Tip 2 diabetes mellitus'ta diyabetik nöropati ile osteoporoz ilişkisi

GİRİŞ: DM Sekonder osteoporoz nedenleri arasında olduğu bilinmektedir. Diyabetik polinöropati (DPN) diyabetin en sık rastlanan mikrovasküler önemli bir komplikasyonudur. Diabetes mellitusta kemik beslenmesinin bozulması ve nöropati sonucu duysal uyaranların azalmasının osteoporoz gelişimine zemin hazırladığı düşünülmektedir Bu calışmada amacımız polikliniğimize başvuran diyabetik nöropatisi olan hastaların yaş, cinsiyet, glisemik kontrol oranlarını ve tedavi modalitelerini, KMY değerlerini belirlemek; bunların nöropati ile ilşkisini saptayabilmek, osteoporoz gelişiminde DM ve diyabetik polinöropatinin (DPN) rolünün araştırılması, diyabetik nöropatinin seyri sırasında osteoporoz varlığını araştırıp yöremize ait demografik bilgileri oluşturmak ve bu verileri kullanarak hastaların eğitim, takip ve tedavi önceliklerini belirlemek ve düzenlemekti. MATERYAL-METOD: Çalışma tek merkezli kesitsel bir çalışma olarak tasarlandı. 1 Mart 2017 ile 30 Haziran 2017 tarihleri arasında Bozok Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı polikliniklerine başvuran tip 2 diyabet tanısıyla takipli veya yeni tanı almış hastalarda DN4 (Douleur Neuropathique 4 questions) Nöropatik ağrı sorgulama kriterleri ile nöropati tanısı alan hastalardan osteoporoz durumunu saptamak amacıyla daha once DEXA ölçümleri yapılmış 145 hasta çalışmaya dahil edildi. KMY nu etkileyebilecek ek hastalığı veya ilaç kullanımı olanlar çalışmaya dahil edilmedi. Hastaların sosyodemografik verileri kaydedildi. Alınan kan örneklerinden diyabet ile ilişkili laboratuar verileri saptandı. Yapılmış DEXA ölçümlerinde KMY değerleri saptandı. Yapılan istatistik analiz ile diyabet, nöropati ve osteoporoz arasındaki ilişki irdelendi. BULGULAR: Yapılan istatistik verilerine göre; nöropati tayini için kullanılan DN4 (Douleur Neuropathique 4 questions) anket yöntemine göre çalışmaya alınan hastaların ortama DN4 skoru 5,71 saptandı. Kadın hastalarda erkeklere göre nöropati DN4 skorunun daha yüksek olduğu görüldü (p:0,032). Nöropati şiddeti ile yaş, vücüt kitle endeksi ve diyabet süresi arasında herhangi bir ilişki saptanamadı (sırayla p:0,77; 0,83; 0,18). Hastaların HbA1c düzeyleri ile DN4 skoru arasında pozitif korelasyon olduğu (p:0,034), güneş ışığı maruziyeti yetersiz bayanların DN4 skorunun daha yüksek olduğu (p <0,001). menapozda kalma süresi arttıkça DN4 skorunun arttığı (p:0,01), sigara içenlerde DN4 skorunun daha yüksek olduğu (p <0,001) görüldü. Serum D vitamini düzeyi azaldıkça diyabetik nöropatinin şiddetinin arttığı saptandı (p <0,001). Çalışmaya alınan KMY DEXA yöntemi ile tespit edilmiş olan diyabetik nöropatili hastaların ortalama lomber bölge T skoru -2,40 femur total T skoru -1,35 34 femur KMY 0,98 (gr/cm2) olarak saptandı. 72 hastada osteoporoz, 62 hastada osteopeni saptanırken 11 hastanın KMY u normal saptandı. Diyabetik nöropatinin şiddeti ile kemik mineral yoğunluğundaki kaybın derecesi arasında anlamlı bir ilişki bulundu. Nöropatinin şiddeti arttıkça hem lomber bölge hem femur bölgesi için kemik mineral yoğunluğunun giderek azaldığı tespit edildi. Menapozda kalma süresi uzadıkça hem femur hem lomber bölgede kemik mineral yoğunluğunda azalma olduğu tespit edildi. SONUÇLAR: Çalışmamızın sonucunda; diyabetik polinöropatinin lomber ve femur bölgesinde osteoporozu hızlandırdığı, güneş ışığı maruziyeti yetersiz bireylerde nöropati şiddetinin ve kemik mineral yoğunluğu kaybının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Nöropatinin kemik dolaşımını ve egzersizi de kısıtlaması ile diyabet regülasyonunu bozduğu ve osteoporozu hızlandırdığı görüşündeyiz. Diyabetik hastaların takibinde nöropati ve osteoporozu önemli bir sağlık sorunu olarak görüp gerekli koruyucu önlemleri almak ve osteoporozun da diyabetin bir komplikasyonu olduğunu göz ardı etmemek gerekir.