiyon düzeyinin arttığı, soğuk uygulama ile propriyosepsiyonun kötüleştiğini saptadık. Bu bulgular umut verici görünmektedir ve gelecekteki başka çalışmalarla da desteklenirse spor yaralanmalarının önlenmesi ya da tedavisinde yararlı olabilir.